Lijsttrekkers zijn het gezicht van een politieke partij, maar dat betekent niet dat zij alle stemmen binnenharken. Sommige kandidaten hebben opvallend veel stemmen gekregen, soms zelf bijna net zo veel als de lijsttrekker. Dit zijn die stemmenkanonnen.
Een van die kandidaten steekt daar met kop en schouders boven uit. Vincent Karremans kreeg 329.000 voorkeurstemmen. Dat is aardig wat voor de nummer vier op de VVD-lijst. Ter vergelijking: lijsttrekker Dilan Yesilgöz kreeg 690.000 stemmen, minder dan de helft van het totale aantal dat de VVD kreeg. Nummer twee Ruben Brekelmans kreeg 'slechts' 167.000 stemmen.
De 39-jarige Karremans was tussen 2018 en 2021 VVD-fractievoorzitter in Rotterdam. Daarna werd hij er wethouder en ging hij vooral over handhaving en buitenruimte. In 2024 werd hij staatssecretaris van Jeugd, Preventie en Sport in het kabinet-Schoof. Toen dat kabinet afgelopen juni viel, werd Karremans demissionair minister van Economische Zaken.
De VVD schoof Karremans, net als Brekelmans, nadrukkelijk naar voren in de campagne. Daarmee moesten zij de dalende populariteit van Yesilgöz enigszins ondervangen. Gezien het aantal voorkeursstemmen is dat gelukt. Dat de VVD de schade heeft weten te beperken, is dus eerder ondanks dan dankzij Yesilgöz.
Karremans doet het al langer goed binnen de partij. Met opvallende campagnefilmpjes in Rotterdam en zijn vlotte en makkelijke stijl van communiceren is hij een opvallende verschijning in Den Haag. Andere media noemden hem de 'Golden Boy'.
Of hij ook inhoudelijk dingen voor elkaar krijgt, moet nog blijken. De afgelopen twee jaar zat Karremans weliswaar in het kabinet, maar die periode werd overschaduwd door onderling geruzie van de coalitieleiders en incompetentie van veel kabinetsleden.
Het is hoe dan ook een opvallende ontwikkeling bij de VVD. Daar bleek in de weken voor de verkiezingen dat partijleider Yesilgöz niet zo populair is bij haar achterban.
Ook Mona Keijzer heeft veel voorkeursstemmen gekregen. De nummer twee van de BBB kreeg bijna 112.000 stemmen, iets minder dan lijsttrekker Caroline van der Plas en haar bijna 123.000 stemmen. In sommige gemeenten kreeg Keijzer meer stemmen dan Van der Plas.
De 57-jarige Keijzer loopt al lang rond in politiek Den Haag. Van 2012 tot en met 2017 was ze Tweede Kamerlid namens het CDA. Tussen 2017 en 2021 was ze staatssecretaris van Economische Zaken en Klimaat in het kabinet-Rutte III.
Eind september 2021 werd ze ontslagen als staatssecretaris omdat ze in De Telegraaf kritiek had geuit op het plan voor het coronatoegangsbewijs. Het kabinet wil met één mond spreken en eenheid van beleid uitdragen, maar daar hield Keijzer zich niet aan. Ze gaf toen ook haar Kamerzetel op.
In 2023 zei Keijzer haar CDA-lidmaatschap op. Niet veel later schoof de BBB haar naar voren als premierskandidaat tijdens de verkiezingen van dat jaar. Van der Plas zag het zelf niet zitten om premier te worden als haar partij de grootste zou worden.
Premier werd Keijzer niet, wel minister van Volkshuisvesting. Na de val van het kabinet in juni kwam daar de functie van minister van Asiel bij. Keijzer speelt sinds de verkiezingen van 2023 een duidelijk zichtbare rol bij de BBB en werd ook tijdens de afgelopen campagne veel ingezet.
Zowel Van der Plas als Keijzer kreeg de afgelopen week meermaals de vraag of een leiderschapswissel aanstaande is. Dat ontkenden ze. "Ik ben gewoon partijleider en fractievoorzitter en dat blijf ik ook nog", zei Van der Plas.
Kersvers JA21'er Ingrid Coenradie kreeg met haar pakweg 102.000 stemmen veel minder kiezers achter zich dan lijsttrekker Joost Eerdmans (420.000). Wel was ze een stuk populairder dan de nummer twee van de partij, Annabel Nanninga (zo'n 66.500 stemmen).
De 37-jarige Coenradie was tussen 2022 en 2024 gemeenteraadslid namens Leefbaar Rotterdam in de Maasstad. Namens de PVV werd ze in 2024 staatssecretaris van Justitie en Veiligheid in het kabinet-Schoof.
Ze viel al op bij het publiek toen ze aan het begin van haar staatssecretarisschap vertelde over twee aanrandingen waar ze als tienermeisje slachtoffer van was geworden.
Maar de meeste mensen zullen Coenradie kennen van de ruzie met Geert Wilders. De PVV-leider was het niet eens met haar plan om gedetineerden in uiterste gevallen eerder vrij te laten vanwege het cellentekort. Het komt niet vaak voor dat PVV'ers zich zo openlijk verzetten tegen Wilders.
De toenmalige staatssecretaris kwam alleen te staan binnen de PVV. Het was dan ook geen verrassing dat ze niet door wilde onder Wilders. Afgelopen zomer maakte Coenradie bekend zich kandidaat te stellen voor JA21.
Coenradie ligt goed bij het grote publiek en haar aansluiting was dan ook goed nieuws voor JA21. Een "gamechanger", zei campagneleider Michiel Hoogeveen zelfs. De partij schoot na het nieuws omhoog in de peilingen.
JA21 schoof de nummer drie op de lijst in de daaropvolgende campagne meerdere keren naar voren. Bij een van de eerste grote televisieoptredens van de partij was het niet Nanninga, maar Coenradie die naast Eerdmans aan de talkshowtafel van Pauw & De Wit zat.
Sommige kandidaten hebben niet opvallend veel stemmen gekregen in verhouding met de lijsttrekker van hun partij, maar springen er toch uit. Zo zijn er vijf vrouwen die volgens hun positie op de lijst niet in de Tweede Kamer zouden belanden, maar door voorkeurstemmen alsnog een zetel krijgen.
Bij GroenLinks-PvdA zijn vier vrouwen met voorkeursstemmen verkozen tot Kamerlid, heeft de Stichting Stem op een Vrouw berekend. Het gaat om Fatihya Abdi, Mikal Tseggai, Lisa Vliegenthart en Barbara Kathmann. Door voorkeursstemmen zullen zij kandidaten vervangen die hoger op de lijst stonden. Ook Marieke Vellinga-Beemsterboer van D66 komt toch in de Kamer.
Source: Nu.nl algemeen