Te lang zijn op het Binnenhof vooral de belangen vertegenwoordigd van het welvarende deel der zzp’ers. Daar komt nu verandering in.
Over de arbeidsongeschiktheidsverzekeringen wordt in Nederland al zo lang alleen in termen van problemen gepraat (te duur, te veel mensen aan de zijlijn) dat je makkelijk kunt vergeten waar we vandaan kwamen toen ze werden ingevoerd.
Tot de introductie van de WAO in 1967 hadden we de Ongevallenwet en de Invaliditeitswet, maar die volstonden niet of nauwelijks om in het levensonderhoud te kunnen voorzien. Bovendien golden ze alleen voor mensen die in werktijd iets was overkomen.
Natuurlijk bleek de regeling 25 jaar later iets te aantrekkelijk (of, in politiek jargon, ‘te weinig activerend’) met onvermijdelijke versoberingen tot gevolg, maar de verzekering is toch nog altijd een belangrijke pijler onder de bodem van onze sociale zekerheid, waar ze tot ver over de grenzen met jaloezie naar kijken.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie
Daarom is het zo wrang dat die pijler in de loop van deze eeuw voor een snelgroeiend leger van zelfstandigen is weggeslagen. De arbeidsmarkt is in 25 jaar tijd onherkenbaar veranderd en de sociale zekerheid is daar onvoldoende op aangepast.
Dat het zo lang duurde, heeft zeker te maken met het feit dat in opeenvolgende kabinetten vooral de belangen werden vertegenwoordigd van het welvarende deel der zelfstandigen. De mensen dus die heel bewust buiten loondienst blijven, met uurtarieven die zich er prima voor lenen om een particuliere arbeidsongeschiktheidsverzekering af te sluiten.
Het probleem ligt bij de mensen, een miljoen in totaal, die dat geld niet hebben of die zich vanwege lichamelijke kwalen of hun medische geschiedenis niet eens kunnen verzekeren. Juist voor de meest kwetsbare mensen op de arbeidsmarkt is het vangnet weggehaald.
Demissionair minister Mariëlle Paul van Sociale Zaken lijkt, na rijp beraad met alle betrokken partijen, de middenweg te hebben gevonden. In haar vrijdag gepresenteerde wetsvoorstel worden alle zelfstandigen verplicht verzekerd, opdat de massa groot genoeg is om de premie betaalbaar te houden. En wie het liever zelf regelt, heeft de vrijheid om dat te doen. Alleen niets doen is geen optie.
Een vetpot is de nieuwe basisverzekering niet, met het minimumloon als maximum voor de uitkering en bovendien een wachttijd van twee jaar. De eerste jaren van uitval zullen zzp’ers gewoon alsnog moeten zien door te komen met hun spaargeld. Ook daarom is het goed dat in andere wetgeving inmiddels werk wordt gemaakt van het terugdringen van het aantal mensen dat onvrijwillig als zelfstandige door het leven gaat. Maar iets van een basis van sociale zekerheid komt voor hen nu toch weer in zicht.
De minister zal de komende tijd bestookt worden door zelfstandigen in goeden doen die hun eigen boontjes willen doppen en zich afvragen waar de overheid zich in vredesnaam mee bemoeit. Haar antwoord zal in het teken moeten staan van een woord dat de laatste tijd wat in onbruik is geraakt, maar dat uitstekend van toepassing is op deze situatie: solidariteit.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant