De Tweede Kamer stemt donderdag over de asielwetten die onderdeel zijn van "het strengste asielbeleid ooit". De veelbesproken wetten legden al een hobbelige weg af voor ze in de Kamer terechtkwamen, en die weg werd de afgelopen week nóg hobbeliger.
Ze moeten deel uitmaken van "het strengste asielbeleid ooit": de zogenoemde asielnoodmaatregelenwet en het tweestatusstelsel. Op papier gezet door de inmiddels vertrokken asielminister Marjolein Faber en vorige week in de Tweede Kamer verdedigd door twee van haar drie opvolgers.
Na de val van het kabinet zijn de veelbesproken wetten in een onzekere fase beland. Want stonden alle voormalige coalitiepartijen nog steeds achter de plannen? VVD, NSC en BBB wel.
Ook PVV wil nog steeds een strenger asielbeleid. Maar de partij gaf tijdens het debat vorige week aan niet in te stemmen met de wetten als deze ook maar enigszins versoepeld werden.
Om de wetten was al veel te doen voordat ze in de Kamer kwamen. Zo uitten de Raad van State en de Immigratie- en Naturalisatiedienst (IND) grote zorgen over de uitvoerbaarheid van de plannen.
Betrokken organisaties en meerdere Kamerleden klaagden ook over de aanpak van Faber. Er was weinig tijd en contact mogelijk met de toenmalige minister. Zelf gaf Faber aan niks te willen veranderen aan haar wetten.
Verscheidene Kamerleden zelf kwamen wél met veel aanpassingen: er werden tientallen zogenoemde amendementen ingediend. Daar stemde de Kamer dinsdag over.
Naar die stemming werd met interesse uitgekeken. Want de wetten werden op basis van die amendementen bijgeschaafd. En het resultaat daarvan zou doorslaggevend zijn voor het halen van een meerderheid. Naast de reactie van de PVV was vooral die van het CDA van belang.
Naar die partij werd immers gekeken voor het behalen van een meerderheid in de Eerste Kamer. Daar hebben de oud-coalitiepartijen geen meerderheid.
Waar de PVV absoluut geen mildere wetten wilde, wilde het CDA dat op één punt wel: het tweestatusstelsel zou gelijktijdig ingevoerd moeten worden met de nieuwe Europese migratieregels. Dat was immers ook de innige wens van de IND.
Het CDA kreeg geen meerderheid voor het amendement waarin om die uitstel werd gevraagd. De PVV kreeg daarentegen onverwacht wel een meerderheid voor een van haar wijzigingsvoorstellen waarmee de wetten nóg strenger worden. Het ging daarbij om het strafbaar stellen van illegaliteit en hulp aan illegalen.
Dat gebeurde toen enkele Kamerleden van de oppositie afwezig waren in verband met Ketikoti. Normaal gesproken worden dan afspraken gemaakt met andere Kamerleden zodat de verhoudingen hetzelfde blijven. Maar dat ging die dag mis, en dus pakte de stemming voordelig uit voor de voorstanders van het PVV-amendement.
Daardoor werden de politieke speelkaarten opnieuw geschud. PVV-leider Geert Wilders kondigde aan alsnog te gaan instemmen met de wetten van zijn oud-minister.
Tegelijkertijd is oud-coalitiegenoot NSC zich door dat amendement nog aan het beraden over de asielnoodmaatregelenwet. De partij is tegen het strafbaar stellen van illegaliteit. Daarmee is een meerderheid in de Tweede Kamer voor in ieder geval de asielnoodmaatregelenwet nog niet zeker.
Mocht de Tweede Kamer instemmen, dan wordt het ook ingewikkeld om de wetten door de Eerste Kamer te krijgen. Het PVV-amendement is voor CDA-leider Henri Bontenbal namelijk reden om tegen de asielnoodmaatregelenwet te stemmen. Daarbij bleven de bezwaren van het CDA tegen het tweestatussenstelsel te groot. In onderstaande video licht Bontenbal zijn besluit toe.
De oud-coalitiepartijen moeten daardoor alle rechtse oppositiepartijen en meerdere middenpartijen meekrijgen om een meerderheid voor hun wetten te krijgen.
Er zitten dus nog veel hobbels in de weg om de eerste stappen voor het strengste asielbeleid ooit nog voor de verkiezingen te kunnen zetten. Donderdag moet blijken of de wetten de hobbel in de Tweede Kamer succesvol gaan nemen.
Source: Nu.nl algemeen