is journalist en columnist van de Volkskrant, gespecialiseerd in financieel-economische onderwerpen.
Kapsalons en restaurants kennen het verschijnsel: no-shows. Dat zijn mensen die een afspraak maken of reserveren en vervolgens niet komen opdagen.
Soms kunnen de kosten worden verhaald, of kan alsnog iemand worden ingevoegd voor een knipbeurt, of kan het tafeltje toch nog worden bezet. Maar in de zorg lukt dat vaak niet. Daar zijn de kosten van no-shows opgelopen tot honderden miljoenen, zo niet meer dan een miljard.
Het Franciscus-ziekenhuis in Rotterdam berekende vorig jaar dat van de in totaal 726.381 afspraken er 49.233 niet doorgingen of te laat werden afgezegd. No-shows zijn een enorme verspilling van tijd en geld. Afspraken moeten opnieuw worden gemaakt, voorwerk – het inrichten van complete operatiekamers – is voor niets geweest en behandelingen lopen vertraging op waardoor kwalen verergeren. Daarnaast hadden op die tijden bijna 50 duizend andere patiënten kunnen worden geholpen, wat voor een fikse inkorting van de wachtlijsten had gezorgd.
Het is ook een van de redenen voor de vermaledijde bureaucratie in de zorg. Meer handen aan het bed en minder aan het bureau is gemakkelijk te roepen, maar als patiënten hun afspraken niet nakomen, moeten veel mensen aan de bureaus dat weer in orde brengen. En dat kost veel tijd met patiënten die steeds mondiger worden. ‘Nee, dan kan ik niet, want ik ben op vakantie.’ Of: ‘Mijn dochter is jarig.’ Of: ‘Ik kan niet gemist worden op mijn werk.’
Iedereen vindt zijn gezondheid enorm belangrijk, maar de behandeling moet wel uitkomen. Binnen sportverenigingen wordt veel geklaagd dat leden inmiddels klanten zijn geworden die voor een verplichte training of wedstrijd zonder enige wroeging afzeggen. In de zorg zien veel mensen zich inmiddels ook eerder als klant dan als patiënt.
Het programma Eén Vandaag kwam na enig onderzoek uit op 800 duizend no-shows bij ziekenhuizen. Bij 70 procent was het gewoon vergeetachtigheid. Andere redenen waren gebrek aan digitale kennis, geen vervoer, angst, hoge parkeerkosten of privacybescherming, waardoor ziekenhuizen niet zo maar persoonlijke informatie kunnen opvragen. Voor mensen met een buitenlandse achtergrond is de taal vaak onbegrijpelijk. ‘U moet nuchter blijven’, is al een onoverkomenlijke barrière.
Sommige ziekenhuizen, maar ook tandartsen, fysiotherapeuten en particuliere klinieken, schermen met boetes. Patiënten weigeren die meestal te betalen. En het inschakelen van incassobureaus kost veel geld. Niettemin liet het Albert Schweitzer-ziekenhuis in Dordrecht weten door te gaan met het uitdelen van boetes voor mensen die niet komen opdagen.
Niet alleen leverde het vorig jaar 150 duizend euro op, ook daalde het aantal no-shows. Wettelijk is het niet verboden geld in rekening te brengen voor het niet komen opdagen voor een afspraak en ook over de hoogte van die tarieven is niets geregeld. De zorgverlener mag het wegblijftarief zelf bepalen.
Kappers, schoonheidssalons en restaurants laten soms mensen vooraf betalen of een aanbetaling doen, zoals dat in hotels al heel gebruikelijk is. Veel zorgverleners zouden het ook graag doen, maar dat stuit wel op het principe dat zorg voor iedereen toegankelijk moet zijn.
De zorg is gedwongen tot meer bureaucratie.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant