Het is Chinese wetenschappers gelukt een varkenslong enigszins aan de praat te krijgen in het lichaam van een hersendode menselijke patiënt. Of levende longpatiënten wat aan hebben aan die primeur, valt echter te betwijfelen.
Maarten Keulemans is wetenschapsredacteur bij de Volkskrant, gespecialiseerd in klimaat en microleven.
Zo kostte het de chirurgen, verbonden aan de medische universiteit van Guangzhou, de grootste moeite de varkenslong op gang te houden. Al na een etmaal liep de varkenslong vol vocht, een teken van afstoting. En op de derde dag en de zesde dag van het experiment liep de long schade op doordat onder meer antistoffen de long aanvielen.
Toch zijn de resultaten ‘veelbelovend’, stellen de Chinese artsen hoopvol. Acuut afgestoten werd het varkensorgaan namelijk niet. Bovendien gaat het nog maar om de eerste stap: nu wordt het zaak de waargenomen problemen te verhelpen. ‘Ons onderzoek laat zien dat xenotransplantatie aan van varken naar mens haalbaar is’, telt de groep zijn zegeningen, maandag in Nature Medicine.
Proefkonijn was een 39-jarige man die al hersendood was verklaard na een ernstige hersenbloeding, een ideale situatie om de techniek toe te passen in een nog levend lichaam. Na negen dagen werd het experiment beëindigd en werd de patiënt alsnog van de beademing gehaald, schrijft het team, onder leiding van hoogleraar thoraxchirurgie Jianxing He.
Al decennia mijmeren chirurgen of het ooit haalbaar wordt om dierlijke organen te transplanteren naar mensen, om zo het tekort aan donororganen op te lossen. Pas de laatste jaren zit er eindelijk wat schot in de zaak, dankzij de razendsnelle ontwikkelingen van precieze, genetische technieken. Zo wordt er in de Verenigde Staten momenteel een prille, eerste proef gehouden waarbij vijftig zeer zieke nierpatiënten een varkensnier krijgen, en bereidt de Universiteit van Maryland een patiëntenproef voor met hartpatiënten.
Ook het varken dat men in Guangzhou gebruikte, is op zes punten ‘vermenselijkt’. Niet aan de buitenkant, maar door subtiele veranderingen aan te brengen aan bepaalde moleculen op zijn cellen. Apenexperimenten wezen uit dat het menselijke afweersysteem daardoor minder aanslaat op het varkensorgaan. In Nederland is xenotransplantatie, het transplanteren van dierlijke organen naar de mens, overigens verboden. Wel wordt al bij bepaalde ingrepen gebruikgemaakt van botweefsel of hartkleppen afkomstig van dieren.
Een van de grote pijnpunten is dat er met dierenorganen misschien nieuwe ziekteverwekkers meeliften naar de mens – mogelijk met een pandemie van een nieuw hiv-achtig virus tot gevolg. Niet heel geruststellend dus dat He en zijn collega’s na de transplantatie in het bloed van de patiënt het varkensherpesvirus aantroffen, al was het heel weinig. Het gevreesde ‘PERV-C’, een virus dat zich inmetselt in het DNA van zijn gastheer, vond men niet terug.
De long is een extra lastig orgaan, omdat het via ingeademde lucht in direct contact staat met de buitenwereld, schrijven de Chinezen. Daardoor is het extra vatbaar voor binnendringende ziektekiemen, waardoor het makkelijker kan gaan ontsteken. ‘Er blijven nog substantiële uitdagingen bestaan wat betreft orgaanafstoting en infectie’, constateert het team droogjes.
Luister hieronder naar onze wetenschapspodcast Ondertussen in de kosmos. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Alles over wetenschap vindt u hier.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant