In Noorwegen wordt vrijdag een belangrijke beslissing genomen. Vijf leden van het Nobelprijscomité beslissen wie dit jaar de meest prestigieuze vredesprijs ter wereld wint. Alle ogen zijn gericht op president Donald Trump, maar maakt hij ook echt kans?
De Amerikaanse president maakt geen geheim van zijn ambities om de Nobelprijs voor de Vrede te winnen. Sinds zijn terugkeer in het Witte Huis dit jaar hintte de allermachtigste man ter wereld meermaals op zijn wens om de allerbelangrijkste prijs. Trump schepte op over dat hij zeven oorlogen had beëindigd, al is het gissen welke zeven hij precies bedoelt.
Toch lukte het de Amerikaanse president wel om publieke steun te krijgen voor zijn campagne. De Israëlische premier Benjamin Netanyahu nomineerde Trump meermaals voor de prijs. Dat deed hij opnieuw op donderdag, de dag dat Israël en Hamas onder Amerikaanse bemiddeling een akkoord over een einde aan de Gazaoorlog sloten.
De timing van dat akkoord wordt door sommigen zelfs gezien als extra bewijs dat Trump zijn pijlen op de Nobelprijs heeft gericht. The Guardian schreef dat de Nobelprijsambities van de president de belangrijkste drijfveer zijn voor zijn inspanningen om een einde te maken aan de oorlogen in Gaza en Oekraïne.
Zelden werd de druk op diplomatiek niveau zo opgevoerd om het vijfkoppige Nobelprijscomité - dat door het Noorse parlement wordt gekozen - te beïnvloeden. Achter de schermen zou Trump hebben gelobbyd voor de prijs bij Jens Stoltenberg, oud-NAVO-baas en de huidige Noorse minister van Financiën. Mocht Trump niét winnen, dan is de kans op een uithaal vanuit het Witte Huis richting Noorwegen groot. Dat kan ver gaan: China legde het Scandinavische land zelfs sancties op toen de prestigieuze prijs in 2010 naar dissident en mensenrechtenactivist Liu Xiaobo ging.
Experts betwijfelen of Trump écht kans maakt. Het Nobelprijscomité verkiest "duurzame, multilaterale inspanningen" boven "snelle, diplomatieke succesjes", zeggen deskundigen tegen persbureau AP. Trumps eerste succes in Gaza is veelbelovend, maar biedt nog geen garanties voor langdurige vrede tussen de Israëli's en Palestijnen.
Bovendien werd Trumps agenda in de eerste helft van zijn tweede presidentschap gekenmerkt door een Amerikaanse terugtrekking van het wereldtoneel. "De regering is teruggetrokken uit internationale instituties als de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en het klimaatakkoord van Parijs", zegt Nina Graeger, directeur van een Noorse vredesdenktank tegen BBC News.
Trumps inspanningen om Groenland bij Denemarken los te weken, zijn harde aanpak van demonstranten, het vervolgen van politieke tegenstanders en het beperken van journalisten en wetenschappers spreken daarnaast niet in zijn voordeel.
Maar als bijvoorbeeld zijn vredesplan in Gaza leidt tot langdurige vrede in het Midden-Oosten, kan hij een kandidaat zijn voor de Nobelprijs in 2026. "Dan wordt het lastig om niet naar hem te kijken", zegt Graeger.
Source: Nu.nl algemeen