Gevallen ouderen worden vaak weer overeind geholpen door ambulancepersoneel, terwijl er geen medische zorg nodig is. Burgerhulpverlening moet voorkomen dat ouderen onnodig lang op de grond liggen, en tegelijkertijd deze dure inzet van zorgpersoneel verminderen. Volgend jaar gaat de pilot van start.
is zorgverslaggever van de Volkskrant.
Een oudere valt in huis, kan niet meer overeind komen, belt 112, vertelt dat ze verder niet zo veel mankeert, en ligt vervolgens anderhalf uur op de koude vloer op de ambulancemedewerker te wachten. Ritjes met meer spoed gaan immers voor.
Een nieuwe stichting van burgerhulpverleners moet een einde maken aan deze vorm van lijden onder ouderen, en tegelijkertijd de dure en tijdrovende inzet van ambulancepersoneel voor niet-medische handelingen terugdringen. En lost en passant de eenzaamheid onder ouderen deels op.
De Stichting Burgerhulpverlening is een initiatief van huisarts Bernard Leenstra. Als hij in de weekenden of avonden diensten draait op de huisartsenpost, moet hij regelmatig op visite bij ouderen die in paniek bellen dat ze gevallen zijn. Is hij eenmaal ter plaatse, dan blijkt zijn enige taak de oudere weer overeind hijsen. Leenstra: ‘Elke huisarts of ambulancemedewerker herkent dit soort bezoekjes.’
Bij een ambulancedienst in Midden-Nederland vroeg hij cijfers op: hoe vaak rukten zij uit voor een gevallen oudere zonder medische hulp te verlenen? Extrapoleer je die cijfers voor heel Nederland, dan kom je op – ruwe schatting – twintigduizend ritjes per jaar. Leenstra: ‘Terwijl dit soort zorgtaken natuurlijk ook prima door buren gedaan kan worden. Die zijn bovendien veel sneller ter plekke.’
Het idee is als volgt: als de meldkamer van de ambulance of de huisarts uit de informatie van de gevallene heeft geconcludeerd dat er geen medische hulp nodig is, worden de vrijwillige burgerhulpverleners ingeschakeld. Zij krijgen een bericht op hun telefoon met de vraag of ze willen helpen. Als ze dit bevestigen, krijgen ze horen waar ze moeten zijn en hoe ze binnen moeten komen (de locatie van een verstopte sleutel, de code van een sleutelkastje). Voor de veiligheid moeten altijd twee burgerhulpverleners bevestigen, anders gaat de melding terug naar de ambulance.
De stichting lift sterk mee op het succes van HartslagNu, waarbij vrijwilligers in actie komen als er een reanimatie nodig is. Zij delen kennis en het softwaresysteem. Leenstra: ‘Ook daar zie je hoe groot de bereidheid van buurtbewoners is om te helpen. En voor HartslagNu moet je nog een reanimatiecursus doen, en binnen enkele minuten aanwezig kunnen zijn.’
Wilt u belangrijke informatie delen?
Mail naar tips@volkskrant.nl of kijk op onze tippagina.
Ouderen staan ook voor deze eenvoudigere vorm van hulp zeker open, zegt Leenstra. ‘We hebben onderzoek gedaan of dit idee eigenlijk wel zin heeft. Als we landelijke dekking hebben, kunnen we op deze manier maximaal tachtig à negentig ouderen per dag helpen. En misschien wel meer als deze vorm van zorg eenmaal breed geaccepteerd is.’
Ook het takenpakket van de burgerhulpverleners kan dan uitbreiden: een ritje naar de apotheek om medicijnen op te halen, de medicijnendispenser resetten, het herstarten van een zorgrobot.
En, zegt Leenstra, ‘misschien weet je wel niet dat drie deuren verderop de eenzame mevrouw Jansen woont. Als je haar nou twee keer hebt geholpen, dan ga je misschien wel langs voor een praatje, zet je haar vuilnis buiten, breng je een pannetje eten langs. Dat is wat mijn huisartshart hoopt.’
Begin volgend jaar moet de eerste pilot van start gaan. Vrijwilligers uit Midden-Nederland kunnen zich online aanmelden.
Alles over wetenschap vindt u hier.
Luister hieronder naar onze wetenschapspodcast Ondertussen in de kosmos. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant