Rapper Bob Vylan Het optreden van Bob Vylan zaterdagavond in Paradiso heeft geleid tot tientallen meldingen bij de politie en Kamervragen. Hij haalde keihard uit naar zionisme en noemde de deze week vermoorde Amerikaanse activist Charlie Kirk een „absoluut stuk stront”.
Optreden van Bob Vylan in Paradiso zaterdagavond. In de zaal hingen Palestijnse vlaggen.
„Any snipers in the building?”, roept de Britse rapper Bob Vylan met een brede grijns als hij zaterdagavond het podium van Paradiso heeft betreden. In het publiek wordt gelachen en gejoeld, blijkt uit een video op social media. „Fucking hell”, zegt Vylan, „je moet oppassen these days.” Het is het begin van een optreden dat zondag in korte tijd tot tientallen meldingen bij de politie, Kamervragen en spoedoverleg tussen burgemeesters heeft geleid.
Het optreden in de Amsterdamse poptempel kreeg een landelijke dimensie nadat een concertverslag van De Telegraaf breed werd opgepikt. Daarin wordt onder meer over het toejuichen van de moord op de Amerikaanse activist Charlie Kirk geschreven. En het stelt dat Bob Vylan in Paradiso zou hebben geroepen: „fuck de fascisten, fuck de zionisten. Ga ze vinden op straat!”. Politici als Caroline van der Plas (BBB) en Geert Wilders (PVV) twitterden hun afschuw, bij tv-programma WNL op Zondag sprak ook D66-leider Rob Jetten zijn afkeuring uit.
Het Centrum Informatie en Documentatie Israel (CIDI) riep zondagochtend op tot een „massale aangifte” tegen Bob Vylan wegens het aanzetten tot haat en geweld en opruiing. Voormalig CIDI-directeur Ronny Naftaniël gaf aan waarom hij aangifte doet. „Als Nederlandse Jood voel ik mij bedreigd door deze vorm van ophitsing, toegejuicht door 1500 fans in een klimaat dat steeds moeilijker wordt voor Joden in dit land.” Het Openbaar Ministerie zegt aangiftes te gaan bekijken.
Wat gebeurde er zaterdagavond precies bij het Vylan-optreden in Paradiso? En wat is daarover wel en niet bekend?
Bob Vylan hekelde tijdens het concert ook de afgelopen week vermoorde Amerikaanse activist Charlie Kirk: „Want als je shit praat, word je gebanged.” Foto Alicia Karsonopoero
Al vóórdat Vylan het podium betrad was er controverse over zijn komst naar Amsterdam. Op het Britse festival Glastonbury riep hij afgelopen zomer meermaals „dood, dood, dood aan de IDF”, het Israëlische leger. Sindsdien werden meerdere optredens afgelast, trokken de Verenigde Staten zijn visum in en startte de Britse politie een onderzoek.
Ook zaterdagavond scandeert het publiek meermaals die tekst, aangemoedigd door de stem van Vylan en de bas van de drummer. Over de balustrades van Paradiso hangen meerdere Palestijnse vlaggen, blijkt uit filmpjes en foto’s die op X en Instagram zijn geplaatst. Sommige aanwezigen dragen keffiyehs, de zwart-witte sjaal die solidariteit met Palestina moet uitstralen.
Ook wordt er gejuicht om de moord op Kirk, de radicaal-rechtse Amerikaanse activist die woensdag werd doodgeschoten. Vylan begint er zelf over, blijkt uit een video op X. Hij wil, zegt hij, een nummer „opdragen aan een absoluut stuk stront”. Als hij vervolgens diens voornaamwoorden „was/waren” noemt, begint het publiek te juichen. „Want als je shit praat, word je gebanged”, terwijl hij met z’n handen een schietbeweging maakt. „Rest in piss, Charlie Kirk, jij stuk stront!” Extatisch joelt het publiek, waarna Vylan het nummer „chat shit, get banged” inzet. Die tekst werd ooit door de voetballer Jamie Vardy op Facebook geplaatst, jaren voordat hij opklom tot topspits en speler van het nationale Engelse team, en is in Engeland een cultbegrip geworden.
Volgens De Telegraaf zou Vylan ook opgeroepen hebben om „fascisten” en „zionisten” „te vinden op straat”. Hij zou daarbij een vlag omhoog gehouden hebben die „het gewapende Palestijns verzet bejubelt”, waarbij hij ook aangaf: „We zijn geen antisemieten, we zijn antizionistisch”. Een filmpje van dit moment bevestigt dit. Een woordvoerder van het CIDI zegt aangifte te doen wegens die uitspraken. Hij benadrukt dat het naar aanleiding van de aangifte(s) aan het Openbaar Ministerie is om uit te zoeken wat er daadwerkelijk zaterdagavond is gebeurd en eventueel vervolging in te stellen.
Aan zo’n onderzoek zegt Paradiso mee te werken. In reactie op de uitspraken van Vylan „die bij veel mensen hard en beledigend zijn binnengekomen” benadrukt Paradiso zondag in een verklaring het belang van „artistieke vrijheid”. Muziek „is een kunstvorm die van oudsher woede, onvrede en onrecht uitvergroot”. Het concertpodium stelt tevens dat het „legitiem en noodzakelijk” is dat Vylan zijn stem verheft tegen het „genocidaal geweld” in Gaza.
Maar volgens de Amsterdamse burgemeester Femke Halsema mag artistieke vrijheid nooit betekenen „dat concertbezoekers en Amsterdammers zich bedreigd voelen of dat wordt opgeroepen tot haat of geweld”, schreef ze zondag op sociale media. Halsema wacht onderzoek van het OM naar de strafbaarheid van uitspraken af. Ook Foort van Oosten (VVD), demissionair minister van Justitie, stelt via zijn woordvoerder een OM-onderzoek af te wachten.
Op dat onderzoek wilde het OM zondag niet vooruitlopen. Een woordvoerder van het Amsterdamse parket stelde dat nog geen onderzoek gestart is. „We gaan morgen in alle rust alle feiten op een rij zetten en kijken of er aangiftes zijn.”
Dat betekent dat over de strafbaarheid van de uitspraken van Bob Vylan vermoedelijk nog geen duidelijkheid is als de formatie optreedt in het Nijmeegse Doornroosje (maandagavond) het Tilburgse poppodium 013 (dinsdagavond). Een woordvoerder van de Tilburgse burgemeester Onno Hoes (VVD) geeft aan dat beide gemeenten met elkaar in gesprek gaan over de optredens. Volgens hem is het ook een „openbare ordevraagstuk”: „Je kan mogelijk een tegenreactie krijgen, hoe ga je daarmee om?”
Source: NRC