De Wet seksuele misdrijven is inmiddels een jaar van kracht. Met die wet werd onder meer seksuele straatintimidatie strafbaar. De afgelopen maanden zijn tientallen zaken binnengekomen bij het Openbaar Ministerie. Maar handhaving is nog altijd lastig, blijkt uit een rondvraag van NU.nl.
"Seksuele intimidatie moet harder worden aangepakt. Het is onacceptabel dat straten gemeden worden", zei toenmalig minister van Justitie en Veiligheid Dilan Yesilgöz bij de aankondiging van de nieuwe Wet seksuele misdrijven.
Statistiekbureau CBS meldde onlangs op basis van cijfers uit 2023 dat 45 procent van de vrouwen tussen de 15 en 25 jaar weleens omloopt of omrijdt in de eigen buurt. Zo vermijden ze plekken die ze onveilig vinden.
Sinds seksuele straatintimidatie strafbaar is, zijn er bij het Openbaar Ministerie (OM) zeker 89 zaken binnengekomen. Het gaat om cijfers tot en met mei 2025. Daarvan hebben er 55 tot een rechtszaak geleid, zegt een woordvoerder.
In 24 zaken is uitspraak gedaan: in veel gevallen is een boete uitgedeeld. Bij enkele zwaardere zaken is een voorwaardelijke celstraf opgelegd. Tenminste 27 zaken zijn onvoorwaardelijk geseponeerd, waarvan zestien keer vanwege technische redenen zoals onvoldoende bewijs.
Het aantal zaken dat bij het OM is binnengekomen blijft ver achter bij het aantal meldingen. Ter illustratie: in de eerste zes maanden van dit jaar kwamen alleen al in de gemeente Utrecht 208 meldingen binnen van seksuele straatintimidatie.
Gemeenten zeggen tegen NU.nl dan ook dat de handhaving van het verbod op straatintimidatie moeilijk is. In Almere staat het aantal proces-verbalen op één, in Tilburg op zes, in Dordrecht nog op nul. De Rotterdamse boa's kregen één zaak voor de rechter, die in Utrecht twee. Die handhaving wordt uitgevoerd door middel van een pilot. Het gebeurt dus nog niet in elke stad.
De boa's controleren niet continu op seksuele straatintimidatie. Zo zijn er in Utrecht gemiddeld twee handhavingsacties per maand op strategisch gekozen plekken in de stad.
De boa's werken daarnaast in burger, omdat ze de overtreders op heterdaad moeten kunnen betrappen. En dat blijkt moeilijk. "De algemene indruk is dat het lastig is om daadwerkelijk overtredingen op heterdaad te constateren", zeggen ze in Almere.
Ook in Dordrecht hebben ze er moeite mee. "Het blijkt lastig om deze overtreding vast te stellen en om een volledig proces-verbaal op te stellen dat voldoet aan alle eisen", laat een woordvoerder weten.
Ook het Kenniscentrum Handhaving krijgt zulke signalen. "We horen in ieder geval vaak dat de pakkans zeer laag is en dat men zich afvraagt of hiermee het veiligheidsgevoel echt verbetert", zegt een woordvoerder.
"Het uiteindelijke doel van de aanpak van seksuele straatintimidatie is een norm- en gedragsverandering. Dat kost tijd en vergt dus een lange adem", zei de Rotterdamse handhavingswethouder Pascal Lansink-Bastemeijer eerder tegen Rijnmond.
De betrokken gemeenten blijven zich dan ook volop inzetten voor de pilot. Om de pakkans te vergroten ging het aantal betrokken boa's in Utrecht van acht naar elf.
Het aantal handhavers in Rotterdam werd uitgebreid van dertien tot 23. In Almere wordt onderzocht of het aantal boa's moet worden uitgebreid. In Dordrecht en Tilburg is die discussie (nog) niet aan de orde.
In Almere heeft men de boa's wel extra getraind op het onopvallend werken in de openbare ruimte, terwijl in Tilburg en Dordrecht ook op preventie wordt ingezet.
In Heerlen vinden ze het belangrijk dat er met de pilot ingezet wordt op "bewustwording naast handhaving". In Alkmaar zijn ze blij met de handhaving omdat het bijdraagt aan het stellen van een sociale norm. "Dat seksuele straatintimidatie niet oké is."
Source: Nu.nl algemeen