Om ontwikkelingslanden de komende tien jaar te kunnen beschermen tegen klimaatverandering is jaarlijks minstens 310 miljard dollar (266 miljard euro) nodig. De Verenigde Naties zien dat bedrag steeds verder toenemen. Rijke landen beloofden vorig jaar meer te betalen, maar daar is weinig van terechtgekomen.
Het bedrag dat volgens de schattingen nodig is, is twaalf keer zo groot als de wereld op dit moment betaalt. In 2023 gaven rijke landen zo'n 26 miljard dollar aan arme landen om ze te beschermen tegen de gevolgen van een warmere aarde. Dat is onderdeel van ontwikkelingssamenwerking, waar onder meer Nederland hard op bezuinigt.
Een relatief groot deel van dat bedrag ging naar de armste en kwetsbaarste landen, zoals kleine eilanden in de Stille Oceaan. Dat staat in het Adaptation Gap Report, dat de milieuafdeling van de VN publiceert in de aanloop naar de klimaattop in november.
Bescherming tegen klimaatverandering heet 'adaptatie'. Adaptatie betekent aanpassing aan de gevolgen van klimaatverandering, zoals het verhogen van dijken tegen zeespiegelstijgingen of het aanleggen van waterbergingen tegen droogte. Sinds het Parijsakkoord zijn wereldwijd zo'n zestienhonderd van zulke acties opgetuigd, ziet de VN.
Het goede nieuws is dat verreweg de meeste landen minimaal één adaptatieplan hebben. Dat is een belangrijk doel voor het jaar 2030. Wel zijn 36 plannen verouderd en hebben vier landen nog helemaal geen plan.
Volgens de VN is er een belangrijke rol weggelegd voor de private sector om bij te dragen aan het bedrag dat nodig is voor klimaatbescherming. Banken en bedrijven kunnen 15 tot 20 procent van het benodigde bedrag investeren om de kloof te dichten. Maar het rapport erkent ook dat er meer nodig is: ook overheden moeten meer bijdragen.
"De realiteit is simpel: als we nu niet investeren in adaptatie, zullen we elk jaar met hogere kosten worden geconfronteerd", zegt Inger Anderson, de directeur van het VN-milieuprogramma.
Op de klimaattop in Bakoe van vorig jaar hebben landen met elkaar afgesproken om vanaf 2035 jaarlijks 300 miljard dollar aan klimaatsteun vrij te maken in de vorm van giften, leningen en investeringen.
Volgens wetenschappers en economen is er veel meer nodig om alle landen te beschermen tegen klimaatrampen: zo'n 1,3 biljoen dollar. Daarom heeft Brazilië, het land dat dit jaar de dertigste klimaattop organiseert, een plan opgetuigd om dat bedrag op een duurzame manier bij elkaar te krijgen. Volgens de VN kan dat een "enorm verschil" maken.
Terwijl de middelen tekortschieten, wordt het steeds lastiger om ons aan te passen aan klimaatverandering, blijkt woensdag uit een ander rapport. In het medische tijdschrift The Lancet beschrijft een team van 128 wetenschappers de gevolgen van de opwarmende aarde voor onze gezondheid.
Zo blijkt dat wereldwijd 84 procent van alle hittegolfdagen niet zou hebben plaatsgevonden zonder klimaatverandering. Er komen nu ruim 60 procent meer mensen om het leven door extreme hitte dan in de jaren negentig. Wereldwijd gaat het om 200.000 extra overlijdens door hitte per jaar. De hitte leidt ook tot veel verloren werkuren en daarmee mogelijk tot het verlies van 1 procent van de wereldwijde economie (het bbp).
Ook krijgen steeds meer gebieden ter wereld te maken met droogte, extreme neerslag, of allebei. Ondertussen laat het opwarmende klimaat muggen die ziektes als dengue overbrengen vrij spel. Er is een "urgente" behoefte aan maatregelen om mensen tegen al die dreigingen te beschermen, schrijven de onderzoekers.
De oorzaak van klimaatverandering moet ondertussen vooral bij de rijkste mensen worden gezocht, stelt een rapport dat Oxfam Novib woensdag publiceert. Iemand die tot de rijkste 0,1 procent van de wereldbevolking behoort, zorgt dagelijks voor een CO2-uitstoot van zo'n 800 kilo, evenveel als een gemiddelde Nederlander in een maand. De armste 50 procent heeft een klimaatvoetafdruk die maar liefst vierhonderd keer kleiner is.
In totaal wordt de helft van de wereldwijde uitstoot veroorzaakt door de rijkste 10 procent van de mensen, terwijl de armste helft voor slechts 8 procent van het totaal zorgt. De uitstoot van de allerrijksten is "duidelijk onhoudbaar" en moet de komende jaren het snelst omlaag, stelt Oxfam. De organisatie wil hogere belastingen op grote vermogens en op privéjets en superjachten.
Source: Nu.nl algemeen