Home

Verdwalen in musea is noodzakelijk

​is kunstredacteur van de Volkskrant.

Museumbezoek kan stress verlagen, het risico op hartaandoeningen verminderen én je immuunsysteem versterken, zo blijkt uit onderzoek van universiteit King’s College London. Daarvoor werden vijftig vrijwilligers gevolgd die een bezoek brachten aan de Courtauld Gallery. Museumbezoek kan echter ook stress verhogen.

Dit najaar heb ik twee keer een museumbezoeker moeten helpen die verdwaald was. Een was het spoor bijster geraakt in het Drents Museum in de collectiepresentatie die – ik verzin dit niet – ‘Labyrinthia’ heet. De vrouw was slecht ter been en zocht de uitgang.

Wekelijks neemt Bor Beekman, Robert van Gijssel, Joris Henquet, Merlijn Kerkhof, Anna van Leeuwen of Herien Wensink stelling in de wereld van film, muziek, theater of beeldende kunst.

Vorige week werd ik aangesproken door een vrouw die in het auditorium van Museum van Bommel van Dam zat. Ze zocht een bepaalde meneer. Die daar dus niet was. Toen ik de vrouw naar de entree van het museum had begeleid bleek dat zij was gekomen voor een lezing in het Limburgs Museum, dat ligt naast Van Bommel Van Dam.

Dat laatste is een luxeprobleem: de museumdichtheid in Nederland is zo hoog dat je je met de beste bedoelingen plotseling in het ‘verkeerde’ museum kunt bevinden. Daar zal ik niet over klagen.

Maar de verdwaalde mevrouw in Assen kon ik geen ongelijk geven. Het Drents Museum is als veel musea in Nederland een ingenieus gevaarte van oudbouw plus nieuwbouw, deels ondergronds en met liften, trappen en tunnels die alles verbinden. Architectonisch heel knap, maar ook knap ingewikkeld.

Toch is verdwalen soms de bedoeling. Over zijn pas geopende Princeton University Museum meldde museumdirecteur James Steward aan The Guardian: ‘We willen dat mensen productief verdwalen.’ De bedoeling is namelijk dat je onverwachte indrukken opdoet of kunst tegenkomt als je bijvoorbeeld onderweg bent van entree naar restaurant. Ik vind het een mooie vondst ‘productief verdwalen’.

Misschien is museumbezoek altijd een vorm van productief verdwalen. Wat dus niet betekent: naar de uitgang of het auditorium van het buurmuseum zoeken. Maar wel: jezelf verliezen in beelden, verhalen, geluiden, geuren, andere werelden. Dwalen, dolen, dat hoort bij een museumbezoek, zo is natuurlijk ook die naam Labyrinthia bedoeld.

Wie niet slecht ter been is en niet claustrofobisch, raad ik de kunstdoolhoven van ‘Doloris’ in Tilburg en Utrecht aan. Dat zijn desoriënterende (kunst)installaties, waar je doorheen moet kruipen en klimmen. Er zijn geen plattegronden of zaalteksten, er is geen audiotour en geklets wordt niet geduld. Met een museumbezoek is het niet te vergelijken, prettig ontregelend is het wel. Doloris is niet onderzocht door het prestigieuze King’s College, maar klauteren is sowieso goed voor de conditie.

Lees ook

Geselecteerd door de redactie

Source: Volkskrant columns

Previous

Next