Reddingsdiensten in het Alpengebied moeten steeds vaker uitrukken om wandelaars in nood te helpen. Aangemoedigd door TikTok en in de hoop er wat verkoeling te vinden, gaan steeds meer toeristen de bergen in – soms in jeans en op gympen.
doet verslag vanuit het Alpendorp Leukerbad in Zwitserland.
Vraag Georgina Chanapi (36) van hotel Grichting in het Zwitserse Leukerbad niet naar de mooiste wandelroutes. Die geeft de goedlachse receptionist niet meer. ‘We zijn ermee gestopt, nadat het vorig jaar helemaal is misgegaan’, verklaart ze. ‘Een toerist op gympen en in jeans vroeg me de weg naar de ‘via ferrata’. Ik zei nog dat dat een hele zware tocht is.’
Toen de vrouw acht uur later nog niet terug was en Chanapi het geluid van een reddingshelikopter hoorde, wist ze: ‘Oh god, dat is die vrouw.’
De toerist was zeker niet de enige die in de bergen in de problemen kwam. Hulpdiensten in de Alpen rukken steeds vaker uit om wandelaars te redden. In Zwitserland maakte helikopterdienst Rega dit jaar tot en met augustus 914 vluchten, al meer dan in heel 2024 bij elkaar. De Italiaanse collega’s van CNSAS zagen deze zomer een toename van de reddingsacties met 15 tot 20 procent. In Oostenrijk trok de Alpenvereniging dit voorjaar al aan de bel vanwege de opvallende toename van het aantal bergongelukken.
Onder die toeristen bevinden zich ook Nederlanders. Alleen al in Zwitserland ging het in 2024 om 38 incidenten met Nederlandse wandelaars, tegenover 22 het jaar ervoor. De verklaring voor die toename is simpel, zegt directeur Robin Baks van de Nederlandse Klim- en Bergsport Vereniging: steeds meer mensen zijn gaan wandelen. ‘Toen we tijdens de pandemie niets mochten, hebben velen het wat nu zo hip ‘hiken’ heet ontdekt. Maar ze vergeten dat wandelen in de bergen echt iets heel anders is dan een ommetje maken in Nederland.’
Wie vanaf het Zwitserse thermendorp Leukerbad de kabelbaan neemt naar de 2.350 meter hoge Gemmiberg, ziet direct wat Baks bedoelt. Daar, tussen de vele zware bergschoenen met degelijke profielen en enkelondersteuning, staan ze wat verdwaald: de mannen op Nikes, vrouwen op New Balances. Hun outfits zouden in stedelijke boetiekgyms niet misstaan, maar op deze top ontmoeten ze een verraderlijk windje en rotsachtig terrein.
De Zwitser Benjamin Lubach (34) kijkt verontschuldigend naar de kapotte neuzen van zijn stoffen gympen: dit is inderdaad niet de beste outfit. ‘Het was helemaal niet de bedoeling om te gaan hiken. We dachten dat we het hele weekend in het hotel in Leukerbad zouden blijven.’ Maar de drieduizenders lonkten met hun belofte van frisse berglucht en avontuur.
Vandaar dat zijn vriendin Agnieszka Rozmus en hij vanochtend de sportiefste kleren uit hun koffer aantrokken en de lift naar de Gemmiberg pakten. Ze hebben genoeg toppen bedwongen om te weten dat ze zich hiermee niet op al te wiebelige paden moeten wagen. ‘Dat is ook helemaal niet het plan’, zegt hij. ‘Want zij is zwanger.’
Op een klein afstandje van de kabelbaan doen ook de Franse vriendinnen Nadia Mammar (36) en Karima Harbaoui (36) het rustig aan, met een picknick tussen de rotsen. Eigenlijk kwam het duo uit Lyon dit weekend speciaal naar Zwitserland om te hiken bij het fotogenieke turquoise Oeschinenmeer, niet ver van Leukerbad. ‘We zagen het voorbijkomen op Instagram en raakten geïnspireerd’, zegt Mammar terwijl ze door haar tijdlijn scrolt.
Wat de influencer er niet bij vertelde, maar de receptionist van hun hotel wel, was dat de beoogde wandeling een dikke 50 kilometer zou zijn. En geen kinderachtige in de hoogtemeters, bovendien. ‘Daarom hebben we besloten het rustig aan te doen vandaag en hierheen te gaan voor de lunch’, aldus Harbaoui.
Volgens directeur Baks zijn sociale media een belangrijke reden dat wandelaars de bergen nogal eens onderschatten. ‘Op Instagram en TikTok circuleren beelden van de meest idyllische Alpenlandschappen en met name jongvolwassenen denken: daar wil ik ook heen. Ze hebben groot gelijk, maar bergsport is en blijft een risicosport. Het stelt eisen aan de uitrusting, want bijvoorbeeld het weer kan in de bergen enorm verraderlijk zijn.’
Dat laatste komt volgens Baks eens te meer door klimaatverandering, die ‘nergens zo zichtbaar en voelbaar is als in de Alpen’ (waar het klimaat twee keer sneller opwarmt dan gemiddeld). ‘Het weerpatroon is grilliger’, aldus Baks. ‘Daarnaast komen rotsstortingen vaker voor.’ Ironisch genoeg is het juist ook die klimaatverandering die ertoe leidt dat de bergen in de zomer een steeds aantrekkelijkere vakantiebestemming worden.
Dat geldt ook voor het viertal uit Nederland dat deze zaterdag de berg opgaat. Na een ziedendhete vakantie in Portugal besloten Ted Buskop, zijn vriendin Fieke Noordam en hun vrienden Rianne Leuven (28) en Jan de Leijer (27) dit jaar tot het laatste moment te wachten met boeken. ‘Een week van tevoren hebben we de weerapps bekeken’, vertelt Noordam. ‘Italië durfden we niet aan, in Frankrijk ging het regenen, dus het werd Zwitserland.’
Onvoorbereid kwamen de Nederlanders overigens zeker niet: de dames beschikken over een stel stevige nordic walking-stokken, de heren dragen rugzakken met zonnebrand en genoeg flessen water. En ook voor deze dag heeft het viertal de weerapp gecheckt: moet er een extra outfit mee?
Dat is ook precies de tip die directeur Baks wandelaars wil meegeven: bereid je voor. ‘Zorg voor goede schoenen, een muts, handschoenen, een reddingsdeken en een regenjas – ook al klinkt dat idioot’, zegt hij. ‘En heel belangrijk: neem een kaart mee, want een telefoon heeft de onhebbelijke eigenschap om leeg te gaan.’
De toerist die Chanapi aan haar balie in Leukerbad had staan, had zich slecht voorbereid. De reddingshelikopter bleek inderdaad voor haar bedoeld te zijn. ‘Ze kwam hier laat in de avond met een roodverbrand gezicht binnenlopen’, zegt Chanapi. ‘Het was de duurste taxi die ze ooit had genomen, zei ze.’
Luister hieronder naar onze podcast ‘de Volkskrant Elke Dag’. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Wilt u belangrijke informatie delen?
Mail naar tips@volkskrant.nl of kijk op onze tippagina.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant