is podcastpresentator en columnist voor de Volkskrant.
Een mens kan niet de hele tijd in de toekomst leven, en elke dag heeft genoeg aan zijn eigen last, maar het kan geen kwaad om je af en toe af te vragen hoe er later over deze tijd en onze plek daarin zal worden geoordeeld.
Je hebt mensen die in hun tijd van alles uitspoken en er rotsvast van overtuigd zijn dat de geschiedenis ze zal vrijpleiten – de formulering is van Fidel Castro, de revolutionair die despoot werd, en over de vraag of vrijpleiten in zijn geval gepast is, is de geschiedenis nog met zichzelf in debat.
Over onze columns
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Je hebt ook mensen die permanent geknakt door het leven gaan, gebukt onder de verbijstering en het ongeloof waarmee de geschiedenis zal kijken naar het nu. Naar onze barbaarse gewoonten, naar onze distributiedozen vol plastic meuk die niemand nodig heeft en die we niettemin de halve aardbol over laten slepen omdat de interieurtrend een touch of colour voorschrijft, naar onze stallen volgepakt met kreupele vleeskuikens wier pootjes hun eigen gewicht niet kunnen dragen, naar onze snijbloemen die gekweekt worden met gif en geoogst worden door onderbetaalde arbeidsmigranten die een matras delen, naar onze hypotheekrenteaftrek die de huizenmarkt ontwricht en de oneerlijkheid nog oneerlijker maakt, naar onze televisieprogrammering die het denken verdacht maakt, naar Jack van Gelder.
En dan heb je Caspar Veldkamp.
Veldkamp, opgestapt buitenlandminister, oud-diplomaat en zoals wel meer NSC’ers in de hoogtijdagen van Pieter Omtzigt overgelopen van het CDA, werd geacht ons nationale geweten te zijn inzake Gaza. ‘Gaza’ is hier het verzamelwoord voor de etnische zuivering en uithongering van het Palestijnse volk, de poging tot vernietiging van Palestijnse kinderen en het uitwissen van de Palestijnse geschiedenis.
‘Gaza’ zal later nauwgezet bestudeerd worden door historici, ethici en politicologen die ‘hoe kon dit in godsnaam gebeuren’ en ‘nooit meer’ tegen elkaar zullen zeggen. Terugkijkend zullen ze ons indelen in categorieën: daders, slachtoffers, facilitators, apologeten, wegkijkers, machteloze toekijkers, verzetsmensen, en de mensen die thuis zaten te netflixen tot het voorbij zou zijn. In de geschiedenisboeken zal staan dat we het hebben geweten en dat we het thuis vanaf de bank nauwgezet hebben gevolgd.
Veldkamp vervulde zijn rol als nationale geweten beroerd. Eerst zwoer hij bij stille diplomatie, zijn diplomatie was zo stil dat ze het ook in Israël niet konden horen. Daarna ging hij zijn stem gebruiken, en deed dat met zo veel omzichtigheid dat je haast zou denken dat de verwoesting van Gaza niet zo acuut is. Donderdag voegde hij iets nieuws aan zijn repertoire toe: ‘aanvullende maatregelen’ tegen Israël zijn ‘noodzakelijk’. Wat ‘aanvullend’ betekent, wist hij zelf ook niet.
Bovendien bleken zijn coalitiegenoten van VVD en BBB zijn opvatting niet per se te delen. Sommigen willen de kwestie graag toespitsen op de vraag of het überhaupt zin heeft om bij ons ernstig te debatteren over handelsverboden, inreisverboden en boycots. Dan vallen al snel begrippen als ineffectief, onhaalbaar, onuitvoerbaar, en Nederland is maar een klein landje. Daarna zegt iemand hoofdschuddend ‘symboolpolitiek’.
Terwijl ook Veldkamp weet dat de geschiedenis zich straks in haar oordeel niet zal concentreren op de vraag hoe efficiënt en uitvoerbaar Nederlandse strafmaatregelen waren. De geschiedenis weet dat het daar niet over gaat, niet uitsluitend, en dat alles begint met de vraag wat het geweten kan en wil dragen. De geschiedenis zal willen weten wie principieel ‘nee’ heeft gezegd. Ik denk dat Caspar Veldkamp hoopt dat de geschiedenis hem zal overslaan.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant