Er zijn steeds meer ernstige verstoringen op het spoor, meldde ProRail donderdag. Dat zorgt voor veel hinder bij reizigers. Volgens NU.nl-lezers is het treinnetwerk in Nederland dan ook veel slechter dan in de rest van Europa. Maar klopt dat wel?
Daar zijn deskundigen heel duidelijk over: nee, het netwerk is hier zeker niet slechter dan in onze buurlanden Duitsland en België. Sterker nog, de zogeheten treinpunctualiteit in Nederland is een van de hoogste in Europa. Pieter Vansteenwegen, hoogleraar publiek transport aan de Katholieke Universiteit te Leuven, noemt Nederland zelfs een voorbeeld voor de andere landen. "De stiptheid is aanzienlijk beter dan in andere landen."
Puur naar de cijfers gekeken, lijkt Nederland het even 'goed' te doen als de andere landen met een stiptheid van 89,5 procent in 2024. In België haalden ze bijvoorbeeld een stiptheid van 89,7 procent vorig jaar. Maar de criteria daarvoor verschillen sterk. Het belangrijkste verschil, zegt Vansteenwegen, is dat ze in België kijken naar de vertraging van de treinen, terwijl bovenstaande cijfers voor Nederland gaan over de stiptheid de reizigers.
"Het is veel interessanter om de reizigersstiptheid te meten", vindt Vansteenwegen. "Dat is tenslotte de bedoeling van het treinsysteem, dat je als reiziger op tijd komt."
De hoogleraar legt dat uit met een voorbeeld. "Stel dat ik van Leuven naar Bergen reis via Brussel, en ik kom tien minuten te laat in Brussel-Zuid aan." Als reiziger heb je dan vertraging, waardoor je een eventuele overstap op dat station kunt missen. Maar Brussel-Zuid is een tussenstation. De vertraging die je daar als reiziger oploopt, wordt niet meegeteld in de treinpunctualiteit. Want alleen de vertragingen op het einde van de lijn, bijvoorbeeld in Oostende, wordt meegenomen. Oostende is een stad helemaal aan de kust van België en geldt dus als eindstation.
Stel dus dat de trein de helft van de tien minuten vertraging inloopt en-ie met een uiteindelijke vijf minuten vertraging in Oostende aankomt, dan geldt dat niet als treinvertraging voor België. De trein rijdt namelijk nog binnen de marge van 6 minuten. Maar als reiziger kun je ondertussen wel je overstap op Brussel-Zuid hebben gemist. En dus met 15 of 30 minuten vertraging in Bergen aankomen.
In Nederland wordt naast de reizigersstiptheid ook de treinstiptheid gemeten. Die is in Nederland een stuk beter dan in België. Bij een norm van 5 minuten was in 2024 93,7 procent van de treinen op tijd. België hanteert de minder strenge norm van 6 minuten, en haalt slechts 89,7 procent.
Dat Nederland met die aanzienlijk strengere criteria uitkomt op hetzelfde percentage als de omliggende landen, zegt veel over hoe betrouwbaar het netwerk hier is. Maar dat de treinen hier zo stipt rijden is ook belangrijk vanwege ons treinnetwerk, zegt Rob Goverde. Hij is hoogleraar Railverkeerskunde aan de TU Delft. "We hebben hier een dicht netwerk met veel treinen", legt hij uit. "Als er wat misgaat, heeft dat meteen veel impact omdat er snel andere treinen worden geraakt." Een betrouwbaar netwerk is dus nodig om een dominoeffect op ons volle spoor te voorkomen, dus.
Maar er zijn de laatste tijd wel erg veel werkzaamheden aan het spoor, vinden lezers. Hoe zit dat dan? "Wat je in Nederland ziet, maar ook veel in Duitsland, is dat het achtergebleven onderhoud in de infrastructuur de afgelopen jaren wordt ingehaald", legt Goverde uit. Reizigers merken dat. Daarbij komt dat onderhoud tegenwoordig meer overdag wordt gedaan, terwijl er vroeger meer in de nacht werd gewerkt. Goverde: "Dat je dat nu zoveel ziet gebeuren, geeft wel aan dat het nodig is."
Dat blijkt ook donderdag uit nieuwe cijfers van ProRail. De dienst registreerde voor de eerste helft van dit jaar 302 ernstige verstoringen. Ruim 38 procent daarvan komt door technische storingen aan bijvoorbeeld bovenleidingen en wissels. Met gericht onderhoud probeert ProRail dat aantal omlaag te brengen. De uitval door ernstige verstoringen is overigens niet meegenomen in de vertragingscijfers.
Ook in Duitsland zorgt dat gebrek aan onderhoud namelijk voor aanzienlijke vertragingen. Bij Deutsche Bahn reed vorig jaar slechts 62,5 procent van de langeafstandstreinen op tijd. Het spoorbedrijf heeft volgens Vansteenwegen "meer en meer te maken met uitvallende treinen en problemen op het spoor". Deutsche Bahn is dan ook net als Nederland bezig met een inhaalslag met onderhoud. "Maar dat is niet zomaar in vijf jaar opgelost."
Source: Nu.nl algemeen