Eigen Huis & Tuin-presentator Nico Zwinkels (80) was de eerste tv-klusjesman van Nederland. Hij veroverde de harten van talloze kijkers, maar toen hij kon gaan cashen, was het ineens voorbij: na beschuldigingen over grensoverschrijdend gedrag op de werkvloer.
is nieuwsverslaggever van de Volkskrant.
Timmerman is een eerbaar beroep. Niemand kijkt er vreemd van op als je naar je werk vertrekt met een potlood achter je oor en een gepolsterde riem met meetlint, klopboor en klauwhamer om je middel. Regelmatig maak je iemand gelukkig met een mooi verbouwd huis of nieuw aangelegde tuin.
En hoewel timmerlieden vandaag de dag zeer in trek zijn, kan geen van hen zeggen dat hij wekelijks anderhalf miljoen Nederlanders verblijdt met zijn creaties. Nico Zwinkels kon dat wel. Met zijn olijke verschijning in Eigen Huis & Tuin, elke zaterdag op RTL, werd hij een landelijke bekendheid.
Dinsdag overleed hij op 80-jarige leeftijd, zo blijkt uit een rouwadvertentie die zijn familie plaatste in een lokale krant. ‘Een onmiskenbaar boegbeeld’, noemt RTL hem in een reactie. ‘Met zijn creativiteit, passie en vakmanschap gaf hij jarenlang kleur aan het programma en wist hij een plek in de harten van kijkers te veroveren.’
Toch hing over Zwinkels’ tv-carrière altijd een zwarte wolk, nadat in 2004 beschuldigingen naar buiten waren gekomen over grensoverschrijdend gedrag tegenover vrouwen op de set. Zijn roem was direct voorbij.
Zwinkels was een klusjesman pur sang. Al sinds zijn 15de werkte hij als timmerman en metselaar. Later werd hij ook loodgieter, aannemer en leraar op een timmeropleiding. In 1990 was hij bij een voorloper van Eigen Huis & Tuin betrokken, in eerste instantie enkel als bouwtechnisch adviseur. De producenten raakten vervolgens zo overtuigd van zijn charme dat ze hem vóór de camera zetten.
In Eigen Huis & Tuin (1993-2025) kregen die producenten gelijk. Iedere zaterdagavond om 18.05 uur kon Nederland meekijken hoe een huis en een tuin een volledige metamorfose ondergingen. De Naaldwijker pakte kijkers in met zijn geruststellende accent en geduldige uitleg – altijd in stapjes (‘We gaan dadelijk verder met het gootsteenkastje, maar eerst zet ik het bovenblad, en daarna het aanrechtblad erop’). Het gaf menig huisvader en -moeder genoeg zelfvertrouwen om zelf ook de gereedschapskist te openen.
Net als tuinman Rob Verlinden werd Zwinkels een tv-icoon. Een deel van Nederland had de hele week het openingsdeuntje (Ping Pong Peggy van Vladimir Cosma) in z’n hoofd, dat in het intro vrolijk werd meegefloten door een fietsende Zwinkels. De handigste man van Nederland bracht in 1999 zelfs een kluszelfhulpboek uit (Het Doe-Het-Zelf-Boek, ‘waarin Nico u van voordeur tot vliering leidt’) én een cd-rom.
Het leek niet op te kunnen voor Zwinkels. In 2004 lieten hij en Verlinden zich verleiden tot een overstap van RTL naar rivaal SBS, om daar samen met tv-kok Angélique Schmeinck Huis, Tuin en Keuken te maken. Zover kwam het nooit.
Rond de overstap verschenen verhalen in onder meer Privé over verondersteld wangedrag van Zwinkels. Verschillende vrouwen die werkten bij Eigen Huis & Tuin hadden melding gedaan van seksuele intimidatie. SBS, bang voor imagoschade, annuleerde het programma.
De gevallen klusjesman sloeg terug met rechtszaken tegen Privé, SBS en RTL, maar die ontploften in zijn gezicht. Een van de advocaten kwam in de rechtszaal op de proppen met een gedragscode die Zwinkels bij RTL had ondertekend. Daarin stond onder meer dat hij op de set van Eigen Huis & Tuin vrouwen met rust moest laten, geen seksueel getinte moppen mocht tappen, geen scheten mocht laten, moest doorwerken als de camera’s niet draaiden en op de set geen alcohol mocht drinken.
Ontdaan ‘vluchtte’ Zwinkels met zijn vrouw naar Spanje, het land waar hij zijn tijd al het liefst doorbracht als hij geen tv-opnames had. Waar tuinman Rob Verlinden nog jaren zijn eigen tuinierprogramma hield, kwam de klusjesman nooit meer op televisie.
Hij bleef volhouden dat alle aantijgingen leugens waren. ‘Ik ben er ingeluisd’, zei hij in 2019 nog in een interview met Story. Bij SBS zou een producer werken met wie hij eerder ruzie had gehad bij RTL. ‘Toen al zei hij dat hij me ooit nog kapot zou gaan maken’, aldus Zwinkels. Bij zijn overstap naar SBS was dat moment volgens hem gekomen.
De laatste jaren van zijn leven woonde Zwinkels weer in Nederland, dicht bij zijn kleinkinderen. Verlinden bleef hem al die tijd steunen en zocht hem dit jaar nog op tijdens een vakantie in het Spaanse bejaardenwalhalla Benidorm, zo vertelde hij in maart van dit jaar aan Libelle. Bij de ‘emotionele reünie’ bekeken ze samen oude banden van het programma. ‘Het was misschien Nico’s laatste vakantie, maar we hebben het wel fantastisch gehad.’
Naast zijn tv-werkzaamheden hield Zwinkels workshops en klusspreekuren. Eenmaal niet aan het werk had hij volgens zijn website een andere hobby: tuinieren.
Zwinkels werd opgevolgd door de minstens zo charmante Thomas Verhoef, die in het programma tot de laatste aflevering in mei bleef klussen. Verlinden werd bij zijn vertrek naar SBS in 2006 opgevolgd door Lodewijk Hoekstra, die het stokje in 2015 doorgaf aan Tom Groot.
De presentator van Eigen Huis & Tuin die de taak had bij de klussende en tuinierende mannen te informeren wat ze precies aan het doen waren, wisselde door de jaren heen vaker: Zwinkels werkte met Manuëla Kemp, Myrna Goossen, Marceline Schopman, Irene Moors, Minoesch Jorissen en Corine Boon. Later presenteerden Quinty Trustfull, Froukje de Both en Evelyn Struik het programma.
Geselecteerd door de redactie
Source: Volkskrant