Het Noorse staatsfonds heeft besloten zijn volledige belang van 2,1 miljard dollar in Caterpillar te verkopen. Volgens het fonds gebruikt Israël de bulldozers van Caterpillar bij ‘systematische schendingen van het internationaal humanitair recht’.
Het Noorse staatsinvesteringsfonds is met een beleggingsportefeuille van 2 biljoen dollar het grootste staatsfonds ter wereld. Het stond de laatste tijd zwaar onder druk van politici en activisten om te desinvesteren in Israël of bedrijven die volgens hen betrokken zijn bij mensenrechtenschendingen. Naast het belang in Caterpillar verkoopt het fonds ook zijn belang in vijf Israëlische banken, zo maakte het maandag bekend.
In slechts een paar weken heeft het fonds nu bijna de helft van haar Israëlische bezittingen verkocht. De Noorse minister van Financiën Jens Stoltenberg zegt tegen de Financial Times dat het hiermee ‘de juiste balans’ had gevonden op het thema Israël.
Volgens de ethische commissie van het Noorse staatsfonds zet het Israëlische leger de bekende gele bulldozers van Caterpillar in bij de verwoesting van Palestijnse huizen. Mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch riep het bedrijf al in 2004 op om de verkoop aan Israël te stoppen, nadat het had gedocumenteerd hoe het de bulldozers gebruikte om huizen, infrastructuur en landbouwgrond in Rafah te vernietigen.
De machinebouwer zou volgens de commissie van het Noorse staatsfonds ook geen maatregelen hebben genomen om levering van de machines aan Israël te verhinderen. ‘Aangezien de leveringen van de betreffende machines aan Israël nu zullen worden hervat, is de commissie van mening dat er een onaanvaardbaar risico bestaat dat Caterpillar bijdraagt aan ernstige schendingen van de rechten van individuen in oorlogs- of conflictsituaties’, aldus de commissie.
Caterpillar, gevestigd in Texas, is de grootste fabrikant ter wereld van bouw- en mijnbouwmachines, diesel- en aardgasmotoren en industriële gasturbines. Het bedrijf heeft meer dan honderdduizend medewerkers, produceert op meerdere continenten en behaalde in 2023 een omzet van ruim 67 miljard dollar.
De vijf Israëlische banken waarin het Noorse staatsvonds niet meer wil investeren, zouden illegale woningbouwprojecten financieren van Israëlische kolonisten op de bezette Westelijke Jordaanoever. Het fonds had per eind juni een gezamenlijke investering van 661 miljoen dollar die instellingen: Hapoalim, Bank Leumi, Mizrahi, Tefahot Bank, First International Bank of Israel en FIBI Holdings.
De Noorse regering probeert momenteel een balans te vinden tussen de lokale publieke opinie jegens Israël, en druk vanuit de VS om Israël te blijven steunen. Het staatsfonds speelt daarbij een belangrijke rol, vanwege de enorme omvang van de investeringsportefeuille.
Noorwegen kiest op 8 september een nieuw parlement. Momenteel regeert een demissionaire regering nadat de coalitie van de Arbeiderspartij en de Centrumpartij begin 2025 is gevallen vanwege meningsverschillen, onder andere over energiebeleid.
In de verkiezingscampagne speelt het genocidale geweld in Gaza een belangrijke rol, de Arbeidspartij peilt momenteel op 27 procent van de stemmen, terwijl de twee voornaamste rechtse oppositiepartijen, de Conservatieven en de Progressieve partij respectievelijk 22 procent en 15 procent scoren.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant