Tijdens een hoorzitting met Susan Monarez, voormalig topvrouw van het Amerikaanse RIVM, bleek in hoeverre gezondheidsminister Robert Kennedy het Amerikaanse vaccinatiebeleid de afgelopen maanden heeft gepolitiseerd. Dat gaat ook steeds meer Republikeinen te ver.
is buitenlandredacteur van de Volkskrant en schrijft over Noord-Amerika, het Caribisch gebied en Suriname.
Ze werd gedwongen nieuwe vaccinatierichtlijnen goed te keuren voordat ze wetenschappelijk bewijs had gezien dat ze werkten. En ze werd gedwongen om zonder opgaaf van redenen wetenschappers te ontslaan. Dat zei Susan Monarez, de onlangs ontslagen directeur van het Amerikaanse RIVM, woensdag in een hoorzitting van de Gezondheidscommissie van de Senaat. De dwingeland in kwestie was Trumps gezondheidsminister Robert F. Kennedy jr., die voorafgaand aan zijn politieke carrière te boek stond als antivaxer en allround complotdenker.
De richtlijnen die Monarez als topvrouw van de Centers for Disease Control and Prevention (CDC) geacht werd over te nemen, waren afkomstig van de nationale vaccin-adviesraad. Deze zeventienkoppige club bestaat sinds deze zomer uitsluitend uit mensen die net als de minister geloven dat vaccinaties een gevaar zijn voor de volksgezondheid.
Kennedy stelde haar een ultimatum, zei Monarez in de Senaat. Toen ze dat had laten verstrijken, zegde president Trump haar de wacht aan. Monarez, van huis uit microbioloog en immunoloog, zei te zijn ontslagen omdat ze ‘opkwam voor wetenschappelijke integriteit’.
Zeven maanden na zijn beëdiging valt het ministerschap van Kennedy samen te vatten als een frontale aanval op de instituties die hij zelf aanstuurt, de medische wetenschap in het algemeen en de vaccinatieprogramma’s in het bijzonder. Vanuit zijn ministerie ontsloeg Kennedy duizenden medewerkers van instellingen voor volksgezondheid, waaronder het CDC.
Hij zaaide twijfel over het nut van mazelenvaccins midden in de grootste uitbraak van de kinderziekte die de VS in de afgelopen twintig jaar beleefden. En hij schrapte 500 miljoen dollar aan subsidies voor onderzoek naar mRNA-vaccins, de volgens wetenschappers veelbelovende techniek die gebruikt is bij de ontwikkeling van de meeste vaccins tegen covid-19.
De Democratische oppositie vreest vanaf het begin dat Kennedy het ministerschap zal gebruiken voor het volbrengen van zijn levenslange missie: een einde maken aan het in de VS verplichte vaccinatieschema voor kinderen. Ook in het Republikeinse kamp zijn vanaf het begin Kennedy-sceptici, maar die hielden de eerste maanden hun mond. Het kantelpunt leek bereikt toen Kennedy eind augustus aankondigde boostervaccins voor covid-19 niet meer zonder meer beschikbaar te stellen aan gezonde Amerikanen jonger dan 65 jaar.
Toen de minister kort daarop moest opdraven voor de Senaatscommissie voor Financiën, mondde die bijeenkomst uit in een grillsessie onder leiding van Democraten, maar ondersteund door een aantal invloedrijke Republikeinse senatoren. ‘Ik ben dokter, vaccinaties werken!’, riep John Barroso uit Wyoming door de zaal. Bill Cassidy uit Louisiana verweet Kennedy dat ‘wij mensen de facto het covid-vaccin ontzeggen’, in overeenstemming met een hausse aan mediaberichtgeving over verwarde artsen en apothekers, en nerveuze patiënten. ‘Je liegt!’, bulderde Kennedy.
Dezelfde Cassidy was als hoofd Gezondheidscommissie woensdag opnieuw zeer kritisch tegenover Kennedy’s beleid. Bovendien plaatste hij eerder deze week een open brief op sociale media waarin hij zijn zorgen uitspreekt over de uitbraak van kinkhoest in Louisiana en Kennedy vraagt om steun voor zijn oproep aan de bevolking om zich te laten vaccineren tegen dat virus.
De ondervraging van Monarez maakte woensdag zonneklaar hoezeer Kennedy het Amerikaanse vaccinatiebeleid in ruim een half jaar ministerschap heeft gepolitiseerd. De voormalige CDC-baas en vele andere Amerikanen houden dan ook hun hart vast voor de uitkomst van de vergadering van de politiek loyale vaccinadviesraad die voor deze donderdag gepland staat.
Op de agenda staan onder andere verdere discussie over het coronavaccin, maar ook twijfels over de noodzaak van de vaccinaties tegen hepatitis b voor baby’s en de inenting tegen de kinderziekten bof, mazelen en rodehond.
Op politiek niveau is het de vraag hoeveel kritiek op Kennedy in de Republikeinse gelederen er nodig is om Trump te laten twijfelen aan de alliantie met het afgedwaalde schaap uit de Kennedy-dynastie. Kennedy, die als activist jarenlang in de marge van de publieke opinie opereerde, groeide tijdens de pandemie uit tot een soort goeroe voor wat auteur Roxane van Iperen ‘wellness rechts’ heeft gedoopt: een groep bovengemiddeld welgestelde mensen met een esoterische kijk op gezondheid, gecombineerd met een focus op eigen comfort en een afkeer van overheidsbemoeienis. De stemmen van de zogeheten Make America Healthy Again-beweging leverden vorig jaar een significante bijdrage aan Trumps verkiezingswinst.
Luister hieronder naar onze podcast ‘de Volkskrant Elke Dag’. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant