Een oproep om een arts in Gaza aan eten te helpen groeide uit tot een project dat zo’n dertig artsen moet redden. Politicoloog Mounir Samuel zamelt geld in om ze een ‘symbolisch salaris’ te geven. ‘Ze staan daar benen te amputeren terwijl ze letterlijk omvallen van de honger.’
is verslaggever van de Volkskrant en schrijft over asiel, migratie en de multiculturele samenleving.
Vijftien artsen in Gaza kregen in de afgelopen dagen een ‘symbolisch salaris’ van 1.500 euro overgemaakt, geld dat in een week bij elkaar was verzameld door de Nederlandse politicoloog en publicist Mounir Samuel. ‘Om levens van Palestijnen te redden, moeten we zorgen dat de artsen eten hebben.’
Het begon toen Samuel (35) ergens in een bijzin las dat de gemiddelde dokter in Gaza al drie dagen niet had gegeten. ‘Toen besefte ik: ze staan daar benen te amputeren terwijl ze letterlijk omvallen van de honger.’
Op vrijdag 25 juli kreeg hij op LinkedIn een bericht van de Palestijnse arts Ahmed Mezied. Of Samuel hem financieel kon helpen. ‘Ik krijg veel van dat soort berichten. Ik antwoordde zoals ik altijd antwoord: sorry broeder, ik weet dat de nood hoog is, maar kan onmogelijk verifiëren wie je bent. En waarom zou ik jou helpen en een ander niet?’
Veel mensen die in pro-Palestijnse appgroepen zitten of op sociale media berichten delen over de genocide in Gaza, zullen dit herkennen. Met regelmaat vragen onbekenden via privéberichten om geld. Een deel van die verzoeken komt van Palestijnen in nood, een deel lijkt afkomstig van fraudeurs die een slaatje willen slaan uit de diepgevoelde wens van mensen om te helpen.
‘Dit keer bleef het knagen’, vertelt Samuel. ‘Ahmed antwoordde dat hij en andere artsen al twee jaar geen salaris krijgen. Dat het eten op de zwarte markt onbetaalbaar is geworden. Dat ze niet naar de voedseluitgiftepunten kunnen, omdat ze de mensen moeten behandelen die bij die uitgifte worden neergeschoten.’
Samuel besefte toen dat Ahmed Mezied een van de artsen uit die bijzin was. ‘Het is één ding dat ziekenhuizen worden gebombardeerd, dat er geen stroom en medicijnen zijn, dat er niet eens verband is. Maar als ook de artsen verhongeren, dan komt het allerlaatste radertje van de machine tot stilstand.’
U besloot te verifiëren of Ahmed Mezied was wie hij zegt te zijn. Hoe ging u te werk?
‘Ik vroeg hem namen te noemen van collega-artsen, die ik vervolgens persoonlijk contacteerde. Ik vroeg hem ook om foto’s, en een video waarin datum en tijd te zien waren en waarin hij zich rechtstreeks tot mij richtte. Hij stuurde me ook via WhatsApp zijn livelocatie, toen had ik voldoende duidelijkheid.’
Samuel deed een oproep aan zijn negentienduizend volgers op LinkedIn om Mezied te helpen steunen. ‘Nu de genocide in Gaza haar brute eindfase heeft bereikt, gaat het om het redden van de laatste levens’, schreef hij. ‘Binnen 24 uur had het al 12 duizend euro opgeleverd. Toen ontstond het idee om meer artsen te ondersteunen.’
Hij kreeg hulp van Tjitske Visser, programmamanager bij natuurorganisaties. ‘Zij is een organisatorisch wonder’, aldus Samuel. Dankzij Visser zijn er een website en een stichting in de maak om de boel in formelere banen te leiden. Samuel doet de communicatie. ‘Met de artsen in Gaza, en met de Nederlanders die doneren.’
Hoe bepalen jullie wie in aanmerking komt?
‘Na mijn oproep kreeg ik reacties van Nederlandse artsen die Ahmed bleken te kennen en met suggesties voor andere collega’s kwamen. Ahmed zelf komt uit een artsenfamilie en heeft ook collega’s aangedragen. In Gaza gaat dit initiatief als een lopend vuurtje rond. Artsen die wij geverifieerd hebben, helpen met het verifiëren van anderen. Ik denk dat we ongeveer dertig artsen structureel kunnen steunen.’
Kunnen mensen niet beter doneren aan gevestigde hulporganisaties?
‘Dat kan, maar die werken volgens strakke principes en steunen doorgaans geen individuen. Het probleem is ook dat de hulpstructuur van de VN is afgebroken. Er is geen overheid meer, niks functioneert. Dus naar mijn mening is hulp aan individuele artsen nu de beste optie. Wie een arts steunt, helpt meer dan één mens.’
U bent dagelijks in contact met deze artsen. Hoe zijn ze eraan toe?
‘De meesten zijn heel jong. Sommigen liepen coschappen toen de genocide begon, anderen zaten in de laatste fase van hun opleiding. Ze hebben geen salaris en worden net als de rest van de bevolking uitgehongerd. Een van hen is zwanger van een tweeling.
‘Ze sturen me foto’s en video’s van hun werk, die ik weer deel in de appgroep voor donateurs. Ze vertellen daarin niet hoe smerig, luid, gewelddadig en chaotisch het is in de ziekenhuizen. Dat alles stinkt naar rotting, dat de gangen vol zijn met schreeuwende, psychotische mensen. Niet alleen om ons te beschermen, ook uit respect voor hun patiënten.’
Hoe krijgen jullie het geld daar?
‘We zamelen in via een donatielink en maken het geld over naar de arts. Maar omdat er in Gaza geen pinapparaten meer zijn, moeten ze het overmaken naar een geldhandelaar, die hun dan cash uitbetaalt. De commissie is inmiddels 40 of 50 procent, maar er is geen andere manier.’
U noemt het een symbolisch salaris, geen liefdadigheid. Waarom?
‘Als Nederlanders zijn we medeplichtig. Niet alleen omdat onze overheid Israël blijft steunen, ook omdat Nederland wereldwijd de grootste investeerder in Israël is, en een van de grootste handelspartners. Dus het is meer dan terecht dat wij het salaris betalen van deze artsen.
‘Eerlijk gezegd verwacht ik niet dat ze nog lang in leven zullen blijven. Maar ook als dit hun laatste weken of maanden zijn, heeft het nut. Onze steun maakt veel emoties los bij deze diep wanhopige artsen. We laten ze voelen dat ze niet vergeten zijn. Dat hun werk ertoe doet.’
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant