Een telefoontje naar Thailand en Cambodja of een staakt-het-vuren tussen India en Pakistan: Donald Trump lijkt overal een vinger in de pap te hebben. Ook bij conflicten waar de VS niets mee te maken heeft. Lezers vragen zich af: waar komt die bemoeienis vandaan?
"Trump verdient de Nobelprijs, maar links zal het nooit toegeven" is de titel van een opiniestuk dat de Amerikaanse president dinsdag deelde op zijn platform Truth Social. En dat heeft alles te maken met zijn inmenging in oorlogen wereldwijd, maar daarover later meer.
Dat de VS overal bovenop lijkt te zitten, is volgens Jelte Olthof, universitair docent American Studies aan de Rijksuniversiteit Groningen, niet vreemd. Het land is een machtige handelspartner en heeft overal internationale belangen, met name op het gebied van fossiele brandstoffen. "De VS wil controle hebben over waar alle olie heen gaat", zegt Olthof. Daarnaast wil de VS inzicht hebben in wie kernwapens heeft en hoeveel, om daarmee potentiële oorlogen te voorkomen.
Maar dan is er nog Trump zelf. Welke motieven heeft hij? Volgens Olthof is er een duidelijk onderscheid tussen de twee regeringstermijnen van de president. "Bij Trump 1 was het devies constant: America first." De VS wilde zich zo min mogelijk met andere conflicten bemoeien en zoveel mogelijk focussen op binnenlandse politiek.
Daar sluit Amerikadeskundige Kirsten Verdel zich bij aan: "De VS werd eerder altijd gezien als politieagent van de wereld." Maar het land wilde een andere koers en "was het zat" dat het altijd die rol kreeg. Dat liet Trump naar buiten toe duidelijk zien: de VS wilde zich niet meer met andere conflicten bemoeien, tenzij daar (financieel) wat tegenover zou staan.
Zo bleef de VS in Trumps eerste termijn redelijk op de achtergrond bij grote oorlogen. Al had hij ook wel het voordeel van de coronapandemie, waardoor het op internationaal gebied rustiger was, zegt Olthof. De Gazaoorlog en de oorlog in Oekraïne speelden ook nog geen rol.
Trump 2 daarentegen ziet er heel anders uit. De president noemt zich te pas en te onpas "vredestichter" en bemoeit zich vanaf het begin van zijn presidentschap met allerlei buitenlandse conflicten waar de VS ogenschijnlijk niets mee van doen heeft. Dat heeft volgens beide deskundigen alles te maken met zijn karakter en persoonlijke beweegredenen.
Olthof: "Het is koffiedik kijken, maar het lijkt erop dat hij heel graag de Nobelprijs voor de Vrede wil krijgen. Dat zegt hij heel vaak en ik heb inmiddels geleerd: als Trump het heel vaak ergens over heeft, dan wil hij het ook."
Volgens de docent komt dat deels door zijn verhouding met Barack Obama, zijn "eeuwige rivaal" die tijdens zijn presidentschap wél de Nobelprijs ontving. "Ik denk dat veel mensen onderschatten hoe erg dat onder zijn huid is gekropen", zegt Olthof.
Dat Trump vindt dat hij die prijs ook heeft verdiend, steekt hij niet onder stoelen of banken. "Ik krijg geen Nobelprijs voor de Vrede, wat ik ook doe", schreef hij eind juni op Truth Social. Daarbij noemde hij onder meer zijn inspanningen voor vrede in Afrika, in het Midden-Oosten en in het conflict tussen India en Pakistan.
"Hij vindt het schandalig dat hij 'm nog niet heeft gekregen", zegt Verdel. "Als hij de prijs niet krijgt, is het presidentschap in zijn ogen in elk geval nog niet af." Volgens beide deskundigen is dat de voornaamste reden dat hij zich in allerlei conflicten opwerpt als de vredestichter of "president van de vrede".
Zo eiste hij afgelopen weekend de verantwoordelijkheid voor het staakt-het-vuren tussen Thailand en Cambodja op. "Ik ben verheugd te kunnen aankondigen dat beide landen, na de betrokkenheid van president Donald J. Trump, een wapenstilstand en vrede hebben bereikt", schreef hij op zijn eigen platform Truth Social. "Gefeliciteerd allemaal! Door deze oorlog te beëindigen, hebben we duizenden levens gered."
Maar zijn rol in dat conflict en zijn zelfopgelegde titel van vredespresident kun je met een behoorlijke korrel zout nemen, vindt Verdel. "Trump denkt dat hij met een simpel telefoontje een oorlog beëindigt. Zo simpel werkt het natuurlijk niet." Zijn daadwerkelijke rol in zo'n conflict is ook twijfelachtig. Ook in de oorlog tussen Cambodja en Thailand was die er eigenlijk niet. Al zegt hij van wel, "het handelen is er totaal niet naar", zegt Verdel.
Sterker nog: in sommige gevallen zou je zijn beleid zelfs als averechts kunnen zien. Zo bombardeerde hij de Houthi's in Jemen al in de derde maand van zijn presidentschap. En hoewel hij al vanaf het begin aandringt op een wapenstilstand tussen Israël en Hamas, blijft Trump Israël militair en financieel ondersteunen. Bij zijn rol als vredestichter zijn dus genoeg vraagtekens te plaatsen. "Zijn positie is heel verwarrend", besluit Verdel.
Source: Nu.nl algemeen