is hoofdredacteur en commentator van de Volkskrant
VVD-leider Dilan Yesilgöz kiest voor een populistische koers door de hypotheekrenteaftrek (opnieuw) heilig te verklaren. De VVD zou juist moeten inzetten op hervorming van het belastingstelsel.
Om de verkiezingscampagne te redden heeft VVD-leider Dilan Yesilgöz zich op de hypotheekrenteaftrek gestort. De VVD zal nooit akkoord gaan met een beperking daarvan, beloofde ze afgelopen weekeinde. ‘Het kan zo 400 à 500 euro netto per maand schelen voor een gezin’, zei ze.
Het is een beproefde formule van de liberalen. Vele jaren, ja decennia, zeggen ze in verkiezingscampagnes dat de hypotheekrenteaftrek heilig is en dat er nooit aan zal worden getornd. Dat is meestal succesvol. Veel Nederlanders hebben zich diep in de schulden gestoken voor een woning. Het vooruitzicht dat hun maandlasten zullen stijgen, boezemt angst in en maakt onzeker. Een partij die elke onzekerheid wegneemt, is dan een aantrekkelijke optie.
Tegelijkertijd zou elke Nederlander zich vooral zorgen moeten maken over de hoge huizenprijzen in Nederland, de extreem hoge hypotheekschuld van de gemiddelde Nederlander en vooral over de grote en nog steeds groeiende vermogensongelijkheid. Zeker dat laatste heeft een sterk ontwrichtende werking. Elke serieuze bestuurderspartij zou het als een van zijn belangrijkste opdrachten moeten zien om hiertegen iets te doen.
De grote motor achter de vermogensongelijkheid is de huizenprijs die de afgelopen decennia meermaals over de kop is gegaan. Het is dus zaak de voortdurende stijging van de huizenprijzen af te remmen.
Bij de huidige krappe woningmarkt wordt de huizenprijs bijna volledig bepaald door de bestedingsruimte van huizenkopers. De meeste starters steken zich maximaal in de schulden. Het is dus niet meer dan logisch om de bestedingsruimte te beperken door de hypotheekrenteaftrek af te bouwen of woningbezit juist te belasten.
Dit oogt op het eerste gezicht oneerlijk. Raakt de aankoop van een woning zo niet nog verder uit zicht? En: waarom zouden starters niet de hypotheekrenteaftrek krijgen waarvan generaties die eerder de woningmarkt betraden volop hebben geprofiteerd?
Het antwoord op de eerste vraag is: nee, bij een beperking van de bestedingsruimte zullen de huizenprijzen in principe navenant dalen. De kans om een huis te bemachtigen blijft gelijk. Het zijn juist de mensen die al een huis hebben – en hun erfgenamen – die profiteren van het instandhouden van de hypotheekrenteaftrek.
De VVD weet dat allemaal ook. Het is niet voor niets dat opeenvolgende kabinetten-Rutte de hypotheekrenteaftrek stapsgewijs hebben afgebouwd. Maar Yesilgöz kiest ook hier liever voor de populistische koers. Dat het voor gezinnen netto 400 à 500 euro zal schelen is een potsierlijke uitspraak. Alleen wie in een heel duur huis woont, geniet een dergelijk voordeel.
Bovendien zal de aftrek altijd in kleine stapjes worden afgebouwd, waarbij bestaande gevallen worden ontzien of gecompenseerd. De andere grote bestuurspartijen GroenLinks-PvdA en CDA hebben het precies zo in hun verkiezingsprogramma’s staan.
In plaats van mee te denken over een verantwoorde beperking van een fiscale maatregel die al decennia eerder had moeten worden afgeschaft, kiest Yesilgöz liever voor de ramkoers. Als haar zorgen over het huishoudboekje van gezinnen oprecht zijn en ze iedereen in Nederland gelijke financiële kansen wil geven, zou ook zij voorstander moeten zijn van een hervorming van het belastingstelsel.
In het Volkskrant Commentaar wordt het standpunt van de krant verwoord. Het komt tot stand na een discussie tussen de commentatoren en de hoofdredactie.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant