Na opnieuw een dag verkennen is de puzzel nog niet gelegd. De VVD houdt de deur naar GroenLinks-PvdA potdicht. Tussen D66 en JA21 is geen sprake van een harde blokkade, maar bestaan wel grote verschillen. Verkenner Wouter Koolmees houdt "alle opties nog open".
Lees al het laatste nieuws over de formatie in ons liveblog
In koppeltjes kwamen de leiders van D66, JA21, VVD en GL-PvdA vrijdag langs bij Koolmees. Hij vond het tijd om de tegenpolen met elkaar aan tafel te zetten om zo te onderzoeken hoe hard de politieke blokkades zijn. Waar liggen de inhoudelijke verschillen en overeenkomsten?
Voor VVD-leider Dilan Yesilgöz leek het een moetje. Het gesprek kwam voor haar neer op het drinken van een kop koffie. "Maar, ik weet niet hoelang de heren nodig hebben", zei ze voorafgaand tegen de pers. Dat bleek zo'n 45 minuten. Binnen aan tafel had Yesilgöz opnieuw duidelijk gemaakt dat ze niet in een kabinet met de linkse fusiepartij stapt.
Volgens Jesse Klaver staat Yesilgöz nog "in de campagnestand". De leider van GL-PvdA werpt geen harde blokkade op richting de VVD en vindt dat het nu tijd is om te kijken hoe ze "dit land weer verder kunnen krijgen". Toch zal ook hij erkennen dat de inhoudelijke verschillen tussen de twee partijen op een aantal onderwerpen groot zijn, met name op de zorg.
Maar ook tussen JA21 en D66 bestaan verschillen, benadrukten Rob Jetten en Joost Eerdmans vrijdag allebei. Zij waren de eerste twee tegenpolen die samen aanschoven bij Koolmees. De JA21-leider wees op "de bekende thema's" zoals "klimaat, Europese samenwerking en migratie".
Toch wil Eerdmans een poging wagen. Hij zag het liefst een rechtser kabinet met de PVV geboren worden, maar erkende vrijdag dat dat er echt niet in zit. Een coalitie van D66, VVD, CDA en JA21, "met drie winnaars", is volgens hem nu de meest logische optie. Ook "de chemie" tussen hem en Jetten is goed, benadrukte Eerdmans. De partijen vinden elkaar bovendien op het gebied van bijvoorbeeld defensie en zorg.
Jetten was na afloop van het gesprek afstandelijker. De D66-leider heeft "nog steeds" een voorkeur voor een kabinet met GL-PvdA en hij zal zijn droomkabinet niet zo makkelijk opgeven.
Maar een voorkeur is wat anders dan een blokkade. De premier in wording wilde desgevraagd niet spreken van "een blokkade" en ook niet zeggen dat de verschillen met JA21 "onoverbrugbaar" zijn. "Mensen willen gewoon dat er snel duidelijkheid komt. Er zijn al genoeg breekpunten door anderen opgeworpen", zei Jetten.
Ook Koolmees zei aan het einde van de dag dat er sprake is van maar "één echte blokkade", maar dat hoeft voor nu nog niet te betekenen dat een centrumrechts kabinet de beste optie is. In de Tweede Kamer komt de samenwerking één zetel tekort en in de Eerste Kamer zelfs veertien. "Alle opties staan nog open", zei Koolmees daarom.
Hij heeft nu de verschillen en overeenkomsten op een rij en "nieuwe inzichten opgedaan". Dit weekend zal hij "goed nadenken" en maandag volgt weer een dag vol gesprekken. Wie daarvoor worden uitgenodigd, wordt zondag pas bekend.
Source: Nu.nl algemeen