Nederland telt meer vrouwen in raden van commissarissen. Tegelijkertijd neemt het aantal beursgenoteerde bedrijven dat het vrouwenquotum haalt af. "De wet is verschillend uitlegbaar en daardoor verwarrend", zegt hoogleraar Mijntje Lückerath.
Van de 82 beursgenoteerde ondernemingen die Nederland telt, heeft dit jaar 85 procent genoeg vrouwen aan de top. Vorig jaar was dat nog 89 procent. Dat blijkt uit de Female Index Board 2025, een jaarlijks terugkerend onderzoek van de Tilburgse hoogleraar Lückerath.
Het totale aandeel van vrouwen in de raad van commissarissen (rvc) is dit jaar toegenomen tot 44 procent. Die stijging is te zien in onderstaande grafiek.
"Voor veel bedrijven lijkt het quotum niet leidend, maar een ondergrens", zegt Lückerath. ABN AMRO, Wolters Kluwer, databedrijf Hydratec en technologiebedrijf Nedap hebben zelfs meer vrouwelijke dan mannelijke commissarissen.
Maar er zijn ook drie bedrijven bij gekomen die het quotum niet meer halen. Dat zijn Aalberts, OCI en Vopak. Het totale aantal bedrijven dat zich niet aan het quotum houdt, komt daarmee uit op twaalf. "Aalberts en Vopak hebben overigens beide een vacature vanwege het vertrek van een vrouwelijke commissaris en voldoen daardoor waarschijnlijk slechts tijdelijk niet", zegt Lückerath.
Verder stapte een mannelijke commissaris op vlak voor de aandeelhoudersvergadering. Er zijn ook voorbeelden van vrouwen die vlak na de aandeelhoudersvergadering opstapten. Tijdens zo'n vergadering kunnen aandeelhouders stemmen over nieuwe benoemingen. Op het moment dat een zittende commissaris opstapt, heeft dat dus gevolgen voor het percentage vrouwen op de vergadering.
Zo steeg bij bussenbedrijf Ebusco het aandeel vrouwen een maand voor de aandeelhoudersvergadering van 25 procent naar de vereiste 33 procent. Dat kwam door het aftreden van een mannelijke commissaris. In de notulen van die vergadering staat dat er dankzij dat aftreden geen obstakel meer was voor de benoeming van een man, Chen Li, blijkt uit het onderzoek van Lückerath.
Ebusco gaf verder aan dat er een zwaarwegend strategisch belang meespeelde, aangezien Li door geldschieter Gotion naar voren werd geschoven. Volgens de wet mag een bedrijf een uitzondering maken op het quotum als er zwaarwegende redenen meespelen.
De wet geeft geen duidelijkheid over wanneer het aantal mannen en vrouwen geturfd moet worden. "Daarmee dwing je bedrijven strategische stappen te zetten", zegt Lückerath. De opstellers van de wet gingen er waarschijnlijk van uit dat bedrijven niet meer onder de norm zouden zakken wanneer ze eenmaal genoeg vrouwen aan boord hadden, vermoedt de hoogleraar.
Voor de raad van bestuur geldt geen quotum. Daar groeit het aantal vrouwelijke leden een stuk langzamer, tot 17 procent dit jaar. Dit jaar hebben 57 ondernemingen geen enkele vrouw in het bestuur, terwijl ze samen wel 21 mannen hebben aangenomen.
"Een bestuurder is vaak aan het einde van de carrièreladder en komt uit het bedrijf zelf", zegt Lückerath. "Bij de keuze voor een nieuwe bestuurder spelen veel meer aspecten dan de wens voor meer diversiteit, zoals de grootte van de vijver om uit te vissen." Commissarissen worden juist buiten het bedrijf gezocht, waardoor er meer keuze is.
Lückerath denkt niet dat het quotum uit 2021 de oorzaak is van een gelijkere man-vrouwverhouding in de rvc. "We waren er al bijna. Het is een beetje symboolwetgeving."
Hoewel minder bedrijven zich aan het quotum houden, blijft de hoogleraar positief over de emancipatie binnen bedrijven. "Het is niet meer van deze tijd om allemaal dezelfde typen mensen aan de top te hebben. Ik zie allemaal intrinsiek gemotiveerde bedrijven die meer diversiteit willen."
Source: Nu.nl economisch