Marcia Luyten is journalist en columnist van de Volkskrant.
De Kamerleden verheugden zich in het zicht van de barbecue op de zomervakantie, toen plots als onweer de verkiezingsstrijd losbarstte. Altijd goed voor een overval, Geert Wilders. Lowtech bewapend met flyers en megafoon trok hij langs Helmond, Almere, Zwolle en Purmerend. Het voorwerk was gedaan, online. Nu schreeuwde Wilders: ‘Jullie moeten het niet accepteren! Jullie moeten het niet pikken!’
Iedereen te snel af, de eenmanspartij die in een nanoseconde zelf zijn één-punts-verkiezingsprogram vaststelt. De Helmondse meute mende hij:
‘Willen jullie nog een azc?’
Driehonderd kelen: ‘Nee! Nee!’
‘Elk azc is er een te veel. Zijn jullie dat met me eens?’
‘Ja! Ja!’, vervolgde zijn volk dat weet wat wordt verwacht, en zette spontaan het refrein in: ‘Minder! Minder! Minder!’
Zo zijn alle politieke spelers weer gijzelaar van de volksmenner. Niet alleen in Den Haag, ook lokaal zet hij zijn koevoet tussen democratische wet en uitvoering. De komst van veertien minderjarige meisjes met een asielstatus leidde in Coevorden tot geweld en brandstichting. In plaats van relschoppers te arresteren, blies de burgemeester de opvang af. Met een omslachtige omhaal van woorden motiveerde hij in Met Het Oog Op Morgen zijn besluit: ‘Je wilt toch dat deze minderjarige meisjes veilig zijn.’ En in Coevorden waren ze dat niet.
In plaats van hun huizen te beveiligen, gaf de burgemeester fascistoïde geweld zijn zin. Wilders ging voor een herhaling van zetten naar Zwolle, maar stuitte op een gemeenteraad met ruggengraat. Maar zelfs dan noteert Wilders winst; het NOS Journaal en de andere media verspreidden zijn verhaal.
De gijzeling is onontkoombaar. Falend asielbeleid is turbodiesel in de motor van autocraten. Vurig verzekeren die hun achterban van vluchtelingen als grootste bedreiging – waarmee het dat min of meer ook geworden is, een bedreiging voor ons allemaal: de kaart waarmee de democratie mag worden afgeschaft.
Het VN Vluchtelingenverdrag uit 1951 werkt niet meer in deze tijd van sociale media, goedkoop reizen, lange oorlogen en grote ongelijkheid. Jongens uit Marokko, Nigeria en Gambia appen foto’s van hun hotelboot of Van der Valk-kamer naar huis. Kijk eens hoe wij het hier hebben gemaakt. Buurjongens en verre neven pakken hun koffer.
Een asielstatus gaan ze nooit krijgen, maar dan zijn ze jaren verder en allang MOB – Met Onbekende Bestemming vertrokken. Zeker 60 procent van de vluchtelingen naar Europa maakt geen kans op asiel, berekende de Europese Commissie. Tel daarbij op de sluiting van reguliere opvang en rellen over de Spreidingswet, en radicaal-rechts heeft wat het zoekt: chaos rond azc’s en peperdure opvang in hotels.
Middenpartijen en links moeten, allereerst om de democratie te redden, afrekenen met dit failliete asielsysteem. Een andere reden: asielprocedures voor iedereen die zich meldt aan de grens, is een valse vorm van medemenselijkheid. Veiligelanders frustreren procedures voor wie vlucht voor vervolging of oorlog, en een kleine kans dat MOB’ers hier gelukkig worden.
Nieuw asielbeleid vereist grofweg twee dingen. Veiligelanders worden teruggestuurd of wachten in een veilig derde land hun procedure af. En twee: arbeidsmigratie (de grootste categorie) en asielmigratie worden uit elkaar getrokken. Aan gesloten grenzen heeft Nederland niks. Om onbeschaamd te citeren uit eigen werk: de grens moet als een membraan poreus zijn: ook doorlaatbaar voor wie hier mag werken. Net als in Canada zou de arbeidsbehoefte van Nederland doorslaggevend moeten zijn.
Zonder hardere keuzes over wie mag blijven, beginnen en eindigen de verkiezingen voor alles links van radicaal-rechts in gijzeling. Dan regeert de megafoon, dan wint wie het hardst schreeuwt en verliest de democratie.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
Geen column meer missen?
Volg uw favoriete columnisten via de app. Klik op het belletje naast de auteursnaam.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant