Bij militaire terreinen en vliegvelden in België worden al dagenlang verdachte drones waargenomen. Het is de Belgische autoriteiten niet gelukt om ze te identificeren en onderscheppen. Dat is dan ook een ingewikkelde klus.
Zondagavond zijn drones gespot boven de Belgische militaire basis Kleine-Brogel, waar Amerikaanse nucleaire wapens liggen opgeslagen. Een dag eerder vond op dezelfde locatie een soortgelijk incident plaats. Defensieminister Theo Francken spreekt van mogelijke spionage.
De Belgische politie en luchtvaartautoriteit zijn er niet in geslaagd de drones te detecteren of te identificeren. Zo probeerde de politie de vermeende drones te achtervolgen met een helikopter, maar tevergeefs. Experts benadrukken daarom dat niet kan worden vastgesteld dat het daadwerkelijk om drones gaat en zo ja, uit welke hoek ze komen.
Het doet Wiebe de Jager van platform Dronewatch erg denken aan vergelijkbare situaties bij onder meer Europese luchthavens en militaire bases in de afgelopen maanden. Zo werd het vliegverkeer van de Deense luchthaven Aalborg tijdelijk stilgelegd vanwege een vermeende drone. Later bleek het om een heldere ster te gaan.
Boven de hoofdstad Kopenhagen werd volgens het Deense medium TV2 een trainingsvliegtuig aangezien voor een drone. Ook Nederland ontsprong de dans niet. De Polderbaan van Schiphol werd in september na een dronemelding gesloten. Uit onderzoek blijkt dat het waarschijnlijk om een ballon ging.
"In die context is het goed om ook in België rekening te houden met alternatieve scenario's", zegt De Jager tegen NU.nl. Daarnaast vindt hij het opvallend dat de drones met lichten aan in het donker vlogen. "Dat is voor een spionagedrone, die onopvallend moet blijven, niet handig."
Toch is het scenario van een kwaadwillende drone wel denkbaar, gelet op de Russische drones die in september het luchtruim van Polen zijn binnengedrongen. Het is daarom belangrijk om een waarneming goed te onderzoeken. Dat begint bij detectie, zegt defensiespecialist Bart van den Berg. Daarmee kan worden vastgesteld dat er daadwerkelijk iets in de lucht vliegt.
Meteen daarna moet worden achterhaald wat er dan precies vliegt. Het kan daadwerkelijk om een drone gaan, maar bijvoorbeeld ook om een vogel. En als het inderdaad om een drone gaat, zijn er ook nog grote verschillen tussen dronetypes. "Het kan een kleine drone van een hobbyist zijn tot een langeafstandsdrone die explosieven kan dragen."
Bij die eerste twee stappen gaat het vaak al mis, zegt Van den Berg. "We zijn te langzaam en komen er niet eens aan toe om te achterhalen wat er precies vliegt, laat staan dat er kan worden ingegrepen." Ook hebben sommige autoriteiten niet de juiste apparatuur om drones op grotere afstanden te detecteren en identificeren. "En afgaan op alleen een ooggetuige zou te riskant zijn."
Mocht er toch met zekerheid zijn vastgesteld dat het om vijandige drones gaat, dan zijn er verschillende middelen die kunnen worden ingezet. Zo kan de politie het contact tussen de drone en de bestuurder verstoren. Dat is zondagavond ook geprobeerd in België, zegt hoogleraar Roy Lindelauf (Data Science, Safety & Security) van Tilburg University.
Maar dat zogeheten jammen brengt ook risico's met zich mee, waarschuwen de deskundigen. Als het niet goed gebeurt, kunnen bijvoorbeeld de telecommunicatie of contact met bemande vliegtuigen worden verstoord. "Dan kan plaatselijk het alarmnummer ineens onbereikbaar zijn", zegt Van den Berg.
Daarnaast zijn niet alle drones daar gevoelig voor en hebben de stoorzenders maar een beperkt bereik van enkele honderden meters tot een paar kilometer, vult De Jager aan. Een andere mogelijkheid is om een drone uit de lucht te schieten, maar ook dat is niet zonder gevaar.
"Het zijn vrij kleine objecten die je van een grote afstand neerschiet", zegt De Jager. "Die schiet je niet zomaar even neer." Ook komen de kogels of de geraakte drone ergens neer. Dat is te riskant in een bewoond gebied, zeggen ook Van den Berg en Lindelauf.
Andere opties, zoals een drone vangen met een net of oververhitten met een laserstraal vanaf de grond, staan nog in de kinderschoenen. Wel wordt daar volop mee geëxperimenteerd. Maar net als voor de eerder genoemde middelen geldt dat ook deze acties niet zonder risico's zijn.
"Kort gezegd zijn er geen makkelijke oplossingen, want zelfs als het detecteren en identificeren lukt, zijn er geen middelen die alles kunnen neutraliseren. Laat staan zonder risico's", concludeert Van den Berg.
Source: Nu.nl Tech