Ondanks een rel rond de nieuwe eigenaren, met het afzeggen van meerdere artiesten tot gevolg, is de zonnige 27ste editie van de Zwarte Cross uitverkocht. ‘Bezoekers komen toch wel. Hier kun je als artiest juist een punt maken.’
schrijft voor de Volkskrant over theater en populaire cultuur
‘Geef mij maar Orgel Joke’, zegt Kenji Hollak (15) stellig, als hij moet kiezen tussen Goldband of een orgelspelende oma als headliner. ‘Ze is creatief, en ondanks haar leeftijd actief op TikTok.’ De 76-jarige Joke Meijer werd in coronatijd een onlinesensatie met haar orgelcovers en zal vanavond een broeierige zaterdag op de Zwarte Cross gaan afsluiten.
Naast hem op het picknickkleedje knikken de ouders van Kenji instemmend. ‘We komen voor de sfeer, en die is hetzelfde, wie of wat er ook speelt’, zegt moeder Sabine. Het is de vierde editie voor het gezin en ze twijfelden ‘geen moment’ of ze dit jaar weer zouden gaan.
‘Wij houden ons niet bezig met KKR’, zegt vader Erwin, waarna hij opstaat om een dansje te wagen op de Limburgse feestband Wir Sind Spitze, die achter hen de ‘megatent’ aan het afbreken is.
Even het geheugen opfrissen: de Zwarte Cross viel vorig jaar ongewild in handen van het Amerikaanse investeringsbedrijf KKR, dat naast vrolijke festivals ook investeert in Israëlische bedrijven die aanwezig zijn op de Westelijke Jordaanoever. Het was reden voor verschillende artiesten, waaronder de Haagse hitmachine Goldband, om hun optreden op Nederlands grootste festival af te zeggen.
Het publiek is er wel: het motorcross-, muziek- en theaterfestival is met meer dan 260 duizend bezoekers uitverkocht.
Aan de andere kant van het grote terrein staat Christel de Keijzer (54) tussen de vele mannen met blote basten te wachten in de rij voor de Grolsch Underground, de nieuwe ravekelder op de Zwarte Cross. Haar rode gezicht is het bewijs dat deze 27ste editie een zonnige is.
De Keijzer was onder de indruk van het optreden van Typhoon en mensenrechtenorganisatie Amnesty tijdens de jaarlijkse ‘levendenherdenking’, afgelopen donderdag op het hoofdpodium. In een emotionele speech veroordeelde Typhoon de genocide in Gaza en samen met het publiek scandeerde hij ‘vrede’. Voor het podium was een 100 meter lange rode loper uitgerold, die dienstdeed als rode lijn.
‘Ik denk dat iedereen hier wil dat het geweld in Gaza stopt’, zegt De Keijzer. ‘Het is verschrikkelijk dat KKR de Zwarte Cross heeft overgenomen, maar daar kan de organisatie niks aan doen.’ Ze vindt het wegblijven van artiesten niet de juiste strategie. ‘Bezoekers komen toch wel. Hier kun je als artiest juist een punt maken.’
Iets verderop, backstage bij de crossbaan, is er geen tijd voor statements. Daar worden de chauffeurs van een ludieke klasse onderworpen aan een alcoholcontrole. ‘Iedereen moet honderd procent clean zijn voor ze de baan op mogen’, zegt vrijwilliger Annouk Hemmink, met blaasapparaat in de aanslag.
Dat gaat niet altijd goed. ‘Er zijn er die het toch proberen met een glaasje op. Maar we sturen ze gewoon terug naar de tent.’
Coureur Nico laat trots zijn blauwgelakte duimnagel zien, een bevestiging van zijn nuchterheid. Hij parkeert zijn grote blauwe, met gekleurde vlaggetjes versierde truck in de startopstelling achter een wagen gevuld met mensen verkleed als augurken.
Terwijl de competitieve damesklasse terugkeert van de baan, vertelt Nico, schreeuwend over de ronkende motoren heen, waarom hij al achttien jaar meerijdt. ‘Er komen heel veel geluksstofjes vrij in je hersenen.’
Zijn partner Marieke op de bijrijdersstoel vult aan: ‘We werken lang aan de wagen. Hier rijden geeft de kick van een kermisattractie.’
Op het dak van de wagen staat nog eens een handjevol passagiers. Wanneer ze even later de baan betreden, zetten allemaal een biggenhelm op en zwaaien ze uitbundig naar de vele duizenden toeschouwers.
Ze zijn nog geen vijf minuten bezig als een gele driewieler vast komt te zitten op een zandbult, en er een kleine file ontstaat. Vrijwilliger Frank ziet het aan de rand van het parcours, gezeten op zijn rode quad – voeten op het stuur – goedkeurend aan. ‘Dít is de Zwarte Cross. Die mix van motorsport en plezier.’
Frank is een van de 225 vrijwilligers die er dagelijks voor zorgen dat alles rondom de baan vlekkeloos verloopt.
‘Het was fantastisch’, glundert Marieke, als ze na drie rondjes haar biggenhelm afzet. Het kwik is inmiddels opgelopen tot boven de 30 graden, en haar rood aangelopen hoofd gutst van het zweet. De rest van de avond gaan ze feesten, maar niet te hard, want morgenochtend mogen ze nog eens.
Als de avond valt zijn de meeste shirts weer aan, evenals de kleurrijke kermisverlichting van de (twee!) reuzenraden aan weerszijden van het hoofdpodium. Daarop doen de Sugababes hun uiterste best, maar dat je op driekwart van de show gemakkelijk tot op 10 meter van het podium kunt lopen, zegt iets over de belangstelling voor de Britse vrouwengroep.
Een uurtje later is dat bij, jawel, Orgel Joke wel anders. Duizenden schreeuwen haar naam als ze plaatsneemt achter haar orgel. Het regent inmiddels pijpenstelen, lasers schieten door de nacht, vuurwerk knalt boven het publiek uiteen. ‘We gaan er een feestje van maken’, zegt Joke, terwijl ze Oerend hard instart.
Daar is Frans Bauer met een aantal meezingers. Happyhardcorekoning Mental Theo zorgt ervoor dat Joke gaat hakken, en even later zingen Joke en Willeke Alberti hand in hand Alberti’s klassieker Samen zijn. Het is, met recht, een feestje. En met een beetje goede wil een statement voor verbondenheid in roerige tijden.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant