Eén keer per jaar zet de politie een touringcar in om automobilisten op te sporen die appen of bellen achter het stuur. Afleiding in het verkeer eist jaarlijks honderden slachtoffers, soms dodelijke. Het blijkt al snel raak.
is regioverslaggever van de Volkskrant in de provincie Zuid-Holland.
Niemand op de snelweg heeft het door, maar de hagelwitte touringcar van Van Heugten die zojuist is vertrokken vanaf Den Haag-Ypenburg is niet zomaar een bus. Hij is niet gevuld met leerlingen op schoolreisje naar Drievliet en ook niet met bejaarden op weg naar de Intratuin in Pijnacker. Nee, vandaag zit touringcar Van Heugten vol met politieagenten.
Vanuit hun hoge zit speuren zij naar automobilisten die bellen of appen achter het stuur, zelfs vrachtwagenchauffeurs zijn niet veilig voor hun blik. Achter de touringcar rijden acht onopvallende politieauto’s en twee dito motorrijders, klaar om uit te rukken zodra iemand wordt betrapt. Hun voertuigen zijn heimelijk uitgerust met blauw licht, sirene en stopbord.
‘Erik, kan jij eens kijken bij die Ford Stormtrak op rijstrook 1’, zegt politieagent Robert door de portofoon. En ja hoor, daar gaat de eerste beller al – volgen alstublieft. Met een balend gezicht parkeert de overtreder zijn beige pick-uptruck langs de afrit Nieuwerbrug.
‘Ik wilde even een collega bellen’, zegt de veertiger met een eigen timmerbedrijf verontschuldigend. ‘Dat hij de gevelbekleding op 45 en niet op 90 graden moest wassen.’ Het is een dure instructie geweest: 430 euro kost de overtreding. ‘Het is wat het is’, verzucht hij als hij zijn auto weer instapt.
Verkeersagenten schrijven het hele jaar door boetes uit, maar slechts één keer per jaar wordt daar een touringcar voor ingezet. De actie met de touringcar maakt deel uit van de Roadpol-controle, een Europees initiatief waarbij politiekorpsen uit 29 landen samenwerken om de verkeersveiligheid te verbeteren. Tegelijkertijd loopt in Nederland de campagne Ik rij mono, die automobilisten oproept de telefoon weg te leggen en hun aandacht bij de weg te houden.
Afleiding in het verkeer eist jaarlijks honderden slachtoffers, soms met dodelijke afloop. In 2024 werden meer dan 165 duizend boetes uitgedeeld voor het vasthouden van een telefoon tijdens het rijden. Het risico op een ongeval is volgens de politie tweeënhalf keer zo groot bij het lezen of typen van berichten.
‘We zien de ernstige gevolgen van botsingen dagelijks’, zegt verkeersagent Jacco Klapwijk, coördinator van de actie. Dat blijft niet zonder gevolgen, ook niet voor de agenten zelf. Posttraumatische stressstoornissen komen geregeld voor. ‘Ik heb aardig wat mensen eraan onderdoor zien gaan. In tien jaar tijd zo’n vijf collega’s.’
Klapwijk vertelt over een ongeval dat hem is bijgebleven. Een man in een cabrio die klem zat. ‘Ik probeerde met hem te praten en zag dat hij veel pijn had. Collega’s probeerden hem los te zagen, maar toen ze de druk van zijn buik af haalden… ik zal je de details besparen, maar dat zijn beelden die je niet vergeet.’ Zelf houdt hij het werk nog goed vol. ‘Ik slaap misschien eens een keer slecht, maar dat is het dan.’
Vaak werken verkeersagenten alleen of in duo’s, dus voor de onderlinge binding is de actie ook nuttig. Er zijn dertig agenten op de been vandaag, en dan blijven de typische politiegrapjes niet uit. Al bij het eerste stoplicht is het raak. ‘Wil je niet zo hard remmen, Ed? Mijn pen glijdt weg’, zegt Robert. Van achterin de bus: ‘Ed, ik krijg hier hete koffie over me heen.’
Dan komt een Volkswagen Golf ineens in het blikveld van politieagenten Ben en Alarik, die achter de bus aanrijden in een onopvallende Mercedes. De bestuurder heeft niet alleen zijn telefoon vast, hij rijdt ook 145 kilometer per uur, goed voor een totale boete van 915 euro.
Hij is duidelijk boos, als hij op een N-weg tot stilstand wordt gemaand. ‘Jullie werden door twéé auto’s rechts ingehaald. Zagen jullie dat dan niet? Nee, jullie zien alleen deze auto en de persoon die erin zit’, doelt hij op zijn Marokkaanse afkomst.
Terug in de auto zegt Ben, een kalme politieagent met een grote zwarte baard: ‘Ik wilde eigenlijk tegen hem zeggen: ‘Heb je naar mij gekeken? Ik ben van Iraanse afkomst.’ Maar daar schiet je niets mee op. Hij is gefrustreerd en wil iets eruitgooien. Dat gebeurt nou eenmaal.’
Nauwelijks vijf minuten later moet Alarik opnieuw stevig in de achtervolging als iemand in een zwarte Mercedes met zijn mobiel in de weer is, en ook nog eens met 159 kilometer per uur komt langsscheuren. ‘Ik was onderweg naar werk en zat op mijn navigatie te kijken’, zegt de staande gehouden bestuurder, een jonge man op slippers. ‘U mag geen meter meer verder rijden, uw rijbewijs gaat met ons mee’, zegt Alarik. Ook krijgt hij een fikse boete.
De bestuurder, die rustig blijft onder de teleurstelling: ‘Ik wilde de telefoon eigenlijk op mijn knie leggen en niet aanraken. Dan zien de camera’s je niet. En het is ook veiliger natuurlijk’, haast hij zich te zeggen. ‘Maar ja, dit is gewoon een pechdag. Heren, fijne dag.’
Aan het einde van de dag staan er zeventig bekeuringen op de teller voor appen of bellen, plus een reeks andere overtredingen. Een Poolse vrachtwagenchauffeur probeert zich er nog onderuit te praten. ‘Ik had geen telefoon vast, maar mijn koffiemok.’
‘Ja, die horen we vaker’, zegt Ben terug in de auto. ‘Het vreemdste wat ik ooit meemaakte was een automobilist die met een groot apparaat tegen zijn oor zat. Toen ik hem daarop aansprak, beweerde hij dat het geen telefoon was, maar de gebruiksaanwijzing van zijn auto.’ Hij schudt zijn hoofd. ‘Geloof je het zelf? Achter het stuur de handleiding van je auto lezen.’ Soms moet hij erom lachen, geeft hij toe. ‘Maar de overtredingen blijven levensgevaarlijk.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant