Studentenvereniging Voorafgaand aan het nieuwe studiejaar werft de Groot-Nederlandse Studentenvereniging – die gelieerd is aan extreemrechtse netwerken – leden in Leiden. In september begint de club ook in Utrecht. Er is kritiek: „Ik vind het belachelijk dat ze hier staan.”
Voor de kraam van de GNSV in Leiden heeft een activist een emmer vuiligheid gedeponeerd. Vandaar dit schoonmaken.
„We moeten extra alert zijn”, zegt Wancho Karkalasev, voorzitter van de Leidse afdeling van de Groot-Nederlandse Studentenvereniging (GNSV), op de eerste dag van introductieweek EL CID. Vlak voor dat de verenigingenmarkt in Leiden begon, kieperde iemand een emmer vuiligheid leeg voor de kraam van de GNSV, die naast de Karnemelksbrug staat. Volgens getuigen was de dader een gemaskerde man, die op de vlucht sloeg. Van de vuiligheid is nu niets meer te zien.
De vier aanwezige leden van de in 2021 opgerichte GNSV delen beurtelings flyers uit aan langslopende studenten. Vanaf een beschaduwd terras tegenover de kraam bekijkt activist Eric Krebbers de GNSV’ers door een fotolens. De beelden worden later op de website van antiracismebeweging Doorbraak geplaatst. Deze organisatie deelde eerder een oproep van actiegroep Leiden Tegen Fascisme om bij de universiteit bezwaar te maken tegen deelname van de GNSV aan de markt.
Vorig jaar sprak Holocaust-ontkenner Dries Van Langenhove op het ‘Groot-Nederlands Jongerencongres’ dat GNSV jaarlijks mede-organiseert. Ook actiegroep Voorpost, die in AIVD-rapporten onder het kopje ‘extreemrechtse en rechts-extremistische groeperingen’ valt, werd uitgenodigd. „Iedereen mag zich bij de GNSV aansluiten, zolang ze onze ideeën onderschrijven”, zegt Karkalasev (22), groene polo en witte sneakers, naast de kraam waar de stank van het vuil nog niet helemaal is verdwenen.
„Ons belangrijkste punt is de vereniging van Nederland en Vlaanderen: Groot-Nederland”, vertelt Karkalasev, zelf student geschiedenis. Het Duitse Rijk gebruikte het Grootneerlandisme om tijdens de Eerste Wereldoorlog de verschillen tussen Walen en Vlamingen aan te zetten en België zo te verzwakken. Tergelijkertijd praatten de Duitsers het neutrale Nederland angst aan voor het Franstalige deel van België dat Nederlanders zou verafschuwen.
Onder meer Anton Mussert, die in de jaren dertig de fascistische NSB oprichtte, verlangde naar een Groot-Nederland. En in 1940 juichten prominente Groot-Nederlanders de nazi-bezetting van België en Frankrijk toe omdat vereniging met Vlaanderen, weliswaar onder Duitse heerschappij, aanstaande leek.
Al 56 jaar organiseert EL CID de introductieweek voor alle eerstejaarsstudenten van de Universiteit Leiden. Foto Walter Herfst
Vier geschiedenisstudenten, die voor de GNSV-kraam staan, voelen maar weinig voor een samengaan met Vlaanderen. „Moeten we dan de Belgische staatsschuld overnemen?”, vraagt eentje verontwaardigd. Na een korte discussie loopt het viertal verder. Lid worden van de GNSV? Nee, dat willen ze niet. „Ik zou het vervelend en heel gek vinden als bekenden van mij bij de GNSV zouden zitten”, zegt de Leidse student Berend Zwikker (17), met een linnen tas van de introductieweek in zijn hand. „Massa-immigratie en vereniging met Vlaanderen aankaarten?”, zegt hij. „Dat moet je niet bespreken met toch best wel jonge mensen die heel snel onder de indruk zijn.”
De Vlaamse evenknie, de Nationalistische Studentenvereniging (NSV) die in 1976 werd opgericht, is „een grote inspiratiebron”, zegt GNSV’er Karkalasev. Onder meer de radicaal-rechtse Belgische politici Filip Dewinter en Tom Van Grieken waren lid. In februari 2024 besloot de KU Leuven dat NSV tot eind dit jaar geen ruimtes meer mag gebruiken, omdat Van Langenhove racistische uitspraken deed tijdens een NSV-lezing op de universiteit. Sinds afgelopen maart vormen de GNSV en NSV het Diets Studentenkartel.
De Universiteit Leiden vindt het niet nodig GNSV van de introductiemarkt te weren. „De deelname van verenigingen met uitgesproken standpunten maakt begrijpelijkerwijs veel los bij verenigingen en groepen met andere standpunten. Zowel de EL CID-organisatie als de universiteit heeft na hun deelnameverzoek ook dit jaar de GNSV tegen het licht gehouden. Wij [hebben] geconstateerd dat er op dit moment geen gronden zijn om hen te weigeren.” De universiteit nodigt Leidse verenigingen binnenkort uit om te praten over de deelname van de GNSV.
In 2023 kwam de GNSV landelijk in het nieuws na een vechtpartij met Antifa op de introductiemarkt van de Radboud Universiteit, waar de pas opgerichte Nijmeegse afdeling leden wierf. Een 38-jarige Nijmegenaar en een 18-jarige Oegstgeestenaar werden vrijgesproken wegens gebrek aan bewijs. De Nijmeegse afdeling heeft inmiddels, net als de Leidse afdeling, tien tot vijftien leden, zegt Karkalasev. In september begint een Utrechtse tak.
De stand van de GNSV met de opeenhoping van vuil alvorens die werd verwijderd. Foto Walter Herfst
Evenals bij ontgroeningen van sommige disputen worden aspirant-leden van de GNSV een jaar lang getest. Na een ‘dooptocht’ om ‘schacht’ (een Vlaamse term voor eerstejaars) te worden, begint een traject met lezingen „waarin studenten worden opgeleid in onze ideeën”, legt Karkalasev uit. Uiteindelijk volgt een schachten-examen en boekpresentatie. „Op basis daarvan beslissen we of iemand lid kan worden.” Ontgroende leden dragen een pet en lint met de kleuren van hun afdeling, net als Burschenschaften, Duitse disputen.
Enkele van die leden legden afgelopen juni op de 23ste sterfdag van Hans Janmaat, bloemen op het graf van de politicus. De partijleider van de Centrumdemocraten werd onder meer in 1995 veroordeeld voor discriminatie en aanzetten tot vreemdelingenhaat. „We organiseren die acties om meer bewustzijn te kweken voor de rechtse beweging in Nederland”, zegt Karkalasev. Janmaat wilde de multiculturele samenleving afschaffen. Zijn partij haalde nooit meer dan drie Kamerzetels.
„Ik vind het belachelijk dat ze hier staan”, zegt een 22-jarige student koloniale geschiedenis, die een straat verderop staat bij de kraam van haar studievereniging. Ze wil anoniem blijven omdat ze werkgroepen volgt met GNSV’ers. „Het is een supernationalistische club. Ze staan niet voor inclusiviteit, terwijl het normaal is om de regenbooggemeenschap en mensen met een andere culturele achtergrond te accepteren.”
Source: NRC