De wereldwijd vereerde Carlo Acutis wordt zondag heilig verklaard. Ook in Nederland groeit de invloed van de jongen die in 2006 als tiener overleed aan leukemie. ‘De tienergroep in onze kerk is weer tot leven gewekt.’
is verslaggever binnenland van de Volkskrant.
Wie niet weet dat het haren zijn, kijkt er gemakkelijk overheen. Ze zijn zwart, amper langer dan een wimper en afkomstig van Carlo Acutis, de wereldberoemde Italiaan die op 15-jarige leeftijd overleed en zondag heilig wordt verklaard. ‘We moeten ’m nog wel wat beter uitlichten’, zegt diaken Iwan Osseweijer terwijl hij trots de gouden reliekhouder in de Sint Agathakerk in Lisse laat zien.
Gods influencer, wordt Carlo Acutis ook wel genoemd. Duizenden jongeren maakten online kennis met de jongen die in 2006 overleed aan acute leukemie. Er verschenen boeken, cursussen om je geloof te ‘boosten’ met Carlo, en een livestream van de kist met zijn opgebaarde lichaam in Assisi.
Ook in Nederland wordt de bijna-heilige vereerd. Diaken Osseweijer krijgt Acutis in 2020 in het vizier en raakt geïntrigeerd door zijn levensverhaal. Zijn onbaatzuchtige hulp aan klasgenoten die werden gepest, aan armen en daklozen. Zijn website over katholieke wonderen. En dan bracht hij ook nog dagelijks een bezoek aan de kerk. ‘Die knul deed het allemaal. Hij flikte het gewoon.’
De jongerengroep van Osseweijers parochie in Lisse beleeft op dat moment in 2020 een dip, omdat veel leden zijn uitgevlogen om te gaan studeren. Carlo Acutis wordt het nieuwe boegbeeld van de groep, die voortaan zijn naam draagt. En er komt een kapel. De aanpak heeft succes: ‘De kerk heeft zo’n 25 nieuwe leden verwelkomd en de uitgestorven tienergroep is weer tot leven gewekt’, vertelt Osseweijer. Of de groei geheel aan de Italiaan is toe te schrijven, weet hij niet. ‘Iedereen zoekt vastigheid in deze knotsgekke wereld.’
Als ze over de drempel stapt, staat de 20-jarige Montserrat den Daas vaak even stil bij het reliek van Acutis. De student culturele antropologie is een relatieve nieuwkomer en erg te spreken over de heilige, die door zijn manier van leven toegankelijker voelt dan zijn voorgangers. ‘We vergeten soms dat heiligen ook gewoon mensen waren, die familie hadden en naar school gingen. Carlo speelde Super Mario en had Pokémonkaarten!’
Zijn leven mag dan modern zijn geweest, de rituelen rond heiligen zijn dat niet. Den Daas is pas vier jaar katholiek en moest eraan wennen. Dat een reliek met hartweefsel van Acutis op tournee ging door Europa en de VS vond ze een beetje luguber. ‘Maar nu snap ik dat het vooral een manier is om dichter bij een heilige te komen.’
In april vertrok ze met andere jongeren naar Rome voor de heiligverklaring van Acutis. Maar toen stierf paus Franciscus, waardoor het ritueel werd uitgesteld. Zondag zal ze alles volgen via een livestream. ‘De fondsen zijn helaas op.’
Dat Acutis wereldberoemd is komt vooral door zijn moeder, die er na zijn dood van overtuigd raakte dat zijn geloof en manier van leven anderen konden helpen en inspireren. Ze maakte er haar levensmissie van om het verhaal van haar zoon te verspreiden en vroeg het Vaticaan een heiligverklaringsproces te beginnen; bekenden legden getuigenissen af, zijn bestaan werd grondig doorgelicht. Ook de computer waarop hij vanwege zijn eigen website veel tijd doorbracht. Osseweijer: ‘Ze moesten zeker weten dat hij geen obscure sites bezocht.’
Kritiek kwam er ook. Was de katholieke kerk, na tal van schandalen, misschien iets té gretig in het omarmen van de tiener die zoveel nieuwe jongeren aantrekt?
Toen in 2018 na uitvoerig onderzoek alle seinen op groen stonden, was het slechts nog wachten op een wonder. Dat volgde al snel: een Braziliaans kind herstelde van een levensbedreigende ziekte na te hebben gebeden bij een reliek van Acutis. Het leverde Acutis de zaligverklaring op. Nadat paus Franciscus vorig jaar een tweede wonder had toegekend – een andere genezing, na gebeden bij Acutis’ graf – kon de tiener als eerste van zijn generatie heilig worden verklaard.
De heilige Franciscus van Assisi moet het bedevaartsoord tegenwoordig delen met Carlo Acutis, wiens opgegraven en opgebaarde lichaam ook dagelijks honderden bezoekers trekt. Wie niet in de gelegenheid is naar de Italiaanse stad te reizen, kan op een livestream zien hoe mensen samendrommen voor zijn kist, die deels van glas is. Ze slaan een kruisje, kloppen erop of hurken minutenlang neer voor zijn hoofd – een goed gelijkend siliconen masker, omdat dat van Acutis bij de opgraving in 2019 niet meer intact was.
Acutis’ beeltenis zie je overal op terug. Kettinkjes, kaarsen en koelkastmagneten vinden gretig aftrek. Vorig jaar ontstond een levendige illegale handel in relieken van zijn haar, die soms voor honderden euro’s op eBay werden aangeboden.
De kerk in Lisse heeft er niet voor betaald, maar verkreeg het op formele wijze via Acutis’ moeder. Diaken Osseweijer hoopt binnenkort wel een beeld van de heilige aan te schaffen, maar daarvoor zijn nog duizenden euro’s nodig. De houten Acutis in Lisse heeft een voetbal in zijn hand en draagt slechts één schoen. ‘Omdat hij zijn dure sneakers weggaf aan een dakloze’, lacht Osseweijer, die uitlegt dat calcio – voetbal in het Italiaans – alles was voor Acutis.
Ook andere kerken maken binnenkort plaats voor de tiener. Heiloo ontving onlangs een reliek en in Helmond komt een kapel. Osseweijer beschouwt ze niet als concurrentie. ‘Hoe meer aandacht, hoe beter.’
De diaken heeft nog wel een verzoek voor de bijna-heilige. De tienergroep van de kerk bestaat momenteel uit vijftien jongens; ‘Carlo mag de meiden ook wel een impuls geven.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Wilt u belangrijke informatie delen?
Mail naar tips@volkskrant.nl of kijk op onze tippagina.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant