Nederland mag alleenstaande mannelijke asielzoekers niet langer terugsturen naar België. De opvang is daar te slecht, waardoor zij het risico lopen niet in hun meest elementaire levensbehoeften te kunnen voorzien.
is politiek verslaggever van de Volkskrant en schrijft onder meer over justitie.
Dat heeft de Raad van State woensdag in een uitspraak bepaald. De hoogste bestuursrechter volgt daarmee een vonnis van de rechtbank Den Haag uit juli 2024, waartegen de minister van Asiel en Migratie in beroep was gegaan. België lijdt volgens de Raad van State aan ‘systeemfalen’ bij het opvangen van alleenstaande mannelijke asielzoekers.
De zaak was in Nederland aangespannen door een Afghaanse asielzoeker die op grond van de Dublin-verordening terug zou moeten naar België, waar hij eerder verbleef. Die verordening houdt in dat asielzoekers hun aanvraag moeten doen in het EU-land waar ze het eerst binnenkwamen. De toenmalige staatssecretaris van Justitie en Veiligheid in het kabinet-Rutte IV weigerde hem om die reden een verblijfsvergunning te verstrekken voor bepaalde tijd.
Maart vorig jaar vond de Raad van State terugsturen naar België nog wel toelaatbaar, omdat de Belgische autoriteiten destijds zeiden hard te werken aan verbetering van de opvang. Van de beloofde verbetering is volgens de Raad van State sindsdien niets terechtgekomen. Er is in België een tekort aan opvangplekken en het is niet duidelijk of alleenstaande mannelijke asielzoekers terechtkunnen bij nood- en daklozenopvang.
Ook de rechtsbescherming en medische bijstand voor deze groep asielzoekers is niet op orde. Zij lopen daardoor het risico op een onmenselijke behandeling. ‘Dat is in strijd met de mensenrechten’, oordeelt de Raad van State.
In de Dublinprocedure geldt het ‘interstatelijk vertrouwensbeginsel’. Dit houdt in dat een land dat een asielzoeker terugstuurt op grond van de Dublin-verordening, er vanuit mag gaan dat in het land van de eerste asielaanvraag de opvangsituatie aan de Europees afgesproken criteria voldoet. Dat laatste is in België niet het geval.
Waar dit eerder nog als een tijdelijke kwestie werd gezien, veroorzaakt door ‘praktische problemen’, moeten volgens de Raad de tekortkomingen in België ‘nu als structureel worden beschouwd’. De Raad van State hekelt in de uitspraak de ‘onverschilligheid’ van de Belgische autoriteiten, die bovendien weigeren om gerechtelijke uitspraken uit te voeren en dwangsommen te betalen.
De Raad wijst verder op de zogenoemde ‘ontradingscampagne’ die België in maart 2025 is gestart. In die campagne worden videobeelden getoond van tentjes in Brussel, ‘om asielzoekers te laten zien dat de opvang in België vol zit en om hen op te roepen daarom niet naar België te komen’.
Gevolg is niet alleen dat de Afghaanse asielzoeker nu de Nederlandse procedure mag doorlopen, maar ook dat Nederland deze categorie asielzoekers niet langer mag terugsturen naar België. De Raad van State zegt zich bewust te zijn van ‘de ernst van haar oordeel over de situatie in België’.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant