Wolven Volgens onderzoekers van Wageningen University kan Nederland een substantiële bijdrage leveren aan een duurzame Europese wolvenpopulatie: er is ruimte voor mogelijk wel vijftig roedels. Maar staatssecretaris Rummenie (Natuur, BBB) schuift het rapport terzijde.
Deelnemers aan een demonstratie voor het welzijn van een ‘probleemwolf’ die betrokken was bij incidenten op de Utrechtse Heuvelrug.
Op het eerste gezicht lijkt een rapport van Wageningen University & Research over de wolf een klap in het gezicht van boeren en buitenlui die te hoop lopen tegen de terugkeer, na honderdvijftig jaar, van de wolf in Nederland. Want waar er op dit moment vermoedelijk dertien of veertien roedels in Nederland leven, is er volgens de onderzoekers plaats voor nog veel meer wolvenfamilies, die doorgaans drie tot tien dieren kennen.
Het is nog niet helemaal duidelijk wat Europa verstaat onder een gezonde populatie wolven, een zogenoemde ‘gunstige staat van instandhouding’. Maar volgens de onderzoekers telt een „duurzame wolvenpopulatie” meer dan vijfhonderd roedels. Die zouden nooit allemaal in het relatief kleine en dichtbevolkte Nederland kunnen verblijven. Maar wel kan Nederland aan zo’n Europese populatie een „substantiële en realistische bijdrage” leveren van ongeveer vijftig roedels. Op z’n minst zouden het 23 roedels moeten zijn. Dat Nederland op weg is naar die vijftig roedels, blijkt onder meer uit de aanhoudende groei. „De recente vestiging van een roedel op de Utrechtse Heuvelrug valt bijvoorbeeld binnen dit scenario”, aldus het rapport.
Helemaal nieuw zijn de cijfers niet; een jaar geleden al verscheen een rapport, eveneens van Wageningen University & Research, met een inschatting van de leefgebieden waar wolven in Nederland zich zouden kunnen vestigen. Ook in dat rapport wordt een ondergrens van 23 en een bovengrens van 56 roedels genoemd. Op basis van modellen stelden de onderzoekers toen ook al dat er plaats is voor groei, met name in het noorden en oosten van het land, inclusief de Utrechtse Heuvelrug en het oosten van Brabant. In het westen van het land zou de wolf moeite hebben zich te vestigen, al kwalificeert zich volgens modellen ook een enkel duingebied daarvoor. Maar: „De menselijke invloed in het westen is dusdanig groot dat de vestiging van een roedel (...) onwaarschijnlijk is.” Deze aantallen leefgebieden staan overigens los van de zwervende jonge wolven, die hun roedel verlaten en op zoek gaan naar een nieuw leefgebied.
Vrij spel derhalve voor de wolf, waarover na bijtincidenten en veel schade bij vooral schapenhouders zoveel te doen is? Nou, nee. Het zojuist verschenen onderzoek werd verricht in opdracht van inmiddels demissionair staatssecretaris Jean Rummenie (Natuur, BBB), en die wil van de uitkomsten weinig weten, ze zijn „theoretisch en voor mij niet bruikbaar”, schrijft de bewindsman aan de Tweede Kamer. „Ik verwachtte dat in het onderzoek rekening zou worden gehouden met de specifieke situatie voor een klein en dichtbevolkt land als Nederland. Dat is helaas niet het geval. Er is in dit onderzoek enkel door een ecologische bril naar één puzzelstukje van een voor mij veel grotere puzzel gekeken.” Beleid dat gebaseerd is op slechts dat ene puzzelstukje is volgens hem „totaal onverantwoord”.
Rummenie schrijft onlangs Wageningen University te hebben gewezen op de „onbruikbaarheid” van het onderzoek. „Er is niet gekeken naar de maatschappelijke en economische mogelijkheden en onmogelijkheden die in Nederland zo’n belangrijke rol spelen. Ook is er niet gekeken naar wat een grote wolvenpopulatie voor effect heeft op de rest van de aanwezige dieren en biodiversiteit.”
Rummenie laat nu nieuw onderzoek doen, „door een andere internationale deskundige onderzoekspartij” die ook oog heeft voor „socio-economische overwegingen en fysieke veiligheid”. Want, stelt Rummenie: „Ik maak mij ernstige zorgen over de aanwezigheid van wolven in Nederland. De veiligheid en het welzijn van mensen en dieren, staan wat mij betreft altijd voorop.”
Intussen blijft Nederland verdeeld. De Raad van State wees Rummenie onlangs terecht; volgens het adviesorgaan zijn de regels die de staatssecretaris voor het vangen en doden van wolven instelde te ruim, vooral omdat nog niet duidelijk is of de wolven als beschermde diersoort in Nederland zich in een „gunstige staat van instandhouding” bevinden. Voor het vangen of doden van een wolf is alleen ruimte „in de meest ernstige situaties”, aldus de Raad van State.
Enkele dagen na dit advies stelde een meerderheid in de gemeenteraad van Epe in een motie dat „de grens is bereikt” in dit gebied. De partijen manen gemeente en Rijk tot actie. „Schapen worden verscheurd, honden aangevallen en zelfs gedood, en steeds meer inwoners en wandelaars durven zich niet meer onbezorgd in en rondom de bossen en op de hei te begeven. Zelfs onze eeuwenoude schaapskudde, die generaties lang ons landschap heeft beheerd, kan haar werk niet langer veilig doen.”
Source: NRC