In de Amerikaanse politiek gelden ‘diversiteit’ en ‘inclusie’ inmiddels als vieze woorden, maar het Amerikaanse bedrijf Mattel wil daar vooralsnog niets van weten. Deze week maakte Mattel bekend dat het assortiment Barbies wordt uitgebreid met een pop met een bloedsuikermeter.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant, met als specialisme sociale ongelijkheid.
De machtige speelgoedmultinational zet al geruime tijd in op poppen die meer zijn dan de standaard-Barbie met een witte huid, lange benen en een ultrasmalle taille. Zo bracht het bedrijf vorig jaar een blinde Barbie op de markt: de kleertjes van de pop werden vervaardigd van stoffen met contrasterende kleuren en texturen, zodat blinde kinderen konden voelen welk deel van de garderobe ze in handen hadden.
In 2023 lanceerde Mattel ook al een pop met het syndroom van Down. Het Britse model Ellie Goldstein liet zich met het poppetje fotograferen: ‘Het betekent veel voor me’, tekende de BBC op. ‘Men moet meer mensen zien zoals ik, we moeten niet worden weggestopt.’
Nu is het dus de beurt aan een Barbie met diabetes type-1 (T1D): de pop heeft een roze glucosemonitor op haar armpje en insulinepomp. Voor een waarheidsgetrouwe pop werkte Mattel samen met Breakthrough T1D, een patiëntenvereniging die ook onderzoek doet naar diabetes type-1.
Toch is de pop niet alleen bedoeld voor kinderen die zelf diabetes hebben. Mattel zegt te hopen dat kinderen ‘zich spelenderwijs leren verplaatsen in ervaringen die ze niet per se zelf hebben meegemaakt’.
Net als in de gelijknamige film hebben veel vrouwen een dubbel gevoel bij Barbie. Veel meisjes groeien met haar op, maar vonden in de pop een onhaalbaar, westers schoonheidsideaal. Dat besef leek bij Mattel in de jaren tachtig in te dalen: de multinational bracht toen de eerste zwarte en Latijns-Amerikaanse modellen op de markt.
Ruim een decennia daarvoor had het bedrijf al ‘Colored Francie’ gelanceerd, een pop met een zwarte huid, maar gemaakt in de siliconenmal van haar witte zusje. Het ontbrak Francie aan Afro-Amerikaanse gelaatskenmerken. Bovendien werd ze in de markt gezet als Barbies nichtje en speelde ze daarmee tweede viool.
Drijvende kracht achter de eerste volwaardige zwarte pop die de naam Barbie droeg, was modeontwerper Kitty Black Perkins. Eind jaren zeventig ging zij aan de slag als hoofd ontwerp bij Mattel, met in haar achterhoofd de kennis dat representatie er in speelgoed toe doet. Uit de documentaire Black Barbie (2023): ‘Er was behoefte aan speelgoed waarmee ook het kleine zwarte meisje kon spelen en dat op haar leek’.
De Barbies van kleur waren geen directe kaskraker, maar brachten wel genoeg op om de productie en ontwikkeling ervan door te zetten. In de opvolgende decennia kwamen talloze Barbies op de markt met een niet-westerse etniciteit.
Het besef dat diversiteit meer is dan huidskleur, vond langzaam maar zeker ook zijn weg naar het hoofdkantoor van Mattel. Ook de speelgoedproducent kreeg door dat diversiteit lucratief is. Eind jaren negentig kwam ‘Share a Smile Becky’ op de markt, een Barbie in een rolstoel. Ook Becky had het gedroomde inclusieve imago van de speelgoedgigant een zetje moeten geven, maar in plaats daarvan kwam ze onder vuur te liggen.
De rolstoel waarmee Becky was uitgerust, paste namelijk niet door de deurposten van het gewilde Barbie Dream House. Pijnlijk, omdat dit de realiteit van veel rolstoelgebruikers weerspiegelde. Mattel beloofde daarop beterschap in de vorm van rolstoeltoegankelijke Barbie-huizen.
Als onderdeel van de Fashionistas-lijn volgden vanaf 2019 nog exemplaren met gehoorapparaten, de huidaandoening Vitiligo en een beenprothese - volgens Mattel allemaal om aan de vraag van klanten te voldoen.
Toch zit de Amerikaanse politiek ook Mattel op de hielen. Het bedrijf zag zich in april genoodzaakt haar diversiteitsbeloftes (DEI) af te schalen, onder druk van de regering-Trump. In een bericht aan investeerders sprak het plots niet meer over diversiteit.
Ook om een andere reden heeft Trump Mattel op de korrel. Barbies worden grotendeels geproduceerd in Azië en dus dreigde de Amerikaanse president in mei met importtarieven van 100 procent op de poppen. ‘Nou, dan hebben kinderen misschien maar twee poppen in plaats van dertig’, toonde Trump zich onverschillig voor de prijsverhoging die Mattel daarop aankondigde.
Aan populariteit lijkt Barbie daardoor nog niet in te boeten: Barbie met T1D is voorlopig al uitverkocht.
Luister hieronder naar onze podcast de Volkskrant Elke Dag. Kijk voor al onze podcasts op volkskrant.nl/podcasts.
Geselecteerd door de redactie
Lees hier alle artikelen over dit thema
Source: Volkskrant