Veel grote en bekende titels in 2025, maar het lijkt voorlopig het jaar van die ene veelbesproken Britse miniserie.
is kunstredacteur van de Volkskrant. Hij schrijft over films, series en fotografie.
Het lijstje beste series van het jaar (tot nu toe), gebaseerd op recensies in deze krant, wordt met vier van de twaalf titels gedomineerd door Netflix. En dan valt niet alleen het aantal titels op, tegenover twee voor Disney Plus, twee voor de NPO, twee voor HBO Max en twee voor Apple TV Plus, maar vooral de variëteit en de geografische spreiding.
Een heerlijke Italiaanse literatuurverfilming, een Japans meesterwerk, een Amerikaanse komedie die de tijdgeest in een stevige greep heeft, en natuurlijk die Britse miniserie over een 13-jarige jongen die beschuldigd wordt van moord.
Er wordt wat afgemopperd over de kwaliteit op de grootste streamer, en als het gaat over die vlot in elkaar gestoken, maar nogal lauwe Netflixfilms, dan heeft iedereen een punt. Maar dan is er half maart opeens een vierdelige serie waar we nog steeds niet over zijn uitgepraat. En die in alfabetische volgorde toevallig bovenaan deze lijst staat.
Natuurlijk: er was het veelbesproken feit dat elke aflevering van Adolescence in één spectaculaire take was opgenomen, maar met die krachttoer werd het niet de, tot nu toe, meest besproken serie van het jaar. Uit de vijfsterrenrecensie in deze krant: ‘Het niveau van acteren is ongekend; er zullen maar weinig series zijn die de kijker zo vaak bij de strot grijpen.’ Een 13-jarige jongen (de sensationele debutant Owen Cooper) wordt beschuldigd van de moord op een meisje dat hij van school kent. In vier afleveringen cirkelen we rond de dader, de school, het justitiële apparaat en het gezin dat uit elkaar dreigt te vallen. Stephen Graham speelt niet alleen de vader, maar was ook co-auteur van Adolescence, een instant serieklassieker.
De grootste prestatie van Andor, een serie van Tony Gilroy, ook in dit tweede seizoen, is dat het de mythologie van Star Wars weer relevant maakt. De serie, over het ontstaan van het rebellenleger in de strijd met het Empire, werd al snel gezien als ‘Star Wars voor volwassenen’. Het zag er niet alleen zo veel beter uit als elke andere Star Wars-serie, maar de inzet was ook bloedserieus. Alex Mazereeuw noemde Andor 2 ‘een briljant geschreven politiek drama, vol sterk uitgewerkte morele dilemma’s’. En die dilemma’s gaan over de prijs die de rebel zelf moet betalen. En daarmee is het ook helemaal een serie voor deze tijd.
Het is soms een beetje zoeken op Netflix, waar het algoritme je nog weleens naar een middelmaat drijft. Maar dan zou je zo maar Asura van de Japanse meester Hirokazu Kore-eda (Shoplifters, Monster) kunnen missen. In de traditie van zijn beste filmwerk is Asura een zevendelige familiekroniek over vier zussen die geconfronteerd worden met het ongemakkelijke feit dat hun vader er ook nog een geheim gezin op nahoudt. De ontdekking is een katalysator om hun eigen levens en hun onderlinge relatie onder de loep te nemen. Een tragikomedie met vier van de beste Japanse actrices van het moment. Uit de recensie: ‘De intimiteit wordt nog eens versterkt door de grote rol die maaltijden, voedselbereiding en praten over eten spelen binnen de familie.’
Het bleek een ijzersterke vondst om de langgehoopte terugkeer van Promenade te modelleren naar de vele varianten van Nederlandse televisieprogramma’s die Nederlanders over de grens volgen, al dan niet in spelvorm (Cherchez le rat!). Ditmaal verzamelt Diederik Ebbinge team-Promenade in een Noord-Frans chateau, voor ‘loodzware beproevingen’ en ‘diepe gesprekken’ en elk ander televisiecliché dat door Eva Crutzen, Henry van Loon en Ton Kas tot op het bot gefileerd wordt. In een ‘streek met ongelofelijk veel streekproducten’ wordt de oneindige holheid van Nederlandse televisie scherp en geestig de maat genomen; met een vleugje La Piscine, want de makers kennen hun klassiekers. Kortom: ‘Welkom in het land Frankrijk.’
Na een ijzersterk seizoen op de afdeling verloskunde, speelt het tweede seizoen van de op een Deens concept gebaseerde Nederlandse serie Dag & nacht zich op de afdeling kindergeneeskunde af. Rode draad is de soms tevergeefse poging van het personeel om privé en werk te scheiden. Uit de recensie: ‘Ze moeten ergens een professionele distantie inbouwen om niet al het leed mee naar hun eigen leven te slepen.’ Dit is een dramaserie, dus dat lukt niet altijd. Alle lof voor actrice Bianca Krijgsman als de nuchtere hoofdverpleegkundige Trui, die dit empathische dilemma zo treffend verbeeldt. Zeker als er een vondeling op haar afdeling terechtkomt.
Was het huilen door het lachen heen, of andersom? Deze opmerkelijke serie is gebaseerd op de gelijknamige podcast uit 2020 waarin een stervende vrouw (Michelle Williams), met behulp van haar chaotische hartsvriendin (Jenny Slate), besluit van de laatste periode van haar leven een seksueel avontuur te maken. Uit de recensie: ‘Ze waren al zielsverwant, maar is chaoskoningin Nikki ook in staat om haar vriendin bij te staan binnen de oneindige complexiteit van de Amerikaanse gezondheidszorg?’ We noemden het ‘een dans van dood en seks’, maar ook ‘een ontroerende ode aan vrouwenvriendschap’. En heel grappig, dwars door alles heen.
Je kunt de hitte gewoon voelen in de verfilming van Il gattopardo, een schitterend kostuumdrama dat het moest opnemen tegen de reputatie van de klassieke roman van Giuseppe Tomasi di Lampedusa uit 1958 en de zo mogelijk nog klassiekere verfilming van Visconti uit 1963. Britse regisseur en scenaristen, met Italiaanse acteurs op oogstrelende Siciliaanse locaties, waar de 19de eeuw nog altijd lijkt te leven. In het verhaal over de prins van Salina, die zijn wereld ziet instorten in de tijd van de Italiaanse eenwording, ligt in deze moderne bewerking meer de nadruk op de rol die de vrouwen in deze geschiedenis spelen. Eén ding is duidelijk: mooiere acteurs hebben we dit jaar nergens gezien.
Mohammed ‘Mo’ Amer had niet kunnen raden in welke versie van de VS het tweede seizoen van de op zijn eigen leven gebaseerde comedy/drama zou landen. Maar hoe dan ook, de serie over het leven van een in Koeweit geboren zoon van Palestijnse vluchtelingen, die in het zuiden van de VS, te midden van zijn migrantenvrienden, een complexe weg aflegt naar Amerikaans staatsburgerschap, had niet op een beter moment kunnen landen. De grimmigheid van sommige situaties wordt perfect in balans gehouden door de oeroptimistische scharrelaar Mo, de belichaming van wat ooit ‘de Amerikaanse droom’ werd genoemd. Centraal in dit seizoen staat de strijd met een Israëlische chef-kok, die zijn vriendin heeft ingepalmd. Wat volgt is een geestig en buitengewoon verhelderend lesje culinaire toe-eigening rond de falafeltaco.
Het was het jaar van de terugkeer van de ziekenhuisserie (van nooit helemaal weggeweest), met als voorlopig hoogtepunt het vijftiendelige The Pitt, de bijnaam voor de eerstehulpafdeling van een groot ziekenhuis in de binnenstad van Pittsburgh. Elke aflevering is een uur uit de dienst van dokter Robby (Noah Wyle), die via zijn afdeling de hele sores van de Amerikaanse samenleving op zijn overvolle bord krijgt. Van een gammele gezondheidszorg, tot drugsoverdoses en vuurwapengeweld, met de wachtkamer als het voorportaal van de laatste kans die je krijgt. Ook uit Amerikaanse medische hoek werd deze serie, een ode aan specialistische kennis, empathie en koelbloedigheid, omhelsd, net nu de gezondheidszorg onder vuur wordt genomen onder het huiveringwekkende motto MAHA (Make America Healthy Again). En dan heeft The Pitt ook nog eens een geweldige cast.
Probeer maar eens uit te leggen in welke greep de komiek, acteur en tv-maker Nathan Fielder zijn publiek neemt in het tweede seizoen van The Rehearsal. Het speelt zich in de wereld van de vliegerij af, en heeft een missie: de communicatie tussen piloten in de cockpit verbeteren. Maar de wijze waarop er naar dit doel wordt toegewerkt, is zodanig uitzinnig dat er meer aan de hand moet zijn. Toch? Maar de vraag is: wat dan? Joris Henquet schreef in zijn recensie: ‘In een mix van comedy, documentaire, reality-tv en performancekunst speelt Fielder sociale ontmoetingen na in nauwkeurig nagebouwde sets.’ In dit geval een complete vertrekhal. Maar ook met een minutieuze reconstructie van het levensverhaal van een heroïsche piloot, in de hoop een diepere waarheid over koelbloedigheid te vinden; de onnavolgbare ‘Fielder-methode’ in volle vlucht.
Je kon gaan voor het precies uitpluizen van elk detail van de plot (hele volksstammen) of meer voor de algehele cool-surrealistische vibe, maar waar de kijker ook zat: het was goed nieuws dat Severance er na drie lange jaren weer was. Terwijl in de echte buitenwereld Big Tech de wereld in een wurggreep kreeg, leek het fictieve Lumon Industries steeds meer op het spiegelbeeld van een bedrijfstak die volkomen ongrijpbaar is geworden. Meer dan in het eerste seizoen draait het om de strijd tussen de innies en outies, en om de krankzinnige mythologie van de oprichters. De wereld van Lumon leek zich naar alle kanten open te vouwen, met een Upside Down (later dit jaar keert Stranger Things terug!) achter elke deur. Al dan niet met een geitenthema.
Er zijn zoveel Hollywoodsatires over Hollywood, dat het bijna ondenkbaar leek dat er nog iets aan het genre was toe te voegen. The Studio van Seth Rogen en Evan Goldberg is tegelijk een vlijmscherpe satire over de hedendaagse filmindustrie, en een liefdesverklaring aan de films zelf. Met veel sterren (van Martin Scorsese tot Zoë Kravitz) die zichzelf op een geweldige manier op de hak nemen. Uit de recensie: ‘De toekomst van de filmindustrie mag op het spel staan; de toekomst van The Studio lijkt verzekerd.’ En al helemaal met briljante bijrollen van Kathryn Hahn, Ike Barinholtz en Bryan Cranston. Laat het bespotten van Hollywood maar aan Hollywood over.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant