Psychologie Van oudsher zijn jonge mensen gelukkig, waarna het welbevinden afneemt. Op latere leeftijd komt het weer terug. Dat beeld verandert nu.
Ouderen zijn nu gelukkiger dan ze volgens eerder onderzoek al waren.
Goed nieuws voor vijftigers: de midlifecrisis rond die jaren neemt in kracht af. Slecht nieuws voor de jeugd: jongeren, van oudsher de gelukkigste leeftijdsgroep, horen inmiddels juist tot de ongelukkigste.
Dat blijkt uit grootschalig onderzoek naar het welbevinden van mensen in 44 landen door onderzoekers van Amerikaanse en Britse universiteiten. Ze verzamelden data van Britse en Amerikaanse gezondheidsdiensten en putten uit het Global Mind Project, een wereldwijde studie naar mentale gezondheid. Tot de onderzochte landen horen de VS, het Verenigd Koninkrijk, Nederland, maar ook onder meer India, Angola en Israël.
Onder Amerikanen waren in 2009 gevoelens van ‘wanhoop’ het sterkst in de leeftijdsgroep van 45 tot 70 jaar en het minst sterk onder jongvolwassenen (18 tot 24). Veel jongeren zijn nog steeds tevreden met hun leven, maar de onderzoekers zien wel een duidelijke trendbreuk: onder Amerikaanse jongeren zijn gevoelens van stress en ongeluk meer dan verdubbeld, met de hoogste „wanhoop” onder jonge vrouwen. In Europese landen zien de onderzoekers eenzelfde trend. De meeste Nederlandse jongeren zijn nog steeds tevreden over hun leven (ze geven het een zeven of meer), maar ook hier zien de onderzoekers een verschuiving.
Hun bevindingen, gepubliceerd in het open access-tijdschrift Plos One, vormen een breuk met het gevestigde idee dat menselijk geluk een U-curve vertoont, met pieken aan begin en eind van een levensloop en een ‘dip’ halverwege. Tot een jaar of twintig zijn mensen het gelukkigst, daarna volgt een gestage afname tot een dieptepunt rond het vijftigste levensjaar (de ‘halfwegcrisis’), waarna het welbevinden zich herstelt.
Wetenschappers brengen die curve doorgaans in verband met de sociale druk en verplichtingen die mensen ervaren in verschillende levensfasen, van een jeugdperiode met weinig verantwoordelijkheden (het 'jeugdmoratorium’) tot veel zwaardere taken (werk, gezin, opvoeden van kinderen) en daarna weer een fase met minder plichten en meer persoonlijke vrijheid (pensioen).
Die voorspelbare U-curve verandert in de nieuwe studie in een patroon met een toename van ongeluk aan het begin en een gestage afname met het vorderen van de leeftijd. Jongeren zijn nu vaak het minst gelukkig, ouderen rond de zeventig nog gelukkiger dan ze in eerder onderzoek al waren. Onder ‘ongeluk’ wordt in dit onderzoek alles gerekend van zelf-gerapporteerde stress, tobben en onbehagen tot depressie, psychiatrische klachten en suïcide.
Dat de mentale gezondheid van jongeren in veel landen onder druk staat bleek al uit tal van onderzoek, maar de omkering van de ‘U-curve die de Britse en Amerikaanse onderzoekers signaleren is frappant. Het is een sterke aanwijzing dat het afgelopen decennium een verschuiving is opgetreden in leeftijdgebonden welbevinden. Zowel absoluut als relatief zijn jongeren volgens de studie ongelukkiger dan ouderen.
Over de oorzaken hebben de onderzoekers alleen suggesties. De coronapandemie (2020) zal een rol hebben gespeeld, menen zij, maar de dalende trend van geluk onder jongeren is al daarvóór ingezet. Andere factoren zijn de verslechtering van de mentale-gezondheidszorg in met name het VK en de VS, zorgen van jongeren over de toekomst (werk, het vinden van een woning), maar ook – een populaire verklaring – de explosieve toename van het gebruik van smartphones en sociale media.
Het vergelijkingsmateriaal dat sociale media bieden kan jongeren onzeker maken, menen ook deze onderzoekers. Volgens hen suggereert een groeiend aantal studies dat er „inderdaad een causale relatie is tussen de toename van ongeluk onder jongeren en hun gebruik van internet en smartphones”. Ze wijzen op experimenten die het gebruik van smartphones beperken, wat zou leiden tot stijgend welbevinden. Andere wetenschappers vermoeden dat jongeren niet zozeer meer psychisch lijden dan vroeger, maar er opener over zijn en er meer over praten.
De onderzoekers in deze studie wijzen ook op harde cijfers over de ergste vormen van ongeluk: in de Verenigde Staten steeg de frequentie van suïcide van 2008 tot 2020 vanaf 12 jaar met 16 procent, onder jongeren van 12 tot 17 jaar bedroeg de stijging 70 procent, vooral onder jonge mannen. De onderzoekers zien ook in andere landen een toename van suïcide onder jongeren. Ook in Nederland is dit het geval, berichtte het CBS in mei.
Op de hoogte van kleine ontdekkingen, wilde theorieën, onverwachte inzichten en alles daar tussenin
Source: NRC