Bij een aanval van de jihadistische beweging Boko Haram in Nigeria zijn eerder deze maand tientallen mensen gedood. De groep probeert met geweld een islamitisch kalifaat te stichten in het noordoosten van het land. Maar er speelt meer. Een overzicht.
De aanval vond plaats in het dorp Darul Jamal in de noordoostelijke staat Borno. Die staat was tien jaar geleden voor een groot deel in handen van Boko Haram. Sindsdien is de gewapende groep teruggedrongen. In de maanden voor de aanval was ook de situatie in Darul Jamal juist weer normaal geworden, zei gouverneur Babagana Zulum eerder deze maand tegen persbureau AFP.
De aanval van Boko Haram komt niet helemaal uit de lucht vallen. In april waarschuwde Zulum al voor hernieuwde activiteit van de groep in Borno. Het Nigeriaanse leger heeft volgens de gouverneur niet genoeg militairen om Boko Haram effectief te bestrijden.
Toch zijn er successen in de strijd tegen Boko Haram te melden. Zo liet het leger van Niger in augustus weten dat het Boko Haram-leider Bakura Doro had gedood. En in juli werden in Nigeria 44 leden van Boko Haram veroordeeld voor het financieren van terroristische activiteiten.
In 2017 begon Nigeria met de berechting van leden van Boko Haram. Ze werden veroordeeld voor het aanvallen en ontvoeren van vrouwen en kinderen, verwoesting van religieuze heiligdommen en het doden van burgers. Volgens een woordvoerder van het Nigeriaanse antiterreuragentschap NCTC zijn inmiddels 785 Boko Haram-leden veroordeeld.
Sinds Boko Haram in 2009 aan zijn opstand begon, zijn door geweld naar schatting 40.000 mensen omgekomen. Dat dodental is een conservatieve inschatting. De VN-ontwikkelingsorganisatie UNDP stelde een aantal jaar geleden in een rapport al dat het werkelijke dodental richting de 350.000 gaat, wanneer de impact van het geweld op zaken als de landbouw en de gezondheidszorg wordt meegerekend.
De slachtoffers zouden veelal christenen, gematigde moslims en gemarginaliseerde groepen als de lhbtqia+-gemeenschap zijn. Het geweld in Nigeria wordt niet omschreven als een genocide, maar de VN meldt wel dat conflicten steeds vaker worden uitgevochten op basis van etniciteit en religie.
Boko Haram is niet de enige partij die zich schuldig maakt aan geweld. Zo zijn er in Centraal-Nigeria ook conflicten tussen nomadische veehouders en boeren over landgebruik. Die conflicten hebben vaak een etnische of religieuze dimensie.
Zo kwamen in april 56 mensen om het leven bij geweld in de Nigeriaanse deelstaat Benue. Gouverneur Hyacinth Alia had eerder gezegd herders te verdenken van de aanval. Veel herders behoren tot de islamitische etnische groep Fulani en veel boeren zijn christen.
In januari zouden tientallen boeren zijn verzameld en geëxecuteerd door Islamitische Staat Provincie West-Afrika (ISWAP), een aan Islamitische Staat (IS) gelieerde groep. Dat zou blijken uit een Nigeriaans inlichtingenrapport dat persbureau AFP destijds heeft ingezien.
Nigeria wordt al langer geplaagd door bendes ontvoerders.
Ook in de bestrijding van het geweld gaat het nodige mis. Zo beschuldigen mensenrechtengroepen de autoriteiten ervan dat in de afgelopen jaren duizenden willekeurige burgers zijn gearresteerd en beschuldigd van terrorisme. Velen zouden jaren gevangen hebben gezeten zonder toegang tot een advocaat en zonder vorm van proces.
In 2020 kwam een aanklager van het Internationaal Strafhof in Den Haag (ICC) tot de conclusie dat zowel Boko Haram als de Nigeriaanse regering zich schuldig heeft gemaakt aan oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid.
Maar het strafrechtelijke onderzoek van het ICC is nog altijd niet begonnen, ondanks pogingen van onder meer Amnesty International om de zaak in beweging te krijgen.
Source: Nu.nl algemeen