Druzische milities botsen met regeringstroepen in de stad Suwayda in Zuid-Syrië, waar sinds zondag 166 doden zijn gevallen door geweld tussen druzen en bedoeïenen. Wat wil de regering in de regio? En waarom bemoeit Israël zich met het conflict?
is buitenlandredacteur van de Volkskrant.
Wat is er de afgelopen dagen gebeurd in Suwayda?
De onrust begon afgelopen weekend met de ontvoering van een druzische marktkoopman uit Suwayda, waarop uit wraak vijf bedoeïenen werden ontvoerd. Deze twee Syrische minderheden staan al jaren op gespannen voet met elkaar, wat zondag tot uitbarsting kwam in meerdere dodelijke gevechten tussen druzische milities en bedoeïenenstammen.
Interim-president Ahmed al-Sharaa besloot in te grijpen en stuurde maandag regeringstroepen naar het gebied. Die botsten daar met druzische milities. Het Syrisch Observatorium voor de Mensenrechten (SOHR) beschrijft zware gevechten tussen regeringstroepen en druzen in het stadscentrum van Suwayda.
Sinds zondagochtend zijn er in de regio zeker 166 doden gevallen, onder wie enkele kinderen. Aan de regering gelieerde troepen vallen druzische burgers lastig en plunderen huizen. Veel families zijn op de vlucht geslagen voor het geweld.
De Syrische minister van Defensie kondigde dinsdagochtend na gesprekken met de ‘notabelen’ van Suwayda een ‘compleet’ staakt-het-vuren aan. Hij zegt dat het leger zich voorbereidt om de controle over te dragen aan politietroepen.
Het SOHR bevestigt dat het leger zware voertuigen uit de stad terugtrekt, maar stelt ook dat er nog steeds gevechten plaatsvinden tussen milities en regeringstroepen.
Hoe heeft de druzische gemeenschap gereageerd?
Druzische leiders hebben dinsdag een verklaring gedeeld waarin staat dat ze de inzet van de veiligheidstroepen van de staat in Suwayda ‘verwelkomen’. ‘We roepen alle gewapende facties op om zich niet te verzetten en hun wapens over te dragen aan het ministerie van Binnenlandse Zaken.’
Maar de invloedrijkste geestelijk leider in de provincie riep juist op tot verzet. Volgens sjeik Hikmat al-Hijri is de verklaring vrijgegeven onder ‘druk van internationale staten’ en komt de inhoud ‘volledig uit Damascus’.
‘We worden onderworpen aan een totale uitroeiingsoorlog’, zegt Al-Hijri. ‘Alle druzen moeten zich met alle beschikbare middelen verzetten tegen deze barbaarse campagne.’
Wat staat er op het spel?
Het is de eerste keer sinds de val van Assad dat regeringstroepen Suwayda en de gelijknamige provincie zijn binnengetrokken. Mensen vrezen dat de regering de gevechten gebruikt als excuus om meer controle over de overwegend druzische regio uit te oefenen en de lokale milities te ontwapenen.
Sommige druzen denken dat Damascus de soennitische bedoeïenen tegen hen heeft opgestookt. Volgens de Syrische mensenrechtenmonitor vochten leden van de regeringstroepen mee aan de kant van de bedoeïenen.
Druzen staan zeer wantrouwend tegenover de nieuwe regering, vanwege de jihadistische wortels van president Al-Sharaa. Dat gevoel is versterkt door verschillende uitbraken van sektarisch geweld.
Eind april sloeg de vlam in de pan in enkele druzische voorsteden van Damascus. Er ging een audiobericht rond waarin een druzische man de profeet Mohammed beledigde, waarop dodelijke gevechten uitbraken tussen pro-regeringstroepen en druzische milities.
De provincie Suwayda kent drie druzische geestelijke leiders. Twee van hen lijken open te staan voor samenwerking met de regering en zijn recentelijk akkoord gegaan met de wens van Damascus dat de druzische milities in het nationale leger worden geïntegreerd. Maar sjeik Al-Hijri, die nu oproept tot verzet, heeft gezegd dat hij geen enkele overeenkomst met de ‘extremistische regering’ wil.
Welke rol speelt Israël?
Het Israëlische leger maakte dinsdag bekend voertuigen van de Syrische regeringstroepen in Suwayda te hebben gebombardeerd. Israël voerde al vaker aanvallen uit op doelen van het regeringsleger, maar de afgelopen tijd liepen er juist gesprekken over toenadering en een mogelijk niet-aanvalsverdrag.
De nieuwe aanwezigheid van het Syrische leger in de zuidelijke regio vormt volgens premier Benjamin Netanyahu een bedreiging voor Israël. Ook zou Israël met de aanvallen de druzen willen beschermen ‘vanwege de diepe bloedbanden met onze druzische burgers in Israël en hun historische en familiale link met het druzen in Syrië’, stelde Netanyahu dinsdag in een verklaring.
Israël heeft zich de afgelopen tijd vaker opgeworpen als beschermer van de druzische minderheid, maar volgens analisten is de achterliggende reden dat Israël zijn buurland verzwakt en verdeeld wil houden. Veel Syrische druzen staan kritisch tegenover de Israëlische bemoeienis.
Luister hieronder naar onze nieuwspodcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant