De erkenning van de Palestijnse staat door Frankrijk en andere landen legt de machteloosheid van de Verenigde Naties bloot. De verbale steun voor de Palestijnen weegt niet op tegen de macht van Israël en de Verenigde Staten.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant en schrijft over de EU en internationale samenwerking.
‘Niets rechtvaardigt het voortzetten van de oorlog in Gaza. De tijd van vrede is gekomen, want we zijn niet ver verwijderd van het punt waarop ze onbereikbaar wordt’, zei de Franse president Emmanuel Macron maandag tijdens een conferentie van de Verenigde Naties over de tweestatenoplossing in het Midden-Oosten.
Frankrijk erkende maandag de Palestijnse staat, zoals het Verenigd Koninkrijk, Canada, Australië en Portugal dat het afgelopen weekeinde al hadden gedaan. De bijeenkomst van de Algemene Vergadering legde echter op pijnlijke wijze de onmacht van de Verenigde Naties en de multilaterale orde bloot.
Vrijwel de hele wereld wil een Palestijnse staat: 151 van de 193 lidstaten van de VN hebben de Palestijnse staat inmiddels erkend. Twee weken geleden stemden 142 lidstaten voor de ‘declaratie van New York’, waarin de tweestatenoplossing wordt aangewezen als de enige route naar rechtvaardige en duurzame vrede in het Midden-Oosten.
Maar de Palestijnse staat zal er voorlopig niet komen. Alle verbale steun in New York weegt niet op tegen de keiharde machtsverhoudingen in de wereld. ‘Er komt geen Palestijnse staat ten westen van de Jordaan’, herhaalde de Israëlische premier Benjamin Netanyahu maandag. Hij wordt gesteund door de Verenigde Staten.
Net als Israël ziet de Amerikaanse president Trump de erkenning van de Palestijnse staat als een beloning voor het terrorisme van Hamas, zo liet zijn woordvoerder maandag weten. Door het Amerikaanse veto in de Veiligheidsraad kan de VN geen krachtige actie tegen Israël ondernemen, hoeveel landen zich in de Algemene Vergadering ook tegen de regering van Netanyahu keren.
De VN is na de Tweede Wereldoorlog opgericht om een herhaling van genocide te voorkomen, maar door de ‘tirannie van het veto’ staat zij machteloos in Gaza, zei de Braziliaanse president Lula da Silva.
De erkenning van de Palestijnse staat door Frankrijk en andere landen heeft dan ook iets van een wanhoopsdaad, een ultieme poging het tij te keren. Als er niets gebeurt, zal de situatie verder verslechteren, vreesde Macron, met nog meer burgerdoden, de verdrijving van de bevolking van Gaza naar Egypte, de annexatie van de Westelijke Jordaanoever en de dood van de gijzelaars die nog door Hamas worden vastgehouden. Daardoor kan de situatie ter plaatse ‘onomkeerbaar’ veranderen, waardoor een eigen Palestijnse staat onmogelijk wordt. De tweestatenoplossing verkeert in ‘groot gevaar’, zei ook de Britse minister van Buitenlandse Zaken Yvette Cooper.
Macron zei de angst van Israël voor een Palestijnse staat te begrijpen. Daarom moet de Palestijnse staat bestuurd worden door een hervormde Palestijnse Autoriteit, waarin Hamas geen plaats mag hebben. Om de overgang naar een Palestijnse staat ordelijk te laten verlopen, stelde Macron een internationale stabilisatiemacht voor, waarvoor Frankrijk troepen wil leveren.
Mahmoud Abbas, de president van de Palestijnse Autoriteit, sprak de conferentie toe via een videoverbinding, omdat hij geen inreisvisum van de VS had gekregen. Abbas beloofde dat een toekomstige Palestijnse staat een vreedzame regering zal hebben, zonder Hamas, die verkiezingen houdt, de macht deelt, pluralisme erkent en de positie van vrouwen zal versterken.
De afwijzing van een Palestijnse staat, zo hielden Macron en talloze andere sprekers Israël voor, zal de Palestijnen slechts in de armen van Hamas en andere extremisten drijven, waardoor de cyclus van geweld nooit beëindigd zal worden.
Israël heeft echter geen enkel vertrouwen in de vreedzame bedoelingen van een Palestijnse staat. ‘We hebben vaak genoeg met de Palestijnen over een eigen staat gesproken, maar na 7 oktober is deze optie van tafel’, aldus Danny Danon, de Israëlische ambassadeur bij de Verenigde Naties. Hij noemde de conferentie over de tweestatenoplossing ‘theater’. ‘De Palestijnen komen hier om een lege overwinning te behalen’, aldus Danon.
Hij zei dat Israël zeker zal reageren op de golf van erkenningen van de Palestijnse staat. Dat zal pas gebeuren nadat Netanyahu eind deze week met Trump heeft gesproken, aldus Danon. In Israël wordt nu, onder meer door verschillende ministers, gepleit voor de annexatie van de Westelijke Jordaanoever, een stap die de vestiging van een Palestijnse staat definitief onmogelijk zou moeten maken. De Verenigde Arabische Emiraten en Duitsland waarschuwden Israël tegen deze stap.
Maar Israël lijkt bereid een internationaal isolement op de koop toe te nemen. De Braziliaanse president Lula da Silva bepleitte de instelling van een VN-orgaan in de geest van de Speciale Commissie tegen Apartheid, die destijds een belangrijke rol speelde bij de beëindiging van de raciale segregatie in Zuid-Afrika. Dat is niet alleen belangrijk voor de Palestijnen aldus Lula, maar ook om de teloorgang van de Verenigde Naties te stoppen: ‘Het veiligstellen van het Palestijnse recht op zelfbeschikking is een daad van rechtvaardigheid en een essentiële stap naar het herstel van de kracht van het multilateralisme en het herwinnen van ons collectief besef van menselijkheid.’
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant