is publicist en columnist van de Volkskrant.
‘We hebben munitie, munitie, munitie nodig!’, riep Navo-baas Mark Rutte dwingend tijdens de Navo-top. Dat klinkt al afschuwelijk, maar die urgentie leidt in de defensie-industrie tot abjecte praktijken. Want het is walgelijk en volstrekt onaanvaardbaar dat we ons voor het onderbouwen van defensie-uitgaven beroepen op het beschermen van onze democratische rechtsstaat, mensenrechten en humanitaire waarden, terwijl we Israëlische gewapende technologie aanschaffen die ‘battlefield proven’ is in de oorlog in Gaza.
Het schijnt een unique selling point te zijn: ministers en generaals haken graag in op ‘bewezen succes’ in live oorlogsgeweld. Nederland gaf bijna 2 miljard euro uit aan Israëlische leveranciers, waarvan een aanzienlijk deel sinds het begin van de oorlog in Gaza.
Een onpeilbaar diep moreel failliet. Terwijl de wereld al anderhalf jaar met afgrijzen toekijkt hoe gezinnen kapotgebombardeerd worden, reserveren ministeries van Defensie miljarden voor drones, artillerieraketten en luchtverdedigingssystemen die hun efficiëntie hebben bewezen in een gruwelijke volkerenmoord. Deze ‘combat tested’ wapens zijn alleen maar een bewijs van ons collectieve falen als mensheid.
Columnisten hebben de vrijheid hun mening te geven en hoeven zich niet te houden aan de journalistieke regels voor objectiviteit. Lees hier onze richtlijnen.
‘Veiligheid, veiligheid, veiligheid!’, is volgens de Deense premier Mette Fredriksen het motto van het Deense EU-voorzitterschap. Dat de EU-landen in de Navo hun defensie-uitgaven verhogen tot 5 procent van het bruto binnenlandse product, is volgens haar een goed ‘startpunt’. Maar ze zegt ook: ‘De veiligheid van de EU kan niet langer afhankelijk zijn van de Verenigde Staten.’ Nee, dat lijkt evident.
Luttele maanden geleden werd Denemarken nog bedreigd door ons bewierookte Navo-maatje Donald Trump. Denemarken en Canada hadden als Navo-lidstaten plotseling nog meer te vrezen van de Verenigde Staten dan van Poetin. En aangezien Daddy Trump een volstrekt onvoorspelbare, impulsieve en explosieve persoonlijkheid heeft, zou ik niet al te gerust op zijn dat alle plooien zijn gladgestreken.
Het surrealistische Trumpknuffelen tijdens de Navo-top ligt nog in het vers in het geheugen. Het geslijm van Rutte en van ons Koningshuis. Ruttes felicitaties voor de Amerikaanse aanval op Iran, een soevereine staat, die een inbreuk was op het internationale recht. ‘Het maakt ons allemaal veiliger’. Een ovationele steunbetuiging aan iemand die ijverig buitenwettelijke macht naar zich toetrekt, eigen propaganda boven feiten plaatst en de fundamenten van een democratische rechtsstaat en de internationale rechtsorde systematisch ondermijnt.
En wat defensie betreft: ‘Trump streeft naar een leger dat functioneert als zijn eigen paramilitaire apparaat, om macht uit te oefenen over de Amerikanen zelf. Hij wil de republiek veranderen in een fascistisch regime waarin zijn wil als wet geldt’, aldus historicus Timothy Snyder in De Groene Amsterdammer.
Waar staat de Navo eigenlijk voor? Is dit de democratische waardengemeenschap met respect voor de rule of law, waarvoor wij eervol ons leven moeten geven? En welke rekening betalen we hierna? Plotseling moeten alle Navo-lidstaten hun schatkist plunderen om meer defensie-uitgaven te dekken, alsof er geen robuust gemeenschappelijk veiligheidsbeleid bestaat.
Want hoe komen we in vredesnaam aan die 5 procent? Belastingen verhogen, forse schuld opbouwen en toekomstige generaties daarmee belasten en bezuinigen op zowat alles dat onze samenleving leefbaar en solidair maakt. Onderwijs, zorg, milieubeleid en sociale zekerheid komen onder grote druk te staan. Want alles moet naar wapens.
Een paar maanden geleden bedreigde Trump Canada en Denemarken nog, en nu staan we met open armen klaar om zijn retoriek te financieren. Het is alsof we in een slecht geregisseerd toneelstuk over ons eigen bankroet de hoofdrol spelen. Wat mij betreft heeft Spanje groot gelijk om zich te verzetten tegen de nieuwe defensienorm.
Misschien ben ik naïef. Ik ben mij bewust van de Russische dreiging en ik heb echt niet alle antwoorden. Maar de dreiging komt net zo goed uit Amerika, een land waarvan we nog veel afhankelijker zijn. Weltschmerz bedrukt mijn gemoed, ik zie het gierend misgaan in de wereld en ben stiekem al op zoek naar een beschut hoekje waar we veiliger zijn dan hier.
Want iets in mij schreeuwt dat deze wapenwedloop niet de juiste weg is. Dat het helemaal geen garantie is voor vrede en veiligheid. Misschien is dat het kleine, idealistische kind in mij. Dat elk wezen een zacht bestaan wenst, omdat elk wezen dat waard is, simpelweg omdat het bestaat. Want het leven is kort en kwetsbaar, en bovenal een schitterend wonder.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant columns