Nederland is, met dank aan de Amsterdamse Zuidas, nominaal de grootste investeerder in Israël. Omgekeerd is Nederland, ook weer met dank aan de Zuidas, de belangrijkste bestemming van Israëlische investeerders.
is economieredacteur. Hij schrijft over het grote geld en corruptie.
Dit blijkt uit een analyse van de Stichting Onderzoek Multinationale Ondernemingen (Somo), die dinsdag wordt gepubliceerd. Nederland heeft in 2023 ruim 49 miljard euro in Israël gestoken, Israël 47 miljard euro in Nederland.
Daarmee loopt ongeveer twee derde van de Europese investeringen in Israël via Nederland, en andersom geldt hetzelfde. De optie om dit soort geldstromen in Europees verband te stoppen of te bemoeilijken is daarmee een buitenproportioneel Nederlandse aangelegenheid.
Dinsdag praten de buitenlandsministers van de Europese Unie over de eventuele opschorting van het Associatieverdrag met Israël, omdat Israël de mensenrechtenclausule heeft overtreden. EU-buitenlandchef Kaja Kallas presenteert dan een aantal mogelijke stappen tegen Israël. De lidstaten moeten daar unaniem over zijn.
Een en ander is een gevolg van het ‘Caspar Proposal’, het voorstel van de Nederlandse minister van Buitenlandse Zaken Caspar Veldkamp, die het onderzoek twee maanden geleden in gang zette.
De Europese Unie is niet alleen de grootste investeringspartner van Israël, maar ook de belangrijkste handelspartner. Daarmee, zo stelt Somo, is Europa een belangrijke aanjager van de genocidale economie van Israël.
‘Als het associatieverdrag wordt opgeschort heeft dit direct gevolgen voor die relatie’, zegt Lydia de Leeuw van Somo.
De 49 miljard euro die via Nederland loopt, wordt sterk vertekend door de rol van Nederland als facilitator van belastingontwijking. Door winsten via Nederland te drukken, hoeven bedrijven in het land waar ze met hun activiteiten geld verdienen minder belasting te betalen.
Volgens een schatting van De Nederlandsche Bank is 12 procent van de investeringen in Israël voor rekening van brievenbusfirma’s, die geen enkele andere functie hebben dan die van fiscale pleisterplaats. Maar daarbovenop maken ook vele echte bedrijven gebruik van ontwijkconstructies. Niet te zeggen is wel deel van de 49 miljard die naar Israël gaat echt uit Nederland komt, en hoeveel van de 47 miljard uit Israël echt in Nederland blijft hangen.
Een mogelijk indicator is wel dat Israël zelf een heel ander cijfer hanteert voor het bedrag dat uit Nederland komt: 14 miljard dollar, oftewel ongeveer 13 miljard euro. Dat betekent een verschil tussen die twee sommen van 42 miljard.
Deze Zuidas-geldstroom wordt onder meer aangezwengeld door het belastingverdrag dat Nederland met Israël heeft. Dat creëert voor Israëlische bedrijven routes om met trucs zoals leningen en intellectueel eigendom de winst te drukken, en zo de belasting die ze moeten betalen te verlagen.
Betekent dat niet dat Nederland daarmee in feite de Israëlische schatkist schaadt, en zo zand in de oorlogsmachine strooit? Dat is deels waar, zegt Jasper van Teeffelen, de fiscale expert van Somo. ‘Maar je hebt ook Israëlische bedrijven die dankzij de Nederlandse fiscale voordelen minder belasting betalen in andere Europese landen. Die winst komt dus ten goede aan de Israëlische economie.’
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant