is journalist, ondernemer en columnist van de Volkskrant.
In een democratie hebben de rijken een probleem: de niet-rijken zijn altijd met meer. Daarom verzinnen ze voortdurend een list, daartoe in staat gesteld door hun tijd en middelen. De hypotheekrenteaftrek is zo’n list. Dankzij de hypotheekrenteaftrek en de kapitalistische propaganda waarin bezit ‘slim’ is, hebben de rijken de massa het gevoel te geven óók rijk te zijn. Ook al zijn ze volgehangen met schuld, de Nederlandse massa behoort tot de bezittende klasse, en dat vergemakkelijkt het uitdelen van cadeautjes aan de rijken enorm.
De ironie wil dat de aftrek werd geïntroduceerd in 1892 (!) als tegemoetkoming voor de rijken, in een breder pakket van de liberale minister Pierson, die juist de lagere inkomens wilde helpen. Dankzij de rammelende naoorlogse ideologie van het eigen woningbezit – huizenbezitters zouden verantwoordelijker burgers zijn – en slinkende kapitaalbelastingen hoeven die rijken helemaal niet meer tegemoetgekomen te worden (integendeel!) en is de hypotheekrenteaftrek verworden tot een ordinaire subsidie. Hoe duurder een huis, hoe hoger de hypotheek, hoe hoger de aftrek.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Dat kost de overheid 11 miljard per jaar en heeft bijgedragen aan extreem hoge huizenprijzen. De discussie over de afschaffing wordt echter op dezelfde manier vertroebeld als de discussie over klimaatverandering. Hoewel er absolute consensus is over de noodzaak van afschaffing, liegen als ‘expert’ vermomde lobbyisten op de voorpagina van De Telegraaf dat starters geen huis kunnen kopen zónder.
Voor de VVD is de hypotheekrenteaftrek dan ook het allerheiligste huisje: het is zowel een cadeautje aan de eigen achterban als een wervingsmiddel. Maak zoveel mogelijk mensen verslaafd aan het schuldenkapitalisme en je zit geramd voor de toekomst. Met het liberalisme heeft dat, zo zou ook die goede oude Pierson vinden, alleen niets van doen. ‘Het kan wel 500 euro netto per maand schelen, en dat gaan wij niet zeggen tegen mensen die net hun zaakjes op orde hebben’, zei de huidige VVD-partijleider dit weekend op het congres. Met ‘netjes op orde’ bedoelt ze ‘volgehangen met schulden’.
Dat de VVD als rijkenpartij de hypotheekrenteaftrek verdedigt, is natuurlijk niet vreemd; zonder had men nooit de grootste partij van Nederland kunnen worden. Dat de PVV en kleiner domrechts hetzelfde doen, met hun sociaal-economisch zwakkere achterban, is dat wél. Voor alle centrum- en linkse partijen is de hypotheekrenteaftrek daarmee een ideale stok om te doen wat oud-spindoctor Roy Kramer vorige week in deze krant betoogde: keihard polariseren.
Donald Trump schijnt het taalgebruik van een kind uit groep 5 te hebben en zo’n kind zou deze boodschap dus waarschijnlijk verpakken als ‘u steelt van arme mensen en geeft het aan de rijke mensen die het niet nodig hebben’. Dat is overigens aanmerkelijk minder kort door de bocht dan alles wat Wilders zelf zegt, dus scrupules zijn niet nodig. Maar het kan ook beeldender. De dijken zijn doorgebroken, en rechts geeft sommige mensen zandzakken. Vervolgens vertellen ze de mensen, gewend aan de zandzakken, dat links de zandzakken komt afpakken. Terwijl links de dijken wil herstellen, zodat zandzakken niet nodig zijn.
Deze ogenschijnlijk makkelijke boodschap is nog moeilijk genoeg; weinig werken en veel lenen is ook hier de cultuur geworden. Voor een volk dat rijk werd met de handel hebben Nederlanders bovendien een abominabel economisch verstand – vraagt u voor de grap uw hoogopgeleide buurvrouw eens naar haar eigenwoningforfait. We weten waar de koffie het goedkoopst is, maar hebben een blinde vlek voor de (kapitaal)inkomstenkant, waar het echte verschil gemaakt wordt. Penny wise, pound foolish; precies zoals de rijken de meute het liefst heeft.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant