Voor het eerst in ruim tachtig jaar dreigen verslaggevers van het gerenommeerde persbureau Agence France-Press (AFP) om te komen van de honger. De vakbond van de nieuwsorganisatie luidde maandag de noodklok over de tien Palestijnse AFP-medewerkers in Gaza.
is correspondent Midden-Oosten van de Volkskrant. Hij woont in Amman.
Ze ontvangen salaris, maar zijn vanwege de hoge voedselprijzen en mensonterende omstandigheden nauwelijks nog in staat te werken. ‘Mijn lichaam is mager en ik kan niet meer werken’, zo meldde de moegestreden fotograaf Bashar (30) afgelopen weekend op Facebook.
‘Sinds de oprichting van AFP in augustus 1944 hebben we journalisten verloren in conflicten en hebben we gewonden en gevangenen in onze gelederen gehad’, zo schrijft de vakbond in het communiqué van maandag, ‘maar niemand van ons herinnert zich dat hij een collega van honger heeft zien sterven.’ Zonder ‘onmiddellijke interventie’, zo gaat het bericht verder, ‘zullen de laatste verslaggevers in Gaza sterven. […] Wij weigeren om dat te laten gebeuren.’
Samen met de andere grote persbureaus Reuters en Associated Press vormt AFP de ruggengraat van de internationale nieuwsverslaggeving, waar ook Nederlandse kranten zoals de Volkskrant op leunt. De organisatie heeft medewerkers in meer dan 150 landen ter wereld.
In een reactie zei de Franse minister Jean-Noël Barrot (Buitenlandse Zaken) dinsdag dat zijn regering de ‘komende weken’ een aantal van de AFP-medewerkers hoopt weg te krijgen uit Gaza, zonder erbij te zeggen wie precies en hoe. ‘We steken hier veel tijd en energie in.’ Israël op zijn beurt beschuldigde de machthebbers in Gaza (Hamas) ervan een ‘valse propagandacampagne’ te voeren.
In totaal heeft AFP zes cameramensen in Gaza, drie fotografen en een schrijvend journalist. De omstandigheden waarin zij de voorbije anderhalf jaar hebben moeten werken, waren al buitengewoon zwaar. Journalisten zijn geregeld het doelwit van Israëlische luchtaanvallen. Zeker 178 Palestijnse verslaggevers zijn sinds het begin van de oorlog door Israël gedood, verreweg het hoogste aantal in oorlogen van de voorbije decennia. Het moedwillig ombrengen van journalisten geldt als een oorlogsmisdaad. Volgens een groot aantal volkenrechtdeskundigen maakt Israël zich in Gaza ook schuldig aan genocide.
Een bijkomend probleem is dat Gaza voor de rest van de wereld potdicht zit. Internationale verslaggevers worden niet toegelaten. Zowel de Israëlische overheid als die van Egypte (dat een grens heeft met Gaza) werd herhaaldelijk – en zonder succes – door honderden internationale mediaorganisaties opgeroepen dat beleid te wijzigen.
Bashar die om veiligheidsredenen alleen met zijn voornaam wordt aangeduid, woont in de overgebleven ruïnes van zijn huis in Gaza-stad, samen met zijn moeder, vier broers en zussen, plus enkele andere familieleden. Op een paar kussens na is het huis leeg. Zondagochtend meldde hij dat zijn broer ‘van de honger was omgevallen’. Hij voegde eraan toe: ‘Ik voel me voor de eerste keer verslagen.’
Honger is voor Palestijnen momenteel verreweg het grootste probleem – meer nog dan de aanhoudende Israëlische luchtaanvallen en beschietingen. VN-organisatie UNRWA meldde dinsdag dat artsen en hulpverleners nu geregeld flauwvallen als gevolg van honger en uitputting. Meer dan honderd mensen zijn inmiddels door de honger gestorven, zo aldus het ministerie van Gezondheidszorg, vrijwel allemaal kinderen.
Sinds begin maart blokkeert Israël nagenoeg alle hulptoevoer, en komt er veel minder binnen dan nodig is. Er is nog eten beschikbaar op de markt, maar de prijzen zijn door de schaarste de lucht in geschoten en vallen voor gewone burgers niet op te hoesten. Een kilo tomaten kost volgens recente berichten meer dan 21 euro, een kilo bloem bijna het dubbele.
Op de onafhankelijke website +972 Magazine beschrijft de Palestijnse freelance journalist Ruwaida Amer, die in het vluchtelingenkamp Khan Younis woont, dat haar familie overleeft op een dieet van zelfgebakken brood, kruiden en incidenteel wat rijst. Eieren en vlees hebben ze in maanden niet gehad. ‘We gaan zelden nog naar buiten, uit angst dat onze benen het gaan begeven.’ Een van haar neven is zo’n veertig kilo afgevallen.
Wetenschappers wijzen er sinds maanden op dat de schade als gevolg van honger voor met name minderjarigen permanent kan zijn, zowel cognitief als fysiek, ook in het miraculeuze geval dat ze vanaf morgen weer genoeg binnenkrijgen.
Ook aan diesel en benzine is een schreeuwend tekort. Volgens AFP kunnen hun verslaggevers nu alleen nog lopend ergens komen, of met ezel en wagen. Eén van hen, Ahlam, zei dat ze zo lang mogelijk wil blijven ‘getuigen’ van wat ze ziet. ‘Ik probeer mijn werk te blijven doen, de stem van het volk te zijn en de waarheid te documenteren, ondanks alle pogingen om die te verzwijgen. Verzet is hier geen keuze, het is een noodzaak.’
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant