De inkt van de handelsdeal tussen de EU en de VS is pas net droog, maar Donald Trump dreigt alweer met nieuwe heffingen. Als hij doorzet komt het handelsakkoord op losse schroeven te staan, klinkt het vanuit de Europese Commissie.
is economieredacteur voor de Volkskrant.
Wie had gehoopt dat Trumps gedreig met tarieven richting de EU een tijdje zou luwen dankzij de handelsdeal, kwam deze week bedrogen uit. Als onderdeel van dit akkoord slikken de Europeanen onder meer Amerikaanse importheffingen van 15 procent. Brussel weigerde echter haar regulering voor grote techbedrijven af te zwakken, zoals de Amerikanen hadden gewild. Deal of niet: dat kan Trump niet verkroppen.
Maandag dreigde de Amerikaanse president op zijn platform Truth Social met hogere importheffingen en andere handelsbeperkingen voor landen die Amerikaanse techbedrijven zouden ‘discrimineren’ met hun regelgeving en ze als ‘spaarvarken’ zouden leegtrekken. Slechts enkele dagen eerder waren de volledige details van het handelsakkoord tussen de VS en de EU bekend geworden.
In Brussel weten ze: dit gaat over Europa. Enkele uren voor Trumps bericht schreef persbureau Reuters op basis van bronnen binnen de Amerikaanse overheid dat er zou zijn gesproken over het aanpakken van EU-lidstaten vanwege hun techregulering. Het is niet duidelijk om welke Europese landen het gaat.
De Europese Commissie wil in haar reactie vooral onverzettelijkheid uitstralen. Een woordvoerder benadrukte dat het aan de Europese lidstaten zelf is welke regels ze bedrijven binnen hun grenzen opleggen. Wat de Commissie betreft staat dit los van disputen over handel.
Vrijdag zette Eurocommissaris Teresa Ribera, verantwoordelijk voor eerlijke concurrentie en vicevoorzitter van de Commissie, die boodschap kracht bij in een interview met de Britse zakenkrant Financial Times. Als Trump opnieuw met economische sancties komt, ziet ze dat als een Amerikaanse poging om de handelsdeal open te breken. De EU moet dan zelf ook bereid zijn die deal naast zich neer te leggen, vindt de Spaanse socialist.
Europa is tot nu toe ‘aardig’ en ‘beleefd’ geweest tegen de VS, maar moet ‘moedig’ zijn nu de Europese soevereiniteit op het spel staat, aldus Ribera. ‘We kunnen ons niet overleveren aan de wil van een derde land.’
Met het handelsakkoord probeerde Brussel erger voor zichzelf te voorkomen. Een escalerend conflict met importheffingen van tientallen procenten over en weer wilden Europese lidstaten niet riskeren. Mocht dit akkoord inderdaad op losse schroeven komen te staan, dan bestaat het risico dat zo’n handelsoorlog alsnog losbarst.
Trumps furie richt zich specifiek op de Digital Services Act (DSA) en de Digital Markets Act (DMA). Deze EU-wetgeving verplicht techbedrijven onder meer om het verspreiden van desinformatie en haatzaaien aan te pakken. De regering-Trump ziet hierin pogingen tot censuur van (uiterst-)rechtse geluiden.
‘Compleet ongefundeerd’, reageerde een woordvoerder van de Europese Commissie eerder tegen Reuters. ‘Het legt online tussenpersonen regels op om illegale inhoud aan te pakken, terwijl de vrijheid van meningsuiting en vrijheid van informatie gewaarborgd blijven.’
Tegen een aantal Amerikaanse techreuzen lopen onderzoeken omdat ze mogelijk Europese regels hebben gebroken. Het gaat om Meta (Facebook, Instagram), Apple en Alphabet (Google, Android). Die onderzoeken zet de EU gewoon door, bezweert Ribera.
Voor deze bedrijven gelden extra strenge regels, maar dat ligt aan hun grootte, niet aan hun nationaliteit, zoals Trump suggereert. Zeer grote platforms, met meer dan 45 miljoen gebruikers in de EU, dragen volgens Brussel extra verantwoordelijkheid. Daarom moeten zij aan hogere eisen voldoen.
Iets vergelijkbaars geldt voor techbedrijven die volgens de EU een poortwachtersfunctie vervullen. Andere bedrijven zijn in hoge mate afhankelijk van ze, bijvoorbeeld voor een goede positie in webshops of zoekresultaten. De Europese Commissie wil scherp zijn op potentieel misbruik van deze marktmacht.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant