De ceo van een Nederlands defensiebedrijf die twee jaar geleden in Parijs werd opgepakt op verdenking van illegale handel met Rusland, heeft een deal gesloten met de Amerikaanse justitie. Hij kreeg in de VS een celstraf opgelegd, maar is inmiddels weer op vrije voeten.
is economieredacteur. Hij schrijft over het grote geld en corruptie.
De ceo, de deels in Nederland werkzame Griek Nikos B., onderhield in Nederland nauwe banden met defensiebedrijven. In de Verenigde Staten werd hij veroordeeld tot 15 maanden gevangenisstraf voor het smokkelen van militaire onderdelen naar Rusland. Of hij ook spioneerde voor de Russen – zoals de verdenking was – is uit de zaak niet duidelijk geworden.
B. heeft een deal gesloten met de Amerikaanse justitie, zo valt te lezen in een maandag gepubliceerd bericht van het Openbaar Ministerie in New York. Een Russisch-Amerikaanse medeverdachte moet twee keer zo lang de cel in.
Omdat B. lang in voorarrest zat, betekent de deal dat hij is vrijgelaten. Zijn advocaat, Nikos Zindros, laat weten dat hij in juli naar Griekenland is teruggekeerd.
Daarmee is een zaak ten einde gekomen die in Nederland tot grote zorgen en vraagtekens leidde. B. zat letterlijk dicht tegen de Nederlandse defensiebedrijven aan. Hij was met zijn bedrijf Aratos gevestigd in het kantoorgebouw van de Hague Security Delta Campus in Den Haag, en bij de vliegbasis Gilze-Rijen in Noord-Brabant.
Nikos B. werd veroordeeld voor de illegale doorvoer naar Rusland van Amerikaanse militaire producten en zogeheten dual use goederen, spullen die zowel civiel als militair kunnen worden gebruikt. Het ging om componenten voor satellieten, radar en met cryptografie beveiligde communicatieapparatuur, en spullen die volgens de Amerikaanse justitie aan de ‘Navo-specificaties voor tactische slagveldomstandigheden’ voldoen.
B. werd in mei 2023 opgepakt in Parijs, toen hij in de Franse hoofdstad een defensiebeurs wilde bezoeken. Na een lange uitleveringsprocedure werd hij overgebracht naar de Verenigde Staten, waar hij in een streng bewaakte gevangenis zijn rechtszaak moest afwachten.
Het Amerikaanse Openbaar Ministerie gebruikte destijds grote woorden. B. werd de ‘oprichter en president van een Europees defensieconglomeraat’ genoemd, die Rusland zou helpen bij de ontwikkeling van ‘de volgende generatie defensietechnologie’. Destijds werden onder meer ‘technologieën voor quantumcomputers en nucleaire testen’ genoemd.
B. kocht de spullen in de VS, en deed alsof ze voor Aratos BV in Nederland bestemd waren. Maar in werkelijkheid werden de spullen doorgestuurd naar het Serniya netwerk, een groep bedrijven die als dekmantel fungeren voor de Russische inlichtingendiensten. Een van de klanten was de militaire eenheid 33948, onderdeel van de Russische buitenlandse inlichtingendienst SVR.
Daarmee heeft Nikos B. zich schuldig gemaakt aan sanctieovertreding en valsheid in geschrifte, aldus het Amerikaanse OM.
Intussen leek Aratos BV een bonafide onderneming. In 2021 was Aratos een van de tien finalisten van de jaarlijkse Innovation Challenge van de Navo, met een idee om kunstmatige intelligentie en blockchain-software te gebruiken voor de beveiliging van satellieten. ‘Wij zij trots en blij dat wij als Nederlandse mkb’er, met de bijdrage en steun van Griekse wetenschappers, erin geslaagd zijn ons te kwalificeren voor de finale’, zei B. bij die gelegenheid.
B. was met Aratos in Nederland lid van de NIDV, de belangenvereniging van defensiebedrijven. Daar ontpopte hij zich als een voorbeeldig netwerker, die onder meer mee ging met een reis naar Griekenland.
Volgens advocaat Zindros gaat B. zijn werkzaamheden weer oppakken, ook in Nederland. ‘Natuurlijk gaat hij weer aan de slag. Hij is een vrij man.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant