President Donald Trump heeft opnieuw een aanval laten uitvoeren op een boot in internationale wateren, met vermeende drugssmokkelaars uit Venezuela aan boord. De VS hebben daarbij drie mensen gedood. Volgens rechtsgeleerden bestaat er geen juridische grondslag voor de aanvallen.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Met het onder vuur nemen van de vermeende drugssmokkelaars plaatst Trump zijn strijd tegen internationale drugskartels in een hogere versnelling. Begin september vielen de VS voor het eerst een boot aan in internationale wateren. Ook die zou met drugs onderweg zijn geweest naar de VS. Toen doodden de VS elf vermeende smokkelaars. Maandagochtend lokale tijd volgde een tweede aanval op een boot met drie opvarenden, die Trump later op de dag wereldkundig maakte.
‘Bewezen narcoterroristen’, zo sprak Trump onomwonden over het doelwit. Bewijs voor zijn beschuldigingen heeft hij niet geleverd. Wel kwamen de VS met een video van een boot dobberend in het water, voordat die door een hevige explosie in lichterlaaie komt te staan. Het Pentagon heeft geen verdere details gegeven over de aanval.
Het onder vuur nemen van vermeende drugsboten is volgens internationale rechtsgeleerden en de Democratische oppositie illegaal. Daaraan heeft Trump geen boodschap. ‘Wees gewaarschuwd’, luidde zijn boodschap. ‘Als je drugs smokkelt waar Amerikanen aan doodgaan, dan komen we achter je aan.’
Aan het begin van zijn ambtstermijn heeft Trump drugskartels als het Venezolaanse Tren de Aragua aangemerkt als ‘buitenlandse terroristische organisaties’. Volgens het Witte Huis hebben die in wezen ‘de oorlog verklaard’ aan de VS, verwijzend naar de vele drugsdoden en het bendegeweld waar de VS mee te maken hebben. Dat zou de inzet van ‘andere middelen’, zoals ‘het ministerie van Defensie’, rechtvaardigen.
Ingewijden stellen dat Trump het Pentagon deze zomer de opdracht heeft gegeven militair geweld in te zetten tegen criminele bendes en drugskartels uit Latijns-Amerika. Daarover berichtte The New York Times vorige maand. De classificatie van een terroristische organisatie rechtvaardigt de regering echter enkel om allerhande (economische) strafmaatregelen op te leggen.
‘Geen enkele president kan in het geheim oorlog voeren of onrechtmatig mensen laten doden’, aldus de Democratische senator Jack Reed. ‘Dat is autoritarisme, niet democratie.’ Het Congres heeft geen toestemming gegeven voor de inzet van militair geweld tegen de drugsbendes, zoals dat bijvoorbeeld wel het geval is geweest bij Al Qaida na 9/11.
Een beroep op zelfverdediging doen rechtsgeleerden van de hand. ‘De president heeft geen vrijbrief om vermoedelijke drugssmokkelaars enkel op die basis te doden’, aldus Brian Finucane, een expert op het gebied van oorlogsrecht en voormalig juridisch specialist bij het buitenlandministerie, tegenover The New York Times.
De boot die begin deze maand het doelwit was van een aanval zou juist zijn omgekeerd voordat die werd getroffen, meldden Amerikaanse media op basis van ingewijden. Bovendien zou het Pentagon geen sluitend bewijs hebben geleverd aan senatoren dat het om leden van Tren de Aragua ging.
Kritiek op het gebrek aan een eerlijk proces voor de opvarenden of dat de aanval een oorlogsmisdaad zou betreffen, wees vicepresident JD Vance eerder echter resoluut van de hand: ‘Het boeit me geen reet hoe je het noemt.’
De aanvallen hebben de spanningen tussen de VS en Venezuela verder doen toenemen. President Nicolás Maduro sprak na de eerste aanval al van een ‘gruwelijk misdrijf’. Volgens Trump handelt Tren de Aragua in opdracht van de regering in Caracas, hoewel inlichtingendiensten zeggen dat het bewijs daarvoor ontbreekt.
Dat Washington intussen meer militair geschut naar het Caribisch gebied heeft gestuurd, voedt de zorgen over een militaire escalatie. Op vragen over of Trump ook van plan is toe te slaan tegen drugskartels op Venezolaans grondgebied reageerde de president dit weekend ontwijkend.
En ook met Colombia, de grootste cocaïneproducent van de regio, raken de verhoudingen bekoeld. De regering van de linkse president Gustavo Petro zou, net als Venezuela, ‘aantoonbaar hebben gefaald’ om zijn verplichtingen wat betreft het bestrijden van drugshandel na te komen. Vanwege de bescherming van ‘nationale belangen’ zet Trump de geldstroom naar Colombia voor de bestrijding van drugscriminaliteit voorlopig echter niet stop.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant