Van de allerschattigste tentoonstelling met een bite tot de allerbeste onbekende beeldhouwer. Dit zijn de interessantste exposities die nu in musea te zien zijn.
De term cute is zo ingeburgerd dat hij in 2022 in de Van Dale werd opgenomen. De Kunsthal gaat met de tentoonstelling Cute een stapje verder. De Rotterdamse tentoonstellingsplek noemt cuteness ‘een van de meest invloedrijke krachten in de hedendaagse cultuur’.
Met het internet als katalysator bereikt de aaibare esthetiek ons in de vorm van emoticons, mode- en lifestyletrends, computerspelletjes en socialemediafilters. Zelfs de uil van Duolingo die ons aanmoedigt om Italiaans te leren is cute. Maar cute is zelden alléén maar cute, leert de tentoonstelling. Lees de recensie.
★★★★☆
Kunsthal Rotterdam, t/m 23/11.
Lygia Clark (1920-1988) was een van de meest vooraanstaande, naoorlogse kunstenaars in Brazilië. Ze maakte haar belangrijkste werk tijdens een militaire dictatuur, tussen 1964 en 1985. En ze wilde het publiek op een actieve manier bij haar sculpturen en performances betrekken.
In haar overzichtstentoonstelling in de Neue Nationalgalerie mag met je handen aan haar metalen objecten zitten, alsof je een Rubiks kubus aan het oplossen bent. Lees de recensie.
★★★★☆
Neue Nationalgalerie, Berlijn. T/m 12 oktober.
De solotentoonstelling A Land as Big as Her Skin van de Libanese kunstenaar Mounira Al Solh is nog niet eens begonnen, en de kunstenaar heeft me nu al bij de lurven.
Boven de imposante trappen in de entreehal van het Bonnefantenmuseum hangen kledingstukken aan een waslijn. Het zijn pyjama’s, vooral van kinderen. Er zitten perfecte ronde gaatjes in, omrand met borduursel. Zijn het vrolijke versieringen? Of zijn deze kledingstukken met kogels doorzeefd? Lees de recensie.
★★★★☆
Bonnefantenmuseum Maastricht, t/m 11/1/2026.
Iedereen die weleens langs het Amsterdamse Paleis op de Dam is gelopen, kent zijn silhouet. Daarnaast hebben duizenden foto’s zijn gestalte over de wereld verspreid, de oude man die met zijn oersterke armen en engelengeduld het hemelgewelf op zijn schouders draagt.
Atlas is gemaakt door Artus Quellinus (1609-1668), wie kent vandaag nog zijn naam? Wikipedia heeft vijf korte alinea’s voor hem over. Vergelijk dat voor de grap eens met Rembrandt. Toch hebben we het hier over bijna exacte leeftijdgenoten, allebei beroemdheden in hun tijd. Lees de recensie.
★★★★☆
Koninklijk Paleis Amsterdam, t/m 27/10.
Wat zijn we: mensen, machines of monsters? Die vraag stelt de Japanse kunstenaar Meiro Koizumi. Zijn solotentoonstelling in museum De Pont is zowel confronterend als ontroerend. Koizumi’s videoinstallaties en sculpturen zijn op te vatten als een pleidooi voor menselijkheid.
De afgelopen jaren is Koizumi ook met AI en met VR gaan werken, een onverwachte afslag voor iemand die duidelijk kritisch is op onze technologische ‘vooruitgang’. Ook die experimenten zijn in de tentoonstelling te zien. Lees de recensie.
★★★★☆
Museum De Pont, Tilburg, t/m 31/8.
Een voorbijfladderende distelvlinder is een dartelend schilderijtje in de lucht. Geen straf om die te volgen, zoals de Amerikaanse fotograaf Lucas Foglia de afgelopen jaren deed voor zijn nieuwste project Constant Bloom, nu te zien als de tentoonstelling Vlindervlucht in het Fotomuseum Den Haag.
Daar blijkt dat de distelvlinder meer is dan alleen een sierlijke reiziger. Zijn migratie vertelt een verhaal over mens, natuur en klimaat. Lees de recensie.
★★★★☆
Fotomuseum Den Haag, t/m 28/9.
De jong gestorven kunstenaar Carel de Nerée (1880-1909), tekende vrouwen met langgerekte silhouetten. Vrouwen die ook de randversierselen van een art-nouveauvaas of een sierlijk gietijzeren hek zouden kunnen zijn. Het is ongelooflijk fijn en vloeiend werk, dat nu te zien is in Dordrecht.
Met echte vrouwen heeft het weinig te maken. En dat was ook niet de bedoeling. ‘Gezonde, van welstand blakende konen van vlezige jonge dochters gaven hem het model niet, dat hij nodig had, uit die bespottelijke en plompe overvloed kon hij niet puren’, noteert vriend Henri van Booven over De Nerée. Lees de recensie.
★★★★☆
Dordrechts Museum, t/m 21/9.
De foto-expositie ‘De ondergedoken camera’ in Foam laat de honger en ellende zien in Amsterdam in het laatste jaar van de Tweede Wereldoorlog. Die is vastgelegd door een Amsterdamse groep fotografen die vanaf september 1944 actief was.
Voor deze tentoonstelling heeft Foam samengewerkt met het Niod en het bijzondere archief opnieuw bekeken. Daardoor is ook minder bekend materiaal te zien. Bovendien wordt verteld wat we níét zien op de foto’s. Dat biedt nieuwe inzichten. Lees de recensie.
★★★★★
Het droppen van grote namen is een beproefd recept in tentoonstellingsmarketing. Onder de naam Van Rembrandt tot Vermeer, meesterwerken van The Leiden Collection presenteert het H’art Museum in Amsterdam 75 van de in totaal 220 17de-eeuwse Hollandse schilderijen en tekeningen van het Amerikaanse verzamelaarsechtpaar Thomas Kaplan en Daphne Recanati.
Het verrassendste deel van de presentatie draait om de verbeelding van het echte leven in de kunst van de 17de eeuw. Welke werkelijkheid is tussen de naden van de fantasie en de verfraaiing gekropen? Lees de recensie.
★★★★☆
H’art Museum, Amsterdam, t/m 24/8.
Vier jaar lang werkten curatoren Heske ten Cate en Laurie Cluitmans aan hun tentoonstelling over moederschap in Centraal Museum in Utrecht. Een onderwerp, zo blijkt in de tentoonstelling, dat tegelijk heel veel en heel weinig in kunst is verbeeld.
Want iedereen kent de serene rustige maagd Maria, maar waarom zien we nooit een zwoegende, boze of uitgeputte moeder in beeldende kunst? In Utrecht wordt een grote inhaalslag gemaakt met zo’n 150 kunstwerken. Zo zijn de lacterende schilderijen van Loie Hollowell (42) verrukkelijk om naar te kijken: maffe geometrische composities met uitstulpende druipende tepels. Lees de recensie.
★★★★★
Centraal Museum, Utrecht, t/m 14/9.
Erik Mattijssen is een sprokkelaar. Zijn keus valt op voorwerpen van een bepaalde soort, een beetje ouderwets: behangsels en gordijnen met een patroontje. Poppenhuizen, koekoeksklokken. Rommel uit het gootsteenkastje. Die dingen verzamelt hij. Hij vertaalt ze in tekeningen en schilderijen en zet ze flink in de kleur, frontaal in het beeldvlak.
In zijn tentoonstelling in Museum More, is bijzonder veel te zien en beleven. Zijn kunstwerken roepen verbazing en vrolijkheid op, maar ook weemoed en een gevoel van verlies. Lees de recensie.
★★★★☆
Museum More, Gorssel, t/m 26/10.
In de jaren 60 van de vorige eeuw maakte Magdalena Abakanowicz (1930-2017) vanuit Warschau internationaal furore met haar reusachtige sculpturen van textiel die vrij in de ruimte hingen. Een dubbeltentoontelling in Noord-Brabant brengt haar nu opnieuw onder de aandacht.
Abakanowicz’ textielsculpturen doorbraken de heersende normen. De kunstwereld was daar zo van in de war dat critici een nieuwe term voor haar creaties bedachten: Abakans, naar de achternaam van de kunstenaar. Lees de recensie.
★★★★★
T/m 24/8, Textielmuseum, Tilburg.
★★★★☆
T/m 24/8, Noordbrabants Museum, Den Bosch.
Het woord ‘oudste’ geeft zelfs de allernederigste items een magische betekenis. De oudste telescoop van Nederland, een pijpje ter grootte van een wijsvinger, 400 jaar oud. Het oudst bekende kindersokje dat in Europa werd gevonden, uit 1550.
Zelfs de oudste luizen ooit gevonden, op een kam die dateert uit 0-400 na Chr., liggen prachtig uitgestald en stemmig uitgelicht op de tentoonstelling Boven het maaiveld in het Rijksmuseum van Oudheden. Het gaat om vijfhonderd archeologische vondsten gedaan in de afgelopen 25 jaar in Nederland en de overzeese gebiedsdelen. Dat klinkt overweldigend, en dat is het ook – maar op de allerbeste manier. Lees de recensie.
★★★★★
Rijksmuseum van Oudheden, Leiden, t/m 7/9.
Joana Schneider timmert al een paar jaar flink aan de weg met haar textielkunst. Sinds ze in 2018 afstudeerde aan de Koninklijke Academie van Beeldende Kunsten in Den Haag waren haar (vaak textiel)sculpturen op talloze internationale groepstentoonstellingen en kunstbeurzen te zien.
Met Otherworldly in het Groninger Museum vult ze voor het eerst twee ruime museumzalen. En dat levert een gedurfd statement op: een botsing van stijlen. Schneider gebruikt materialen en technieken uit klassieke mannenberoepen om kritiek te uiten op hedendaagse schoonheidsidealen. Lees de recensie.
★★★★☆
Groninger Museum, t/m 31/8.
De Nederlandse kunstenaar Daan van Golden (1936-2017) vond inspiratie en schoonheid in de kleinste dingen: een stukje papier of een zakdoek bijvoorbeeld. Hij sprak zelf van een ‘meditatieve manier van schilderen’. Die aanpak maakt zijn oeuvre tijdloos en direct, is te zien in de oeuvretentoonstelling in Stedelijk Museum Schiedam.
Dit is kunst zonder boodschap. Impliciet, onuitgesproken in alles behalve de verklaring: dit trof me. Nu schilder ik het, in vijf, zes variaties, zo mooi en zorgvuldig als ik kan. Lees de recensie.
★★★★☆
Stedelijk Museum Schiedam, t/m 14/09.
Elke week kiest de kunstredactie een opvallend kunstwerk dat nu in een expositie is te zien. Deze zomer zoeken we speciaal naar kunstwerken in de buitenlucht.
Op Landgoed Anningahof in Zwolle staat een signaalrood beeld van Caspar Berger dat bij iedere bezoeker een andere reactie losmaakt.
Met zijn signaalrode kleur trekt het nieuwe beeld Hidden movement van Caspar Berger gelijk mijn aandacht in beeldentuin Landgoed Anningahof. Niet alleen die van mij, ook andere bezoekers blijven staan. ‘Kijk, het is een koffer’, zegt er een. ‘Net een grafkist’, zegt een tweede. Weer een ander: ‘Als het onder de grond zou liggen, zou alleen die arm nog uitsteken.’ Grappig. Ik denk in eerste instantie aan iets heel anders. Namelijk: Elon Musk. Lees Buitenkunstwerk van de week.
Vorige week waren we ook in Zwolle, op de Schellerdijk, waar een watervalkunstwerk van Bram Kuypers staat.
Het is natuurlijk mooi als een kunstwerk in de publieke ruimte helemaal op zijn plek valt. Er perfect past. Zowel de plek als het kunstwerk wordt daar beter van. Maar nog leuker is het misschien wel als een kunstwerk compleet misplaatst is, zo laat deze geheimzinnige container zien.
Het lijkt alsof hij zo uit de lucht is komen vallen, uit een gat in het universum, om neer te komen in de uiterwaarden van de IJssel. Boem. Lees Buitenkunstwerk van de week.
Over dit overzicht: de kunstredactie maakt een selectie uit de meest positief besproken tentoonstellingen en de rubriek Kunstwerk van de Week.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant