Bliksem gaat er in Nederland anders aan toe dan op andere plekken op de wereld, hebben wetenschappers ontdekt. De bliksem is in ons land als het ware omgedraaid.
Onweer ontstaat doordat opstijgende warme lucht en dalende koude lucht met hoge snelheid langs elkaar heen waaien. Door de wrijving wordt de onweerswolk elektrisch geladen. Wanneer die lading vrijkomt, ontstaat bliksem.
Als in Nederland bliksem in een onweerswolk ontstaat, gaan elektrisch geladen deeltjes naar beneden. En dat is vreemd, zegt onderzoeker Brian Hare bij RTV Drenthe. "Want op andere plekken gaat ze juist omhoog."
Bliksem ontstaat in de buurt van het negatief geladen deel en ontwikkelt zich dan richting het positief geladen deel. Onder meer in de Verenigde Staten zit dat positieve deel boven het negatieve en beweegt de bliksem omhoog. Nu blijkt dat in Nederland het positieve deel juist onder de wolk zit en de bliksem dus omlaag beweegt.
Niet alleen de bliksem, maar de hele onweersbui staat in Nederland op zijn kop, ontdekten de onderzoekers van Astron en de Rijksuniversiteit Groningen met behulp van de LOFAR-radiotelescoop. "Dat is raar, en dat kunnen we niet begrijpen. Dus er moet nog een heleboel werk worden gedaan om dat uit te zoeken", zegt Hare. Hij hoopt dat dit een eerste stap is om onweersbuiten en het potentiële gevaar dat erbij komt kijken, beter te kunnen volgen.
We zien niet alleen waar de bliksem is, maar ook hoe het start en hoe het zich ontwikkelt.
Daarom kijkt ook het KNMI met belangstelling mee. Het instituut leverde data voor het onderzoek. "We vermoeden dat dit niet specifiek gaat over Nederlandse onweersbuiten, maar dat het meer algemeen geldt voor onweersbuien in regio's met vergelijkbare meteorologische omstandigheden", zegt een woordvoerder.
"Betere kennis over onweer en bliksem is belangrijk om betere waarschuwingen te geven", aldus de woordvoerder. "Bliksem is een belangrijk weerfenomeen dat impact heeft op de maatschappij. Niet alleen de bliksem zelf, maar ook andere fenomenen die bij onweersbuien optreden, zoals hagel, zware windstoten en grote hoeveelheden regen, kunnen maatschappij-ontwrichtend zijn."
"Bliksem is moeilijk te onderzoeken", zegt Hare. Het meeste onderzoek wordt gedaan in landen als de Verenigde Staten en Japan. "Je wil vooral op plekken zijn waar de meest spectaculaire flitsen voorkomen", zegt Hare. "En sorry, dat is niet in Nederland."
Toen hij een paar jaar geleden toch de Nederlandse bliksem bestudeerde, zag hij een afwijkende flits in de data: "Ik dacht: oh nee, de bliksem doet weer eens iets geks." Hij besloot het verder uit te zoeken. Omdat het natuurfenomeen hier zeldzamer is, is het moeilijker in kaart te brengen. De oplossing daarvoor werd gevonden in een speciale telescoop, de LOFAR in Exloo.
De LOFAR is eigenlijk ontworpen voor radioastronomie. De telescoop heeft duizenden antennes die radiogolven uit het heelal opvangen, om bijvoorbeeld sterrenstelsels en zwarte gaten te onderzoeken. Ook voor onderzoek naar structuren van bliksem bleek de LOFAR buitengewoon goed inzetbaar. "We zien niet alleen waar de bliksem is, maar ook hoe het start en hoe het zich ontwikkelt", zegt Hare.
In samenwerking met
RTV Drenthe
Regionaal nieuws
Deel artikel:
Advertentie via Ster.nl
Source: NOS nieuws