Acteur Charlie Sheen In een Netflix-documentaire en een autobiografie blikt acteur Charlie Sheen terug op zijn leven. Een portret van een man die zijn wangedrag omzette in een carrière.
Charlie Sheen in de documentaire ‘aka Charlie Sheen’.
Charlie Sheen (60) was zó verslaafd dat zijn drugsdealer hem hielp afkicken. Zó ongezond dat de diagnose hiv een opluchting was. En hij begon seks te hebben met mannen door zijn crackverslaving, iets wat hij consequent „het menu omdraaien” noemt.
Het leek even weer 2011 in het mondiale entertainmentnieuws. Maar dit keer kwamen de verhalen niet van paparazzi, maar van Sheen zélf. Afgelopen week verschenen de autobiografie The Book of Sheen én de documentaire: aka Charlie Sheen.
Die laatste heeft twee delen van anderhalf uur nodig om Sheens leven langs de lat van zijn misstanden te leggen. Film- en archiefbeelden worden aan elkaar gepraat door beroemdheden, familieleden, Hollywoods ‘hoerenmadam’, Sheens drugsdealer en natuurlijk Sheen zelf. De bedoeling is rehabilitatie. En het gaat volgens een populair model: de egodocumentaire als biechthok voor beroemdheden. Sheen – zoals Robbie Williams, Pamela Anderson, Demi Lovato, Paris Hilton en velen anderen voor hem – vertelt over turbulente tijden, verklaart het oude imago dood en zet een nieuwe koers in. Maar in aka Charlie Sheen ontstaat bijna per ongeluk ook iets interessanters: een portret van een man die niet ondanks, maar dankzij zijn wangedrag een wereldster werd.
Charlie Sheen (Carlos Irwin Estevez) werd „dood geboren”, zegt hij, gewurgd door de navelstreng. Zijn vader was al op zoek naar een priester voor de laatste rites toen Charlie toch bleek te leven – dat zou een rijmklank blijken in beider levens.
Martin Sheen en broer Emilio werkten niet mee aan aka Charlie Sheen, maar vormen toch een rode draad. Sheens jeugd draaide om zijn vader, acteur Martin Sheen (Ramón Gerardo Antonio Estévez). Als voormalig alcoholist en herboren katholiek wilde Sheen niet zonder gezin reizen. Charlie vertelt over lunches met Marlon Brando in de Filippijnse jungle, de gekte op de set van Apocalypse Now. Thuis in Malibu probeerden vader en moeder Janet Templeton nudisme. De gebroeders Estevez maakten Super 8-filmpjes met jeugdvrienden Chris en Sean Penn. In aka Charlie Sheen zie je de kinderen elkaar eindeloos afknallen; ze deden Martin na, die hadden ze immers zo vaak zien sterven op het scherm. Toch was zijn jeugd niet zó bevoorrecht, zegt Charlie (meermaals).
Hij wilde niet deugen, was maar bij 30 procent van de lessen aanwezig, haalde historisch lage cijfers. Acteren vormde een uitweg. Emilio was inmiddels beroemd, en Charlie was jaloers. Vooral op het geld, de roem, de meisjes. Charlie gebruikte, in tegenstelling tot Emilio, zijn vaders artiestennaam: Carlos Estevez werd Charlie Sheen.
Hij had meteen succes. Hij was een charismatisch, soepele acteur. „Hij had iets van Dean Martin”, zegt scenarist Chuck Lorre. Op zijn twintigste speelde hij de hoofdrol in Oliver Stone’s Vietnamfilm Platoon (1986) als soldaat Chris, een piepjonge versie van zijn vaders personage in Apocalypse Now. Nu was hij een filmster: Platoon won de Oscar voor beste film terwijl de opnames van Wall Street al begonnen waren, met Sheen opnieuw als plooibare jongen op zoek naar een rolmodel.
Dat succes zette niet door. In Hollywood vormde Sheen met Nicolas Cage een giftige buitenpost van de Brat Pack, een groep jeugdfilmsterren waartoe ook zijn broer Emilio behoorde. Cage en Sheen doken in de poppers, ecstasy, cocaïne, drank en vrouwen. Broer Ramón Estevez vat het samen: „Hij denkt met zijn penis en zijn penis is niet zo slim.”
Begin jaren tachtig was de eerste interventie nodig. Op aansporen van Clint Eastwood, die Martin een gunst deed, ging Sheen naar de ontwenningskliniek. Al na één dag ontsnapte hij, om een bikini-wedstrijd te jureren met Cage. Sheen vertelt alles met schelmenglimlach – als een schooljongen die een vergrijp opbiecht dat hij stiekem best cool vindt.
De jonge Charlie Sheen Sheen. Beeld Netflix
Dit patroon herhaalt zich tot ongeveer het jaar 2000. Nuchter blijven en succes wordt afgewisseld met verslaving en schandaal: een leven in sinusvorm. Zo vloog Sheen op met Hot Shots (1990) en stortte hij weer neer toen hij kroongetuige was in een rechtszaak tegen ‘de escortservice van de sterren’. ‘Hollywood-madam’ Heidi Fleiss is daar nog steeds boos over: „Charlie is a crybaby pussy bitch!”, zegt ze in aka Charlie Sheen.
Waarom Sheen alles telkens „in de fik steekt”? Hij schrijft dat hij begon met drinken omdat hij stotterde. En dat Johnny Depp hem aan het roken kreeg. In de docu benadrukt hij telkens dat er „geen consequenties” waren: zijn agent kwam gewoon met een stapeltje scripts naar de ontwenningskliniek. Volgens ex Denise Richards is Sheen nerveus en angstig. Acteur Jon Cryer zegt dat achter „een icoon van decadentie” een „angstmassa” schuilgaat, iemand die alles weggooit omdat hij het gevoel heeft dat hij niks verdient. Het is aan de kijker om dat te verbinden aan Sheens opgroeien, zijn verslavingsgevoeligheid en de slagschaduw van zijn vader: een Amerikaanse oerpatriarch die niet voor niks vier keer een Amerikaanse president speelde.
Zo moet je ook de interessantste conclusie uit boek én film zelf trekken: in de 21ste eeuw maakte Sheen zijn wangedrag tot zijn kracht. Hij werd de enige man die kon vallen en opstaan tegelijkertijd. Al in de late jaren negentig was Sheen te beschadigd voor serieuze rollen. Zichzelf spelen – te beginnen in Being John Malkovic – bleek de oplossing. In een kort fragment zien we Malkovich gek worden en advies vragen aan ‘beste vriend’ Sheen. De grap: hij is zó ver heen dat hij zélfs Charlie Sheen om raad vraagt.
Dat werd het sjabloon voor zijn carrière vanaf 2000: hij speelde de dipsomane, seksverslaafde Charlie. In Spin City speelde hij Charlie Crawford: playboy met schandelijk verleden. Zijn vader wordt gespeeld door Martin Sheen, zijn geliefde door echtgenote Denise Richards. Toen Chuck Lorre Two and a Half Man bedacht, had hij „een dionysisch personage” in het hoofd, een Charlie Sheen-type. Waarom niet Charlie Sheen zelf dan? Ook ‘Charlie Harper’ kreeg Martin als vader en Denise als vriendin. In Anger Management speelde hij nog zo’n Charlie (Martin kroop weer in de vaderrol). En in zeker acht andere films en series speelde hij ‘Charlie Sheen’. De meeste sterren spelen uitvergrote series van zichzelf, bij Sheen was het andersom. In komedie Scary Movie V feest het lijk van Sheen nog drie dagen door na zijn dood.
Wangedrag werd zo simpelweg promotie voor zijn werk. Op kerstavond in 2009 bedreigde hij zijn (derde) echtgenote Brooke Mueller in crack- en testosteronmanie met een mes. Het leverde zo veel publiciteit op dat Sheen uit contractonderhandelingen kwam als de best betaalde tv-acteur aller tijden: 2 miljoen dollar per aflevering van Two and a Half Man.
Niemand riep Sheen nog ter verantwoording. In 2011 werd hij een internetsensatie door tirades waarin hij crack besprak en zich een „Vatican assassin warlock” met „tijgerbloed” en „adonis-dna” noemde. Er bleek een wereldwijd publiek bereid de neerwaartse spiraal met hem weg te lachen. Hij vestigde een Twitterrecord en hield een arena-tour (My Violent Torpedo of Truth/Defeat Is Not an Option) waarin hij verdoofde woorden brabbelde tegen een bezopen publiek.
Het was pas klaar toen geruchten verschenen dat Sheen gediagnosticeerd was met hiv: dat is niet het soort playboy waar Amerika van houdt. Hij wist het al sinds 2011, maar vertelde het pas in 2015, naar eigen zeggen omdat hij voor miljoenen dollars gechanteerd werd. Onderzoekers zagen dat Sheens bekentenis leidde tot een 95 procent toename in de verkoop van hiv-testen: ‘het Charlie Sheen-effect’.
„Emotioneel kreupel”, noemde Martin Sheen zijn zoon ooit. „Als je verslaafd bent, groei je emotioneel niet. Als je vervolgens ontnuchtert, ben je weer op het niveau waar je was voor je verslaafd raakte.” In 2017 werd Charlie Sheen dan eindelijk sober. Hij schrijft nog als een tiener: „cool” schrijft hij als „kool” in zijn autobiografie, „dood” in plaats van „dude”). Maar hij is nu wel klaar voor het vaderschap, aldus aka Charlie Sheen.
Familie heeft hem er doorheen gesleept, stelt hij. Charlie Sheen is nu iemand die zijn (vijf) kinderen en (drie) kleinkinderen helpt als ze bellen. Hij is eindelijk een vader, beweert hij. Om sadder and wiser een comeback te maken als acteur? Hij zit er niet actief achteraan, zegt hij in een interview met The New York Times, maar hij staat er wel open voor.
Eén familie, zes acteurs. In 1961 trouwden acteurs Ramón Gerard Antonio Estévez (Martin Sheen) en Janet Templeton. Ze kregen vier kinderen: Emilio, Ramon, Carlos (Charlie) en Renée: stuk voor stuk acteur.
Begin jaren zestig nam Ramón Estévez de artiestennaam Martin Sheen aan, een verwijzing naar zijn favoriete aartsbisschop Fulton J. Sheen. Met de kuif én acteerstijl van James Dean rolde Sheen als crimineel of bijfiguur door politieshows van de jaren zestig als Hawaii Five-O en Columbo.
Zijn rauwe en onconventionele en ‘etnische’ intensiteit kwam pas echt tot zijn recht in het Nieuwe Hollywood van de jaren zeventig. Hij viel op in That Certain Summer , een baankbrekende Amerikaanse tv-film over homoseksualiteit.
Vervolgens werd hij een ster als sexy seriemoordenaar in Terrence Malicks baanbrekende Badlands (1973), waarna Apocalypse Now (1979) zijn naam definitief vestigde als de moreel getroebleerde kapitein Willard.
Later in zijn carrière zou hij juist autoriteitsfiguren spelen: meerdere geconflicteerde presidenten (ondermeer The West Wing), een generaal (Gettysburg), een agent (The Departed), de directeur van de FBI (Judas and the Black Messiah).
Zoon Emilio leek zijn sterrendom te erven, net als zijn terughoudende autoriteit. Hij werd gerekend tot het ‘brat pack’, een groep jonge acteurs die doorbrak toen Hollywood zich begin jaren tachtig toelegde op ‘rebelse’ tienerfilms: The Outsiders, The Breakfast Club en St. Elmo’s Fire maakten hem tot tieneridool. Dat werd ook zijn ondergang. Toen hij ouder werd, verloor Hollywood geleidelijk zijn interesse, al regisseert en acteert Emilio nog steeds.
Dochter Renée had minder succes. Ze probeerde het, zoals veel actrices in de jaren tachtig, met horror, en overleefde Sleepaway Camp II: Unhappy Campers. Later moest ze het vooral hebben van bijrollen in familieprojecten, zoals The West Wing. Hetzelfde geldt voor Ramon: Na wat film- en theaterrollen legde hij zich toe op productie en regie. Hij staat aan het hoofd van Estevez Sheen Productions, dat familieprojecten als The Way (2010) produceerde, een fijne wandelfilm met Yorick van Wageningen waarin Emilio speelt en regisseert en pa Martin de hoofdrol speelt.
Zo houdt de familie elkaar aan het werk. Toen Charlie Sheen ontslagen werd bij Two and a Half Men tuigde de Sheen-clan in 2012 de sitcom Anger Management op voor Charlie. Met Ramon als producent, Renée als co-scenarist, Martin als vader en Charlie in de hoofdrol.
De beste filmstukken interviews en recensies van de nieuwste films
Source: NRC