Onder meer Duitsland, Frankrijk, Italië en Polen keren zich af van het voorstel van de Europese Commissie om de uitstoot van broeikasgassen voor 2040 met 90 procent terug te dringen.
is EU-correspondent van de Volkskrant. Hij woont en werkt in Brussel.
Vrijdag sneuvelde het streven van EU-voorzitter Denemarken om volgende week een principeakkoord over het 2040-klimaatdoel te bereiken. Deense diplomaten hadden afgelopen weken hard gewerkt aan een compromis, maar dat mocht niet baten. Onder druk van de grote EU-landen wordt het 2040-doel nu eerst medio oktober door de Europese regeringsleiders besproken. Leiders beslissen normaliter met unanimiteit, wat de kans op een 2040-akkoord alleen maar kleiner maakt.
Commissaris Wopke Hoekstra (klimaat) presenteerde het 2040-voorstel begin juli. Voor 2030 ligt het klimaatdoel voor de EU al vast (minstens 55 procent minder uitstoot van broeikasgassen). Voor 2050 ook: netto geen uitstoot meer. Voor 2040 stelde Hoekstra een uitstootreductie met 90 procent voor. Een klein deel daarvan (3 procent) mogen de EU-landen buiten Europa realiseren, bijvoorbeeld door de aanplant elders van bossen die CO2 opnemen.
Polen, Italië, Tsjechië, Hongarije en Slowakije waren van meet af aan tegen, deze landen vrezen dat hun economieën te veel schade oplopen door strengere uitstooteisen. Frankrijk was ook kritisch: hoewel Parijs de naamgever is van het klimaatakkoord uit 2015, staat president Emmanuel Macron politiek onder grote druk om zijn klimaatambities af te zwakken.
Vrijdag voegde echter ook Duitsland zich in het rijtje critici. Tijdens overleg van de EU-ambassadeurs in Brussel maakte de Duitse vertegenwoordiger duidelijk dat hij het verzoek van Polen en Frankrijk zou steunen om de kwestie naar het niveau van de leiders te tillen. Dat zette een streep door het plan van EU-voorzitter Denemarken om de Europese milieuministers het 2040-doel volgende week te laten goedkeuren. Zonder Duitsland ontbreekt de benodigde meerderheid.
De draai van Berlijn is opvallend. Het voorstel van Hoekstra (90 procent reductie met 3 procent flexibiliteit) komt overeen met wat de Duitse regering in haar regeerakkoord heeft staan over klimaatbeleid. Betrokken diplomaten zeggen dat Berlijn niet af wil van de 90-procent doelstelling maar Parijs niet voor het hoofd wilde stoten.
Voorstanders van Hoekstra’s voorstel (waaronder Nederland) vrezen dat discussie door de leiders het Commissievoorstel vergaand zal afzwakken. Zeker is dat niet: het kan ook dat de leiders het niet eens worden, waarna de kwestie alsnog bij de milieuministers op tafel belandt.
Uitstel van het 2040-besluit vertraagt ook duidelijkheid over de inzet van de EU bij klimaattop in Brazilië in november. De EU moet daar aangeven hoeveel minder broeikasgassen ze wil uitstoten in 2035. Dat is problematisch als er geen doel voor 2040 is.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant