De inspecties Gezondheidszorg en Jeugd (IGJ) en Justitie en Veiligheid (IJenV) zien "ernstige tekortkomingen" bij jeugdzorg- en pleegzorgorganisaties. Er is te weinig zicht op de veiligheid, er is onvoldoende samenwerking en passende hulp wordt vaak niet of te laat ingezet.
De inspecties voerden verdiepend onderzoek uit bij jeugdzorg- en pleegzorginstellingen. Aanleiding hiervoor was het drama rond het tienjarige meisje dat vorig jaar zwaargewond werd aangetroffen in haar Vlaardingse pleeggezin. De pleegouders hadden haar ernstig verwaarloosd en mishandeld, wat leidde tot grote vragen over de gesteldheid van de jeugd- en pleegzorg.
Daarop besloten de IGJ en IJenV tien gecertificeerde instellingen voor jeugdbescherming- en reclassering en aanbieders van pleegzorg onder de loep te nemen. Hoewel de misstanden rond het Vlaardingse pleegmeisje het gevolg waren van een "uitzonderlijke en langdurige samenloop", constateerden de inspecties "ernstige tekortkomingen" in beide sectoren.
Allereerst hebben instellingen te weinig zicht op de ontwikkeling en veiligheid van (pleeg)kinderen. Pleegzorgbegeleiders en jeugdzorgmedewerkers hebben vaak niet op structurele basis gesprekken met het kind en de ouders. Daardoor ontstaat het risico dat onveilige situaties niet op tijd worden gesignaleerd. Dat was ook het geval in de zaak rond het Vlaardingse pleegmeisje, concludeerden de inspecties begin dit jaar.
Daarnaast werken instellingen onvoldoende samen. Er worden geen duidelijke afspraken gemaakt, waardoor niet altijd duidelijk is welke verantwoordelijkheden bij welke instelling liggen.
Tot slot komt passende hulp voor jongeren vaak te laat, of ontbreekt die hulp. Kinderen met een jeugdbeschermings- of reclasseringsmaatregel krijgen vaak niet de hulp die ze nodig hebben. Daardoor verblijven ze soms op plekken waar ze niet veilig zijn.
Het ligt niet aan de inzet van medewerkers, benadrukken de inspecties. Ze zien dat jeugdzorgwerkers en pleegzorgbegeleiders enorme inzet tonen en betrokken zijn, wat ervoor zorgt dat ze een stabiele factor zijn. Toch zijn er op andere plekken in de zorgketens - zoals op bestuurlijk niveau - wel tekortkomingen. Die verschillen per sector.
In de pleegzorg ziet de IGJ vooral een kloof tussen richtlijnen en de praktijk. De inspectie bezocht het afgelopen jaar vijf pleegzorgaanbieders en constateerde dat de meeste pleegzorgplaatsingen goed verlopen. Maar in de praktijk worden de richtlijnen en protocollen niet altijd goed uitgevoerd. De bezochte instellingen zijn hiervan op de hoogte gebracht en voeren verbeteringen door om de kloof te dichten.
Bij de jeugdbescherming- en reclassering liggen de grootste problemen buiten de invloedsfeer van de bezochte instellingen. De IGJ en IJenV wijzen bijvoorbeeld naar krapte op de arbeidsmarkt en "onvoldoende regie op het jeugdzorgstelsel". Die problemen zijn hardnekkig en zorgen al jaren voor serieuze problemen in de sector.
Een van de vijf bezochte instellingen had de zaken op bestuurlijk niveau niet op orde. Dat is de William Schrikker Stichting, de organisatie die verantwoordelijk was voor en ernstig tekortschoot in de veiligheid van het Vlaardingse pleegmeisje. De stichting werkt inmiddels aan een verbeterplan.
De inspecties waarschuwen voor hardnekkige problemen zoals personeelstekorten, de verminderde beschikbaarheid van (specialistische) hulp en het gebrek aan passende hulp voor jongeren met lastige problemen. Die problemen spelen al langer, maar dreigen te verergeren zolang er niet wordt ingegrepen.
Voorgenomen initiatieven die de jeugd- en pleegzorg ten goede zouden moeten veranderen, zijn bovendien op losse schroeven komen te staan. Het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming, dat perspectief bood voor de instellingen, is bijvoorbeeld ernstig uitgekleed.
Daarom doen de inspecties een beroep op "stevig leiderschap" bij bestuurders in gemeenten en de Rijksoverheid. "Het vertrouwen in de jeugdzorg en de motivatie van kinderen en ouders om aan problemen te werken neemt verder af."
Source: Nu.nl algemeen