Home

Wereldberoemde kubuswoningen trekken troep én toeristen

Verloedering Rotterdamse politici maken zich zorgen over de verloedering van de kubuswoningen in het centrum van de stad. Buitenlandse bezoekers zien het probleem niet en verdringen zich in het ‘Blaakse Bos’.

De gemeente Rotterdam gaat de verloedering rond de kubuswoningen aanpakken, bleek donderdag tijdens een spoeddebat. Foto Walter Herfst

Het is net elf uur als zich deze zaterdagochtend op de smalle trap van de Rotterdamse kubuswoning op Overblaak nummer 70 zo’n zestig Maleisiërs naar boven wurmen. Even later staan ze op de tweede verdieping, in de slaapkamer van bewoner Ed de Graaf. Dicht opeengepakt kijken ze naar zijn bed met bruin dekbed. Op vier beeldschermen die bij de kassa op de eerste etage hangen, volgt De Graaf van achter een tafeltje alle bewegingen in het pand. „Ik moet altijd opletten dat toeristen niet in mijn bed kruipen of spullen uit de keuken meenemen.”

De 71-jarige De Graaf is eigenaar en directeur van de Kijk-Kubus Museumwoning. Na de aanschaf van het pand in 1984 – voor een bedrag van 128.000 gulden – is eerste bewoner De Graaf in zijn eigen woonhuis aan de slag gegaan als suppoost. Een veeleisende klus. Vooral sinds de opening in 2014 van de nabijgelegen Markthal loopt het er storm. Al meer dan een miljoen bezoekers, grotendeels uit het buitenland, kwamen na betaling van de standaard entreeprijs van 3,50 euro bij De Graaf over de vloer.

Elke woning een boom

De woning staat midden in het zogeheten Blaakse Bos van Rotterdam. Dat stenen woud van 38 gele kubusvormige paalwoningen en 18 bedrijfsruimtes is in het ruim veertigjarig bestaan uitgegroeid tot een voorname toeristische trekpleister. Het stadsbos – elke woning is een boom – is het herbergzame Rotterdamse buurtje geworden dat de Amsterdamse architect Piet Blom voor ogen stond. „De al maar groeiende steden in de wereld zullen dorpsgewijs bewoond worden”, aldus een spreuk van Blom die bij de ingang hangt.

Toch zien de boombewoners tot hun schrik dat hun leefgebied de laatste jaren ook steeds meer aantrekkingskracht uitoefent op wildplassers, graffitikladders, dumpers van fietswrakken en buitenslapers. „Het gebied ziet er niet bepaald florissant uit”, zei raadslid Tim de Haan (D66) afgelopen donderdag tijdens een door hem aangevraagd spoeddebat in de Rotterdamse gemeenteraad. Na berichtgeving in de lokale pers over de verloedering van het gebied bespraken de raadsleden het milieu in het ‘Blaakse bos’. „Is dit nu het visitekaartje dat we als Rotterdam willen afgeven? Het zwerfvuil waait welig rond”, constateerde De Haan.

De kubuswoningen, gebouwd tussen 1982 en 1984, zijn een ontwerp van de Amsterdamse architect Piet Blom.Foto Walter Herfst

Antiplasschermen

De verantwoordelijke wethouder voor de buitenruimte in de stad, Pascal Lansink-Bastemeijer (VVD), heeft ook zorgen over de verslonzing van het bos van Blom. In de raadsvergadering wees hij erop dat nu al vier keer per week de ruimtes rond de paalwoningen worden schoongespoten. Afvalbakken worden twee keer per dag geleegd en in „de openbare ruimte” wordt graffiti verwijderd.

Toch wil de wethouder „op korte termijn” meer doen. In de stiekeme hoekjes van het paalbos moeten anti-plasschermen worden geplaatst. Toezichthouders zullen vaker „wekrondes” houden om buitenslapers aan te pakken. En „eenmalig’’ zal de gemeente ook zorgen voor het weghalen van graffiti op de particuliere woningen.

Een dag later is er door de gemeentelijke reiniging al een aanvang gemaakt met de schoonmaak, vertelt De Graaf. De bruine menselijke smurrie die van de week nog te zien was op de site van de NOS is weggespoten. „Daar ruikt het nu naar citronella.”

Maar overigens heeft de wethouder zich er met een jantje-van-leiden vanaf gemaakt, meent De Graaf, die ook voorzitter is van de Vereniging van Eigenaren van het Blaakse Bos. „Dat er maar eenmalig graffiti wordt verwijderd omdat de woningen particulier eigendom zijn, is niet correct. De bekladdingen zitten op het viaduct, bij de trappen en op betonnen plantenbakken. Dat zijn openbare ruimtes waar de gemeente de reiniging moet verzorgen.” En dat afvalbakken twee keer per dag worden geleegd, heeft De Graaf nog nooit gemerkt.

Het ‘Blaakse Bos’ is in het ruim veertigjarig bestaan uitgegroeid tot een voorname toeristische trekpleister. Foto Walter Herfst

Geen Zwitserland

De toeristen zeggen desgevraagd het gemeentelijk debat over vervuiling niet goed te begrijpen. Wie je het ook vraagt – Venezolanen, Bulgaren of Amerikanen: Rotterdam is in de ogen van de buitenlandse bezoekers juist opvallend proper, hoor je steeds. „Het is in Rotterdam niet zo schoon als in Zwitserland maar dat is het nergens op de wereld”, zegt Marty Maya uit Zug in Zwitserland. „In India is het vuil. Hier niet.”

Ook de Italiaanse Annamaria Chiaruttini is dik tevreden. „Rotterdam is een hele schone stad, zeker vergeleken met mijn woonplaats Triëst. Daar wordt het steeds vuiler omdat er geen geld meer is voor schoonmakers of politieagenten.”

Cecile de Vos woont in Rotterdam-Noord. Ze komt graag in het Blaakse bos om de plek te tonen aan bezoekers van buiten de stad. Ze heeft zelfs een nacht in het hostel geslapen dat in een grote kubuswoning is gevestigd. „Ik wilde per se een keer in een kubuswoning slapen.” Het schoonspuiten van vuile plekken en de aanpak van zwervers is volgens haar slechts symptoombestrijding. „Ook bij het Museumpark zie je steeds meer buitenslapers. Als je de problemen echt wilt oplossen, denk ik dat er meer opvangplekken moeten komen in de stad.”

Ed de Graaf, die meeluistert naar de complimenten van de buitenlandse bezoekers, vindt de ophef over de verloedering van de kubuswoningen eerlijk gezegd „een tikkeltje overdreven”. Ook toeristen hoort hij er nooit over klagen. „Mensen kijken in dit bos naar boven en niet naar de pishoekjes.”

Source: NRC

Previous

Next