De Litouwse regering opent speciale scholen om kinderen op te leiden tot dronepiloten. Ze worden voorbereid op de steeds grotere dreiging uit buurland Rusland. ‘We hebben twee agressieve buurlanden en leven dicht bij een oorlogsgebied.’
In een Litouws klaslokaal aan de grens met Rusland vliegen drones over computerschermen. Terwijl even verderop Russische tanks oefeningen houden, zitten leerlingen van het Aušra-progymnasium in Tauragė gebogen over hun schermen. Ze zijn 10 tot 14 jaar. Met controllers stevig in hun handen houden ze hun blik op de vlucht die zich voor hen ontvouwt.
De 14-jarige Edgaras Maraulis heeft het vliegen al aardig onder de knie dankzij zijn ervaring met vliegspelletjes. Hij laat zijn drone razendsnel over een virtuele hindernisbaan scheren en vertelt dat hij zich zorgen maakt. Hij zag in augustus op het nieuws een Russische drone Litouwen binnenvallen. ‘Met deze lessen wil ik leren hoe ik drones kan gebruiken om mijn land te kunnen verdedigen’, zegt Edgaras.
De Litouwse regering opende deze maand de eerste van negen dronescholen. Sinds september kunnen scholieren voor dronelessen terecht in Tauragė, een stad op 20 kilometer van de Russische grens. Kinderen vanaf 9 jaar oefenen wekelijks met het bouwen en besturen van drones. Jongeren tussen 11 en 16 jaar leren om te programmeren en onderdelen te ontwerpen met 3D-printers.
Volgens viceminister van Defensie Tomas Godliauskas is het van belang dat kinderen al vroeg ‘technische vaardigheden’ ontwikkelen, zodat die kunnen worden ingezet ‘wanneer dat nodig is’. In een persconferentie in Tauragė benadrukt hij dat ‘alle burgers in staat moeten zijn hun land te verdedigen.’ De ministeries van Defensie en Onderwijs willen in de komende drie jaar 22 duizend volwassenen en zevenduizend kinderen opleiden tot drone-experts. Ook Estland en Letland openen dronescholen.
Het initiatief komt op een moment van toenemende dreiging in Litouwen. Rusland schond de afgelopen weken het luchtruim van Polen en Estland met drones en gevechtsjagers. Vertegenwoordigers van de Baltische landen komen vrijdag samen met Bulgarije, Finland, Oekraïne, Polen, en Roemenië om te spreken over het bouwen van een zogenoemde ‘dronemuur’, een afweersysteem dat drones moet neerhalen aan de oostkant van Europa.
Terwijl de kinderen in het klaslokaal hun eerste vlieguren maken, houden Russische militairen een grootschalige militaire oefening in Kaliningrad, de Russische exclave vlakbij Tauragė. Ook langs de Belarussische grens met Litouwen oefenen duizenden Russische militairen met het leger van Belarus.
Die oefening richt zich op de Suwałki-corridor, een smalle strook die de Baltische landen via Polen met de rest van de Europese Unie verbindt. Sommige Litouwers vrezen een Russische inname van het gebied, waarmee de Baltische landen hun verbinding over land zouden verliezen met hun bondgenoten van de EU en de Navo.
De dreiging dringt ook door tot de jongste generaties, stelt Roma Jusienne, hoogleraar psychologie aan de universiteit van Vilnius. ‘De realiteit valt niet te ontkennen, we hebben twee agressieve buurlanden en leven dicht bij een oorlogsgebied. Daarbij hebben we duizenden Oekraïense vluchtelingenkinderen in Litouwen. Zij delen dagelijks hun ervaringen met klasgenoten.’
Jusienne stelt dat kinderen via sociale media geconfronteerd worden met veel informatie en desinformatie over de Russische dreiging. ‘Veel Litouwse kinderen brengen gemiddeld acht tot elf uur per dag achter een scherm door. De grote hoeveelheid aan informatie via TikTok en YouTube voedt angst onder jongeren.’
Om die angst te beteugelen stelde de Litouwse regering richtlijnen op om met kinderen te praten over de dreiging. ‘Het uitgangspunt is dat kinderen de situatie toch meekrijgen’, zegt Jusienne.
Maar moeten de 10-jarige Martynas Normantas, die vliegkunstjes maakt met zijn drone, en de 14-jarige Gerda Lukošaitytė, die met haar VR-bril op staat te giechelen, op deze leeftijd al betrokken worden bij de landsverdediging?
Volgens Jusienne kan het betrekken van kinderen bij defensie-initiatieven een positief effect hebben op hun mentale gezondheid. Via dronelessen kunnen kinderen zogenoemde ‘heldenscripts’ ontwikkelen, stelt ze. ‘Door hen een rol te geven, krijgen ze het idee dat hun inzet bijdraagt aan vrede en veiligheid. Hierdoor voelen kinderen zich minder machteloos en neemt hun angst af.’
Bovendien krijgen kinderen les in technische vaardigheden, ‘niet in het laten vallen van bommen met drones’, stelt directeur van het droneprogramma Valentinas Pumputis. Het droneprogramma heeft volgens hem een defensief karakter. ‘Als we roepen dat Litouwen zich voorbereidt op oorlog met Rusland, dan zal Moskou dit gebruiken in zijn campagne om desinformatie te verspreiden.’
En er zijn meer redenen om kinderen te leren om drones te besturen, zegt Godliauskas. Die ervaring kan ook gebruikt worden voor civiele toepassingen als verkeerscontrole, landbouwobservatie en de bestrijding van branden. Op die manier blijft het land technologisch vooroplopen, stelt hij.
Sommige kinderen in het lokaal weten al wat ze gaan doen met hun nieuwe vaardigheid. De 14-jarige Ugne Blankaite glimlacht: ‘Ik wil geen dronepiloot worden, maar later koop ik er zeker een. Dan neem ik hem mee op reis, zodat ik foto’s en video’s kan maken vanuit de lucht.’
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant